Hasan CEMAL
Haydar Işık, Dersimli bir Kürt yazar, bir aydın insan. Tam 36 yıldır memleketi Dersim’e adım atmamış, Almanya’da sürgünde yaşıyor. On beş yirmi gün önce yollarımız Irak Kürdistanı’nda, Süleymaniye’de kesişti. Bir akşam vakti yaşadıklarını dinlerken, bunları bana mektuplaştırmasını rica ettim. Sevgili Haydar Işık’ın 20 Nisan 2014 tarihli mektubu aşağıda yer alıyor.
SİZ ve BEN!
Sevgili Hasan Cemal,
Siz annenizden;
“Asker şu derede Dersimlilere ağaç kütüğü, dal, çalı çırpı toplattı. Sonra onları ağaç kütüklerine bağladı ve gaz döküp yaktı. Yanan insan gövdeleri havaya fırlıyordu. Asker duymasın diye seni hep emziriyordum” dediğini duydunuz mu?
Siz askerden korkar mısınız?
Siz;
“Sus! Asker gelecek!” diye büyütüldünüz mü?
Asker, mahallenize doğru tepeden inince, bir primat gibi ağaç dalları arasında kayboldunuz mu? Hatta Türk zabiti iken bile generalden korktuğunuz oldu mu?
Kürdüm, doğruyum!
Yedi yaşında tek kelime bilmediğiniz bir dilden ilkokula başlayınca, elinde sopa sınıfa giren öğretmeniniz, “Kürdüm, doğruyum”u söyletirse, anlamını bilmediğiniz bu sözleri sevip ruhunuzun en mutena köşesine koyar mısınız?
Ardından “Güzel Kürtçe” öğrenirken, ananızın dili yasaklanırsa ve evde anne ile konuşmanın damda dolaşan ispiyoncu arkadaşlarınız tarafından dinlendiği korkusuyla ketum kalırsanız, ihbar edilip yaş söğüt dalıyla sırtınıza ve kafanıza dayak yerseniz, ruhsal gelişmeniz, çocuk davranışınız, bedensel büyümeye uygun gider mi?
İlkokul sonrası sizi, celeplerin hayvan alması gibi Köy Enstitüsü’ne götürüp, gece gündüz Kürtlük ile kalkıp onunla yatağa gönderirlerse, hatta bir köpek gibi terbiye edilirseniz, soyunuza, ananız, babanız, dil ve geleneklerinizin her gün buKürtlük batağında yok edildikleri halde, yoksulluk nedeniyle baş eğip kendinizi uyumlu yaptığınız halde, öğretmeniniz iki kez burnunuzun direğini tarumar eder, doğru tedavi göremediğiniz için her aynaya baktığınızda bu kırık burnu görüp o ırkçı öğretmeni aynaya doldurursanız, ne hissedersiniz?
Duldada Dersim Katliamı…
“Duldada Mustafa Kemal'in DERSİM Katliamı’nı dinler, tanıklarıyla birebir konuşur, ardından Dolmabahçe'den Anıtkabir’e cenaze naklinde, histerik hıçkırıklara boğdurulan yasaklı halkın öğrencilerine ne dersiniz?
İnce Memed’de o yasaklı halkın adı geçiyor diye, bu romanı bir gece ve gündüz yutarcasına okudunuz mu?
Öğretmen olup sivil sol kafa ile öğrenci yetiştirip, TÖS sonra TÖB-DER üyesi olarak Türkiye'nin sosyal ve siyasi hayatına, içinizde büyüttüğünüz sizden alınan ve yasaklanan BEN’i, bu sihirli kelimeyi, hayatın herhangi bir yerinde kullanma şansını bulamazsanız, nasıl davranırsınız?
Askeri cunta sizi…
Askeri cunta sizi vatandaşlıktan atıp, küçük de olsa size ait metruk satılırsa, kırılma hisseder misiniz?
Siz hiç vatansız kaldınız mı?
Mülteciliğin insan ruhunu nasıl parçaladığını yaşadınız mı?
Doğduğunuz toprakların özlemini, Alpler’de benzer tepelere bakıp bir çeşit halüsinasyon gördünüz mü?
