“Biz eskiden sokağa çıkardık, etrafımız bizi çok severdi. Karşımızdaki muhalifler de saygı duyardı. Şimdi bir nefretle bakış seziyorum. Kemikleşme, kamplaşma var. Bu bizim yüzde 50 oy almamıza engel olmaz ama Türkiye yönetilebilir bir ülke olmaktan çıkabilir. Biz yumuşatmalıyız.”

Bu sözleri, zaman zaman “topuzun ucunu kaçıran” konuşmalar yapsa da AKP içindeki az sayıda sağduyulu sayılabilecek insandan biri olan Bülent Arınç iki gün önce söyledi. Türkiye’de siyasi alanın gerçek fotoğrafı da bence bu. Doğrusu bu denli derin sayılabilecek kutuplaşmanın tek müsebbibinin AKP olduğunu söylemek de doğru değil kuşkusuz. HDP hariç diğer bütün partilerin siyasetteki vaziyet alışları bence kimlikçi ve kutuplaştırıcı. Arınç’ın sözünü ettiği son durum ise bu kimlikçi ve kutuplaştırıcı siyasetin bizi getirmekte olduğu tehlikeli nokta.

Bu köşede oldukça çok sayıda kimlik ve kutuplaşma üzerine yazılar yazdım. Türkiye sosyolojisindeki parçalılığa dikkat çekerek, bu parçalılığın kendini siyasi alanda yeniden üretebildiğine ve sonuçta siyasi partilerin içinde vücut bulduğuna vurgu yaptım. Az sayıda da olsa yapılan önemli ampirik çalışmalardan birinde, örneğin: “...Ülkedeki siyasi partiler ve seçmen yapısı da dikkate alındığında bu durum, siyasi düzeyde yaşanan sosyal mesafenin, toplumdaki kutuplaşmanın temel eksenini oluşturduğuna ve etnik ve mezhepsel boyutlardaki sosyal mesafeyle iç içe geçtiğine işaret etmektedir” sonucuna varılmasını bu düşünceleri doğrulayan tesbitlerden biri olarak vurgu yaptım. (“Türkiye’de Kimlikler Arası Kutuplaşmanın Sosyal Mesafe Üzerinden Ölçümü ve Toplumsal Güvenliğe Etkisi” adlı M. Sadi Bilgiç, F. Serap Koydemir ve S. Akyürek’in Bilge Strateji Dergisi’nde yayınlanan çalışmalarını.) Sonuç olarak kadim bir tarihi olsa da post modern zamanlarda karşımıza çıkan bu kutuplaşma olgusunun ülkenin kaotik toplumsal bir ortama sürüklenmesi potansiyeli taşıdığını unutmamak gerekiyor.

İşte böyle bir siyasi ortamda HDP’nin siyasi varoluşu ve söylemi dikkatle değerlendirilmelidir. Kimileri “Türkiyelileşme” önerisini Kürtlerin de, HDP’nin de “Türkiyeli” olması gerektiği gibi anlamakta. Oysa “Türkiyelileşme”si gereken ne Kürtler ve ne de HDP’dir. Türkiyeli olamayan kimliklerine sıkışmış ve bu nedenle de ülkeyi kutuplaştırmış AKP; MHP ve CHP gibi partiler ve bu partilerin destekçileridir. Çünkü “Türkiyelileşme”, Türkiyeli farklı kimliklerin birlikte bir yaşam iradesi ortaya koymalarıyla ilgili bir kavramdır ve böyle bir vizyona ve böyle bir siyasete sahip, neredeyse tek parti de HDP’dir.

Bu çerçeveden baktığımızda Bülent Arınç’ın biraz şaşkınlıkla fark ettiği kutuplaşmanın, siyasi düşünceleri farklı siyasi partilerin varlıkları nedeniyle değil bu toplumda benzer kültürel kimlikleri olan insanların bu farklı partilerde yer alıyor olmalarıyla ilgili olduğunu görmemiz gerekir. Böylelikle partiler arasındaki kutuplaşma, toplumdaki sosyal farklılıkları kendine çeken bir mıknatıs gibi çalışarak daha derin sosyal ve kültürel kutuplaşmaları besliyor. Erdoğan’ın, Davutoğlu’nun, Kılıçdaroğlu’nun ve Bahçeli’nin söylemleri işte böyle bir kutuplaşmanın değirmenine su taşırken, Demirtaş topluma birlikte yaşayalım diyor.

Karar tabii ki 7 Haziran’da sizin...