İlhami IŞIK
Türkiye’de bir veriye ulaşmak, uzun süreli veri karşılaştırması yapmak nerede ise imkansız. Bakın örnek vereyim: Son açıklanan veride 2010 yılı çalışan sayısı 21 milyon 858 bin olduğu söyleniyor. Ama daha önceki veride 2010 yılında ülkemizde çalışan sayısı 25 milyon 641 bin kişiymiş. Yıl, aynı yıl...Çalışan sayısı birinde 21,8 milyon görülüyor, diğerinde 25,6 milyon.
2015 yılı GSYH’sı da önce 1.953 milyar lira açıklandı. Sonra hesap revizyonu ile 2.338 milyar liraya artırıldı.
Her nedense TÜİK’in uzun süreli veri yayınlama ve eşleştirme gibi bir çalışmasını göremiyoruz. Gerçi Kalkınma Bakanlığı internet sitesinde bazı verileri birleştirerek, uzun süreli sonuçları karşılaştırma imkanı veriyordu. Her ne olduysa o Bakanlığın sitesi de verileri yenilemez oldu.
ARJANTİN ÖRNEĞİ
Kalkınma Bakanlığı sitesinde yer alan “Uluslararası Ekonomik Göstergeler” tablosuna göre 1970 yılında Arjantin’in GSYH’sı 21,1 milyar dolarmış. Aynı tarihte Türkiye’nin milli geliri de 18,07 milyar dolar ediyormuş.
1980 yılında Arjantin 152,5 milyar dolara, Türkiye 69,8 milyar dolara ulaşıyor. Türkiye 3,9 kat büyürken Arjantin 7,2 kat büyüyor. 1980-1990 arası Türkiye’nin ekonomisi dolar bazında %118 büyüme göstererek 152,3 milyar dolara ulaşırken, Arjantin 10 yıl boyunca %-8,7 küçülme yaşıyor.
2005 yılında Arjantin 220,9 milyar, Türkiye ise 481,5 milyar dolara ulaşıyor. 1970 yılında yüzde 15 daha küçük olduğumuz Arjantin’den 2005 yılında 2 kattan daha büyük hale geliyoruz.
Ya şimdi?
Bakanlığın sitesinde son veri 2013 yılına ait: Arjantin 610,3 milyar, Türkiye ise 822,8 milyar dolar büyüklüğe çıkıyor.
2005-2013 arasında Arjantin 1,8 kat büyüme gösteriyor. Ama biz 0,7 kat büyümede kalıyoruz.
Türkiye, eğer 2016 yılında GSYH hesaplama yöntemini değiştirip kağıt üzerinde artırmasaydı artık Dünyanın ilk 20 büyük ekonomisi arasında yer alamayacaktı.
1970 yılında Arjantin 23,8 milyon,Türkiye ise 35,3 milyon nüfusa sahipmiş. 2014 yılında Arjantin 42,0 milyon kişiye ulaşırken, Türkiye 77,3 milyon kişiye çıkıyor.
Bugün Arjantin Türkiye’den daha az milli gelire sahip görülse de kişi başına gelir de 14 bin 708 dolarla yüzde 40 oranında bizden daha zengin.
ŞİMDİ ASIL KONUYA GELELİM
Meydanlarda bağırıp çağırıyoruz: “Avrupa’dan Amerika’dan daha hızlı büyüyoruz. Dünya büyüme rekoru bizde....” diyoruz.
Ama bir vatandaş geçinemiyorum diye kendini yakıyor.
Sahi biz ne yapıyoruz? Gerçekten zenginleşiyor muyuz? Gerçekten gelirimiz artıyor mu?
Türkiye orta yaş yığılma çağında bir ülkedir. Nüfusumuzun nerede ise çalışma çağındaki, oranı yüzde 70’lere dayandı. Bu çok önemli bir atılım fırsatıdır. Herkes çalışma çağında ve çalışmak istiyor. İşte bu dönemler bizim gibi ülkelerin patlama yaptığı dönemlerdir. Büyük ekonomik sıçramalar yapılıyor bu dönemlerde. Peki, biz ne yaptık? 2005-Eylül 2017 arasında işgücümüz yüzde 48,5 artışla 21 milyon 691 bin kişiden 32 milyon 215 bin kişiye çıktı. İşgücü artmayan ülkelere göre biz yüzde 48,5 daha çok büyümemiz gerekiyor ki, reel olarak eşit kalalım. Şimdi olaya daha yakın bakalım.
