MarmaraYerelHaber

İktidar, yerel yönetimler üzerinden CHP’nin üzerine çok sert gidiyor. Siyasallaşmış bir görüntü veren yargı aracılığıyla yürütülen operasyonlar, Türkiye’nin “muhalefetsiz demokrasi” modeline doğru kaydığına dair kimi soru işaretlerini beraberinde getiriyor.

Ben açıkçası, bu kadar ileri gidileceğini sanmıyorum. Çünkü mevcut sistemde CHP, en çok, iktidarın ittifak ortağı olmasına rağmen muhalefette olduğunu söyleyen MHP’ye lazım da ondan.

İsmi zaman zaman “Türk tipi başkanlık” şeklinde telaffuz edilen yönetim sistemini öneren parti olarak MHP, konumu gereğince AKP’ye iktidar kapısını açan anahtara sahip. Demokrasi ortadan kalkar, muhalif aktörler olmazsa sistem içi aktörlerin ağrılığı azabilir.

Türkiye kâğıt üstünde de olsa demokrasiyle yönetildiği müddetçe iktidarın muhalefet karşısında seçim kaygıları olur. MHP, bunun farkında olduğu için muhalefetin olgusal olarak varlığından yana tavır koyuyor. Keza yargılamaların bir an önce tamamlanması gibi söylemleri de aynı nedenlerden ötürüdür.

CHP’li başkanların yargı süreçleri uzadıkça öngörülen sonuçların alınamadığı, muhalefetin küçülmesindense büyüyerek yoluna devam ettiği görülüyor. Bu durum olgusal bakımdan ilanihaye muhalefette olması arzulanan CHP’yi güçlü bir iktidar namzedi haline getiriyor.

Oysa bu sistem dahi, sürekli karikatürleştirilen muhalefetin hiçbir zaman iktidara gelememesi üzerine kurgulanmıştı. Türkiye, sistemin inşacıları tarafından yönetilecek, muhalefet sadece olgusal olarak orada bulunacaktı.

İktidar ve muhalefetin bulunduğu bir siyasal sistemde; demokrasi var mı? Var.

Muhalefet var mı? Eh, o da var. Ama iktidara gelmemek kaydıyla…

Aslında böyle bir sistemde, AKP ve MHP hemfikir görünüyor. Ancak ince bir ayrım noktası dikkatlerden kaçmıyor. CHP’nin olgusal olarak oturduğu muhalefet sandalyesi için “gerçek” bir muhalefete ihtiyaç var ki, denetim yükümlülüğünü yerine getirebilsin. Bu noktada MHP devreye giriyor.

Daha önce de bizzat Devlet Bahçeli’nin ağzından birkaç kez ifade edildiği şekliyle sistemdeki muhalefet MHP’dir. İktidarın denetimi, gene ittifak içindeki ağırlığı olan diğer bir aktör tarafından yapılıyor. Böylece iktidarı yıpratmayan, hatta koltuğunu sağlamlaştıran fakat yeri geldiğinde üst perdeden konuşup dur diyebilen yeni bir muhalefet biçimi ortaya çıkıyor. Üstelik yönetimin ortağı olmasına rağmen sorumluluk altına da girmemiş oluyor.

Bu şekilde bakıldığı zaman MHP, AKP ile aynı ittifakta yer almakla ve desteklemekle birlikte muhalefette yer alıyor. Hem iktidarda, hem de muhalefette aynı anda bulunmayı başaran MHP’nin söylemleri bazen “acaba ittifakta çatlak mı var?” sorularını doğurmuyor değil.

Açıkçası Cumhur İttifakı’nın diğer aktörleri çözülebilir ama AKP ve MHP, Türk siyasî tarihinin en sağlam birlikteliğini kurmuştur. Bütün söylentilere karşın Türkiye’de bu kadar uzun süreli bir siyasî ittifak, politik birliktelik ya da koalisyon görülmemiştir.

Kanımca ittifakın çatırdamamasının başlıca sebebi, sistemin iktidar paydaşlarına alabildiğince konfor alanı tanımasıdır. Mevcut sistem, kurgulayıcılarına görülmemiş sınırsız yetkiler, büyük ayrıcalıklar bahşediyor. Adeta her türlü yükümlülükten azade imtiyazlı bir sınıf doğuruyor.

Oy oranlarına nispetle küçük partiler, büyük partilerden her zaman daha avantajlı. Sadece +1’i vermek bile devasa kapıları açabiliyor.

Hal böyleyken ittifak niye çatlasın?

Bahçeli’nin dediği gibi MHP muhalefette kalır. CHP ise olgusal olarak muhalefet sandalyesinde oturur.

Bana kalırsa, madem muhalefetsiz demokrasi arzuları gerçekleşemiyor, CHP’nin varlığını iktidar da ister. İktidar ve muhalefet ilişkilerine göre dizayn edilen bir sistemde, AKP’nin toplumun rızasını alması gerekiyor.

Bu durumda karşıda konumlanan bir partiye ihtiyaç vardır. Herhalde CHP’den daha uygun parti yoktur bunun için. Zira kültürel çatışmalar üzerinden kolaylıkla hırpalayabileceğini düşünüyor.

Eh, elinde sınırsız malzeme var sonuçta.

İktidardaki muhalefet