Meslektaşlarınız, Türk yok, dili yok vs. derse ve Atakürtçü profesörlerden, bunun“kart-kurt” versiyonunu dinlerseniz, halkınızdan uzaklaşır mısınız?
Devam edeyim.
Kenan Evren’in devlet adına el koyup sattığı bizzat yaptığınız evinizi, anneniz içinde yaşadığından geri satın aldınız mı?
2007 yılında, sürgünde yaşadığınız Almanya Federal Kriminal Dairesi’ne sizin için ‘Top teröristtir, hemen yakalanıp Türkiye'ye iade edilmelidir’ denilse ne yapardınız?
Sadece halkınızın demokratik temel haklarını savunduğunuz için Kırmızı Bülten denen Interpol listesine adınız girerse, ne dersiniz?
Bu da yetmemiş gibi Emekli Sandığı'na 24 sene 9 ay aidat ödediğiniz halde, 2011 yılının Eylül ayında devlet, sözde mahkemeye gelmiyor diye emekli maaşınıza el koyarsa nasıl düşünürsünüz?
Zorba devlet, 36 senedir…
Zorba devlet yasağı yüzünden 36 senedir ülkenize adım atmamışsınız, Alman vatandaşısınız, eviniz adresiniz belli, varsa bir suçunuz ifadenizi Alman yargıç da alamaz mıydı?
Hayır.
Devlet size hakaret etmeye devam ediyor.
Siz her sağduyu sahibi insan gibi BEN olduğunuzu inkâr etmediniz.
Yasak, sizi BEN’e daha çok çekti.
Kökünüzü aramaya koyuldunuz.
Almanya'da gördünüz ki, kadim halkınız kart-kurt edilirken, bu halkın tarihi şahsiyetleri, örneğin Selahaddin Eyyubi de çalınmış.
İnsan olan, insan kalmak isteyen herkesin yaptığını yaptınız.Selahaddin’i romanlaştırdınız.
Dersim Tertelesi, Dersimli Memik Ağa, Bitlis Beyi Abdal Han ve daha başka romanlar yazdınız. Kitaplarınızın bazıları Almancaya çevrildi.
Halkınızın ana dilinden edilmesine, sivil düşünceye sahip biri olarak öfke duydunuz ve bunu size yapılan en büyük katliam olarak gördünüz.
Şüphesiz insan olan herkes de öyle görür.
Şiddet ve politika…
Bu arada anladınız ki, bireysel olmak, ormanda cılız bir ağaç, örgütlülük ise ormandır.
Buradan hareketle halkınızın çeşitli demokratik sivil örgütlerinde çalıştınız.
Amacınız şiddetin politik araç olmaktan çıkarılıp, halkınızın doğal temel haklarına kavuşmasıdır.
Sürgünde K...distan Parlamentosu, K...distan Ulusal Kongresi ve K...- PEN kurucu üyeliği ve başkanlığı yapıp enternasyonal toplantılarda temsil ettiniz.
Dersimli çocuk ve kadınlara yönelik sosyal projeler hazırladınız.Saddam'ın bombaladığı üç köye Alman arkadaşlarınızla okul yaptırdınız.
Bavyera Yazarlar Birliği ve Alman Öğretmenler Sendikası üyeliğiniz var.
Anlayacağınız modern, söyleyeceği olan ve düşüncelerini söylemekten çekinmeyen; herkesin ve her ulusun mutlu ve müreffeh olmasını, barış içinde özgür yaşamasını isteyen; insanı kıble edinen, bir Dersim Kürdüsünüz, Kızılbaş-Alevi inancınız ve demokrat kişiliğiniz gereği uğraş veriyorsunuz.
Hakları alınan diğer halklar gibi kendi halkınızı da onurluca savunuyorsunuz.
Seyid Rıza’nın idam edildiği gün doğmak
Bu çalışmaları devleti olan bir halkın bireyi yapsaydı, şüphesiz ona ödül verirlerdi.
Siz ödül istemediniz, ama rahat vermediler. Devlet sizi hem vatandaşlıktan attı, hem de sivil, demokrat düşünceli sizin gibi birini, Sürgünde K...distan Parlamentosu üyesi olmak nedeniyle Interpol listesine koydurdu.
Bu haksızlık yalnız size değil, çok sayıda soydaşınıza yapıldı, yapılıyor.