1998 yılı GSYH hesaplama yöntemine göre ve 2014 sonrası iş gücü istatistiklerine uyarlayarak tabloya bakalım:

Türkiye 2005-2015 arasında yüzde 45,05 reel büyüme sağlıyor. Ama çalışan sayısı aynı dönemde 19.633 binden 26.621 bine çıkıyor. Yani, biz milli gelirimizi ne kadar emek yoğun gerçekleştirdik? Emek başına gelirimiz ne oldu?
2010 yılına bakın: %9,16 büyüme rekoruna rağmen çalışan başına gelir sadece %2,95 artıyor. 2011 yılında da %8,77 reel büyümeye rağmen çalışan başına gelir sadece %2,19 artabiliyor.
Kısaca 2005-2015 arasında yüzde 45,05 reel büyümeye rağmen, çalışan başına gelirimizi ancak yüzde 6,98 artırabilmişiz.
Kısaca kimse ekonomimiz 3 katına çıktı, Türkiye uçtu ve gelirimiz patladı falan havasına bakmasın. Çalışan başına reel gelirimiz 2005-2015 arası sadece ve sadece yüzde 6,98 reel artmıştır.
Gelin olayı son milli gelir hesabı ile yeniden yapalım. Tablo burada:

Yeni GSYH hesabına göre 2005-2017 arasında reel milli gelirimiz yüzde 79,68 oranında artış yaşıyor. Ama çalışan başına gelirimiz sadece yüzde 25,57 artıyor.
İşgücü piyasasının yüzde 48,5 arttığı, çalışan sayısının ise yüzde 43,09 arttığı bir dönemde aslında yüzde 25,57 reel gelir artışı az sayılmamalı. Ama yinede topluma sunulan yüzde 300 ekonomik büyüme hayalleri yanında gerçek oran çok düşük kalıyor.
Türkiye 2005 yılında GSYH’nın yüzde 25,1’ini emeğe ücret olarak ödüyordu. Emeğe ödenen ücret oranı 2016 yılında %32,2’ye çıktı. Sizce emek yoğun büyüme modeli ile nasıl kalkınıyoruz? AK Parti iktidarı döneminde 600 milyar dolara yaklaşan dış açık ve emek yoğun büyüme modeli size ne ifade ediyor?
Yazarlar
-
Fehmi KORUKomisyon raporu yazılamıyor… Sebep ne? 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Taha AkyolÖzerk üniversite? 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berrin SönmezGürlek’ten ekranda iddianame savunmasıyla ‘önyargılama’ 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAŞGETİRENTürkiye adına şık görüntüler değil 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAKANİçimizdeki Osmanlıya çok iyi gelir... 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldıray OĞUR"Aynılar aynı yerde ayrılar ayrı yerde” iyi mi oldu? 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Nevzat CİNGİRTHerkes genel başkan olabilir; ama lider olmak herkese nasip olmaz 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan TAHMAZPKK’nin silahsızlandırılması sürecinde kritik hafta 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali BAYRAMOĞLUErdoğan şemsiyesi: İki algı, iki Türkiye 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ali ALÇINKAYAKomplodan Demokratik Topluma; 27 Yıllık Tecrit, Direniş ve Özgürlük. 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Tanıl BoraEntegrasyon 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa PAÇALTürkiye Orwell’ın 1984 rejimine doğru sürükleniyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bahadır ÖZGÜRTEMU’yu yasaklattı, vizeye taktı: İTO Başkanı milyarlarca lirayı nereye harcıyor? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim Kirasİktidarın avantajı muhalefetin şansı 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TEZKAN200 liralık ülke olduk 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İsmet BerkanAvrupa’da olan biteni takip ediyor musunuz? Yeni bir dünya kuruluyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Figen ÇalıkuşuNeden yapmazlar? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat SevinçMuhalefetin hassasiyetler konusundaki hassasiyeti! 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Elif ÇAKIRSayın Şimşek 124. sıra Türkiye’ye yakışıyor mu? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat YETKİNErdoğan’ın Gürlek Tercihi: CHP’ye Darbeyle Baskın Seçimin Çok Ötesinde 13.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa KaraalioğluBu endeksi yalanlayan biri çıkmayacak mı! 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hasan CEMALKürtçe konuştum, tokat yedim; Türkçe bilmiyordum ki! 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlker DEMİRAYŞE HÜR DAHİL SOLUN BİR ELEŞTİRİ PRATİĞİ 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet OcaktanMilletin vicdan hizasında durmayı başaramazsanız… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mahfi EgilmezOrtaçağ’a dönüş 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldız ÖNENYönetilebilir bir çatışma olarak ABD-İran 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mensur AkgünTarihinin önemli bir dönüm noktasında Türkiye… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akın ