Arap Körfezi’ndeki ülkelerin çoğunda elektronik eşyalar onları üreten ülkelerdekinden daha ucuza satılıyor. Yolu onlardan birine düşüp akıllı telefon alanlar daha ilk günden şaşırıyor: Bazı ülkelerde görüntülü görüşme programları çalışmıyor çünkü…

O ülkeler için üretilen iPhone‘larda ‘FaceTime’ yok, WhatsApp‘da da görüntülü görüşme engeli var.

Sorduğunuzda “Ülkede hizmet sunan servis sağlayıcıların kısıtlaması” cevabını alıyorsunuz.

New York Times (NYT) gazetesinde dün ilginç bir haber yer aldı.

Körfez ülkeleri İsrail’i tanımıyor, ama…

Habere göre, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) yönetimi bir İsrail firmasından akıllı telefonları uzaktan kontrol edip dinleme ve dinlediklerini kaydetme özelliklerine sahip bir program satın almış, bununla komşu ülkelerin yöneticilerini ve kendi ülkelerindeki muhalifleri dinliyorlarmış…

Katar’la araları açık ya, Katar Emiri’ni… Ya da Suudi Arabistan’ın güçlü yöneticisinin kendisine rakip gördüğü bir başka güçlü prensi… Londra’da Arapça çıkan ‘Al-Arab’gazetesinin Arap ülkeleri yöneticilerinin kendisinden çekindiği yönetmenini…

Bunların hepsinin dinlendiği tesadüfen ortaya çıkmış ve şimdi bu yüzden programı üreten şirket aleyhine ‘yasa-dışı dinleme yaptığı’ şikayetiyle iki ülkede birkaç dava açılmış…

İsrail merkezli ‘NSO Group’ adlı şirketin ürettiği ‘Pegasus’ adlı programın çalışma sistemi aslında basit: Program hedef seçilen kişilerin akıllı telefonlarına onları tıklamaya teşvik eden -sözgelimi ‘Ramazan yakın-inanılmaz indirimler başlıyor’ veya ‘sıcaktan patlaması muhtemel araç lastiklerinizi korumak için’ diyen- sıradan mesajlar gönderiliyor, mesajın tıklanmasıyla ‘Pegasus’ o telefona sahibine fark ettirilmeden indiriliyor ve telefon uzaktan kontrol edilir hale geliyormuş…

Program ‘basit’, ama fiyatı bayağı pahalı. İsrail şirketi NSO Group‘un Londra şubesi programı üçer milyon dolarlık taksitlerle BAE’ye tam 18 milyon dolara satmış… Aynı şirketin Kıbrıs Şubesi de daha geliştirilmiş güncelleme için dört taksitte 11 milyon dolar almış…

Güncelleme sayesinde gizli dinleme faaliyeti ortaya çıktı.

Şirket yetkilileri yenilenmiş programın çok daha mahir bir hale geldiğini ballandıra ballandıra anlatınca, BAE adına pazarlığı yürüten kişi, “Öyle mi?” dedikten sonra o mahareti test etmek için şirket temsilcisine üç adres vermiş…

Anladınız: Biri, Katar Emiri… Diğeri, Suudi Arabistan’daki güçlü rakip prens… Ve Londra’da oturan Arap gazeteci…

Dört gün sonra, şirket temsilcisinden “Sizin için yaptığımız şu iki kaydı dikkatinize sunuyoruz” diyen bir e-posta gelmiş… Londra’da oturan gazeteci Abdulaziz Alkhamis‘in telefon konuşmalarının kaydı…

Alkhamis “Evet benim konuşmalarım, doğrusu izlenip dinlendiğimden haberdar değildim”demekte.

Muhtemelen diğer hedef şahıslar da dinlenmiş ve görüşmeleri kayıt altına almıştır; ama elde Alkhamis‘le ilgili ‘kanıt’ e-posta var.

NSO Group‘un tek müşterisi BAE değil, Pegasus programının başka ülkelere de satıldığı anlaşılıyor. Meksika ve Panama kendi ülkelerindeki muhalifleri Pegasus‘la dinleyip yıldırma faaliyeti göstermeleri yüzünden davalara konu oldukları için adları bilinen ülkeler; şirket ‘hizmetlerini’ olağanüstü gizlilik içerisinde yürüttüğü için elleri ve kollarının nerelere kadar uzandığı tam bilinmiyor.

NYT haberinden bu casus programı sayesinde ülkelerin birbirleri aleyhine düşmanca kampanyalar açtıkları da anlaşılıyor. Sosyal medya hesaplarından sahte mesajlarla telefon sahibini zor duruma düşürmek bu tür eylemlerden sadece biri… Bir defasında da Katar haber ajansının internet sitesi üzerinden Katar Emiri’nin söylemediği sözler sanki söylenmiş gibi abonelere ve oradan da dünyaya ulaştırılmış…

Katar’ın da elinin boş durmadığını, saldırıya benzer bir bilgisayar korsanlığı kampanyasıyla cevap verdiğini yine aynı haberden öğreniyoruz.

İki ülke bu tür programların sağladığı kolaylıklarla birbiriyle savaş bile ettirilebilir.

Her ülke dinlemede

Bu tür konuların özel ilgi alanımda olduğunu sürekli okurlarım biliyor. Almanya ve ABD’nin başka ülkelere yönelik uzun kulakları olduğunu, her iki ülkenin önem verdikleri başka ülkelerin yöneticilerini dinlemeye aldıklarını Alman ve Amerikan medyası ortaya çıkarmıştı, ben de buraya aktarmıştım. [Bu konu ‘Ben Böyle Gördüm’ kitabımda da ayrıntılı biçimde yer alıyor. s. 276-279]

Rusya da bilgisayar korsanlığını en geniş biçimde kullanan ülkeler arasında; bunu da ilk önce Hollanda basını ortaya çıkarmıştı.

‘Pegasus’ veya benzeri programlar devletler tarafından en az beş yıldır kullanımda.

Her ülke ‘hedef’ seçtiği herkesi dinliyor.

Dinlediklerinden de politika belirlemede yararlanıyorlar.

NSO Group aleyhine açılmış davaları takibime aldım; bakalım daha başka hangi ülkelere o programı satmışlar…

Yolunuz Körfez ülkelerine düşer ve alabilecek gücünüz de olursa akıllı telefonların Facetimeve WhatsApp uyumlu olup olmadığını mutlaka kontrol edin.