Şimdi soruyorsunuz, Türk-Kürt insanına, insanlığa!
Seyid Rıza’nın, pazar günü yaşı küçültülüp darağacına çekildiği 1937 yılında dünyaya gelen biri olarak; kendinizi tanıyalı hep bu baskı, sürgün, korku, inkâr ve imha hayatınız olursa!
Bu yetmemiş gibi çocuklarınız, torunlarınız size yapılanları yaşıyor olursa, çocuklarınız ana diliyle eğitim öğretim göremiyorsa, etnik kimliğiniz anayasal yasak altında tutulursa, kendinizi nasıl hissedersiniz?
İnsaf, hak, hukuk var mı?
Sevgili Hasan Cemal,
Bir arkadaşımın deyimiyle, “Cici Basın” yukarıdaki dertlerden anlamaz. Onların başında iktidar torbası asılı.
Ama sizin gibi ayrıcalıklı birine arzuhalimi yazmak zorunda kaldım.
Ben ve benim gibi pek çok sürgünü ne devlet, ne Türkiye insanı görüyor.
Siz, SİZ olarak benim bu BEN çığlığıma hiç kulak verdiniz mi? Bunca yıldır zulüm altındaki BEN'e ne kadar sahip çıktınız?
İnsaf var mı? Hak-hukuk var mı?
Hani Müslümanlar haksızlık yapmazdı, haksızlığa karşı dururdu?
Ne zaman bu haksızlık son bulacak ve Türkiye, beni BEN olarak kabul edecek?
Beni BEN olarak kabul etmek, barışın, kardeşliğin gereğidir. Neden bu soruna dokunmaz, görmezden gelirsiniz.
Sevgili Hasan Cemal hatırlarsanız, 2010 yılı Berlin Dersim Konferansı’nda sizi ve Cengiz Çandar'ı Türkiye'nin vicdanı ve akil insanları diye tanıtmıştım.
Sürgün bizim kaderimiz olmamalı!
Neden hâlâ durursunuz?
En iyi dileklerimle sevgi ve selamlarımı sunarım.
Haydar Işık.
Yazarlar
-
Ali BAYRAMOĞLUİrfan Fidan’dan Akın Gürlek’e… 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehmi KORUYeni gelen bakanlara “Hoşgeldiniz” yazısı… 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa KaraalioğluBu endeksi yalanlayan biri çıkmayacak mı! 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAŞGETİRENGözü kara tayinler 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldız ÖNENYönetilebilir bir çatışma olarak ABD-İran 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hasan CEMALKürtçe konuştum, tokat yedim; Türkçe bilmiyordum ki! 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akın ÖZÇERMala fide politia 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet OcaktanMilletin vicdan hizasında durmayı başaramazsanız… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mensur AkgünTarihinin önemli bir dönüm noktasında Türkiye… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlker DEMİRAYŞE HÜR DAHİL SOLUN BİR ELEŞTİRİ PRATİĞİ 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mahfi EgilmezOrtaçağ’a dönüş 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Elif ÇAKIRVe siyasallaşan yargıda yeni eşik 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ali ALÇINKAYAÖzgür Önderlik – Özgür Rojava – Jin, Jiyan, Azadî... 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Taha AkyolYine yolsuzluk sorunu 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan TAHMAZGüvenlik paradigması çağında Kürt Meselesi: Yeni statüko ve arayışlar 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akif BEKİÖzgür Özel'in öfke patlaması 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim KahveciNüfus verileri ne diyor? 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selami GÜRELBaşlangıçta Eylem Vardı! (Am Anfang war die Tat!) 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlhami IŞIKKırılmalar karşısında Türkiye ve Kürtler 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldıray OĞURSon anlarında telefonunda Candy Crush oynayan diktatörün hikayesi 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bekir AĞIRDIRYakın geleceğin Türkiye’si: Kutuplaşma azalmayacak, psikolojik olarak form değiştirecek 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Nevzat CİNGİRT15 yıldır değişmeyen zihniyet, karartılan meclis 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TEZKANDemirel’in köprüsünü sattırmam… Özal’ın köprüsünü sattırmam… 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TIRAŞEDEP YAHU… 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
İsmet BerkanEvrensel hukuk ilkesini rafa kaldırdığınızda neler olur? 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hikmet MUTİCHP ve Deva Partisi'nin İmralı imtihanı... 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cengiz AKTARErmeni uzlaşmazlığı efsanesi 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Şeyhmus DİKENNaum Faik var mıydı? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Gökhan BACIKAKP İslamcı bir parti mi değil mi? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yetvart DANZİKYANSuriye’yi konuşurken aslında Türkiye’yi konuşuyoruz 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit AkçayUluslararası para sisteminin geleceği 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet AKAYABD İran'dan Elini Çek! Mollaların İşini Ancak İran Halkı Bitirir! 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berat ÖZİPEKYargı kararları ve yanlış yerde olanlar 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mücahit BİLİCİDeccalin görünümleri 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selva DemiralpFed başkan adayı Warsh “Karaman’ın koyunu” olabilir mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Seyfettin GürselEn düşük işsizlik rekorunu kırdık! Sevinelim mi endişelenelim mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Figen ÇalıkuşuBir yakın takip hikayesi bizimkisi… 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit KARDAŞTekçi-otoriter rejimden vazgeçmeden demokrasi hayali satmak 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAKANOrtadoğu bataklığından nasıl çıkarız?.. 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Tanıl BoraEntegrasyon 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat SevinçCHP çok iyi bir şey yaptı 4.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali TürerHEZİMET Mİ KAZANIM MI ! 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehim TAŞTEKİN‘Kürtlerin Zamanı’na ne oldu? 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cihan TuğalAmerikan hegemonyası ve Kürt hareketi 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim KirasAmerika İran’a saldırır mı saldırmaz mı? 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cafer SolgunCHP ve Kürt sorunu 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet Faruk ÜnsalKonjonktürle gelen konjonktürle gitti 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Haşmet BABAOĞLUKorkunç bir soy 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa PAÇALKürt milliyetçiliği bilincini yok etmek istiyorlar… 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Eser KARAKAŞGümrük birliğini revize edelim ama nasıl? 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mesut YEĞENYanlış Hesaplar 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cemile BayraktarKürtleri kazanmanın vaktidir 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Abdurrahman DilipakÇirkin Amerikalı geldi aşka! 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Bahadır ÖZGÜRİmamoğlu dediler, ucu yine AKP’ye çıktı! 110 milyon tazminat sözü vermişler 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Vahap COŞKUNÜç kırılma 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Erol KATIRCIOĞLUKürt Sorunu ve demokrasi ilişkisi üzerine 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet ALTANToplumsal Fakirleşmeye Siyasetin Katkısı 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet İNSELYitirileni Değil Yeniyi Ararken 27.01.2026 Tüm Yazıları
-
Baskın ORANSuriye olayı ve Türkiye’deki “Süreç” 23.01.2026 Tüm Yazıları
-
DOĞAN ÖZGÜDENTam 80 yıl sonra aynı komplo, aynı ihanet! 22.01.2026 Tüm Yazıları
-
Melih ALTINOKBarzaniler Suriye’de PKK’yı niçin gazlıyor? 21.01.2026 Tüm Yazıları
-
Kemal CANSuriye’de olanın adını koymak 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Taner AKÇAMHrant 19 yıldır bizimle bir başka yaşıyor 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan AlbayrakSadece “Suriye Cumhuriyeti” 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Doğu Ergilİnanç, siyaset ve şiddet üzerine bir manifesto 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mümtazer TÜRKÖNEŞara’nın sakalı 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Sedat KAYABarbarlık Çağı 5.01.2026 Tüm Yazıları
-
Berrin SönmezŞalvar sevdası “yeni gömlek” ölçütünün habercisi mi? 1.01.2026 Tüm Yazıları
-
KEMAL GÖKTAŞBarış Akademisyenleri'nin göreve iadesine istinaf engeli: Daire, Danıştay kararına direndi 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Abdulmenaf KIRAN11. YARGI PAKETİ, YENİ ADALETSİZLİK VE EŞİTSİZLİKLER YARATTI 28.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet İlhanKararsızlığın Erdemi: Kesinliğin Gölgesinde Düşünmek 27.12.2025 Tüm Yazıları
-
Nuray MERTİslamcılık Öldü mü? 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Murat BELGEYüzdük yüzdük 22.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ali BULAÇHakim sınıfın iki zümresi 11.12.2025 Tüm Yazıları
-
SİBEL HÜRTAŞCHP programı halka ne vadediyor? Nasıl bir parlamenter sistem? 9.12.2025 Tüm Yazıları
-
Galip DALAYOrta Doğu, Trump Amerika’sına Uyum Sağlıyor 3.12.2025 Tüm Yazıları
-
Sezin ÖNEYŞu meşhur “İznik Konsili” 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
Zekeriya KurşunDağıstan Cumhuriyeti ve Ayna Gamzatova 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
Fikret BilaAK Parti çekingen 26.11.2025 Tüm Yazıları
-
Necati KURÇOCUK HAKLARI EVRENSEL BİLDİRGESİ 19.11.2025 Tüm Yazıları
-
Zeki ALPTEKİNEmeğin Sosyolojisi ve Kapitalizmin Geleceği: Marx vs. Marx 16.11.2025 Tüm Yazıları
-
Mehveş EVİNYerel yönetimlerle işbirliği kültür politikası için hayati 13.11.2025 Tüm Yazıları
-
M.Latif YILDIZÇÖZÜM SÜRECİ KOMİSYON VE EKMEN 12.11.2025 Tüm Yazıları
-
Zülfü DİCLELİKeşke… 4.11.2025 Tüm Yazıları
-
Etyen MAHÇUPYANKemalizm mi daha ‘iyi’, (Yeni) İttihatçılık mı? (3) 25.10.2025 Tüm Yazıları
-
Hasan Bülent KAHRAMAN‘Parlak gelecek’ ve sol gelecek... 12.10.2025 Tüm Yazıları
-
Metin Karabaşoğluİnsanların devletlerle savaşı 9.10.2025 Tüm Yazıları
-
İlnur ÇEVİKTrump’ın dünyasına hoşgeldiniz… 3.10.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ata UÇUMTERÖRSÜZ TÜRKİYE’YE GEÇİŞ SÜRECİ! 14.09.2025 Tüm Yazıları
-
Murat YETKİNÖcalan, Erdoğan’a “Seni yine başkan yaptırırız” sözü mü veriyor? 11.09.2025 Tüm Yazıları
-
Hakan AKSAYPutin, Trump’ı parmağında oynatmaya devam ediyor 17.08.2025 Tüm Yazıları
-
Gülçin AVŞARSorumluktan kaçmak umuttan kaçmaktır 12.08.2025 Tüm Yazıları
-
Alper GÖRMÜŞZora girmiş bir anlatı: “ABD emperyalizminin değişmez stratejik hedefi bağımsız Kürt devleti” 1.08.2025 Tüm Yazıları
-
Abdullah KıranYeni süreç ve Suriye denklemi 27.07.2025 Tüm Yazıları
-
Cihan AKTAŞTahran bir kez daha bombalanırken 23.06.2025 Tüm Yazıları
-
Aydın SelcenDemokrasiye giderken cumhuriyetten olmak 17.06.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet ÖZTÜRKÇetin Uygur bir kitaba sığar mı? 10.05.2025 Tüm Yazıları
-
Yüksel TAŞKINİktidar milli iradeyi “tapulu arazisi” sandığı için büyük bir bedel ödeyecek 22.04.2025 Tüm Yazıları
-
Ayhan ONGUNDEMOKRATİK EĞİTİM MÜCADELESİNE ADANMIŞ YAŞAMLAR 21.04.2025 Tüm Yazıları
-
Pelin CENGİZTrump’ın yeni vergileri diye yazılır, ‘post modern merkantilizm’ diye okunur 7.04.2025 Tüm Yazıları
-
Cennet USLUİktidar neden umduğunu bulamadı? 2.04.2025 Tüm Yazıları






































































































Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Marmara Yerel Haber (marmarayerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Yazarın Diğer Yazıları
14.04.2025
3.03.2025
28.02.2025
20.02.2025
13.02.2025
28.11.2024
12.11.2024
24.10.2024
27.08.2024
20.04.2024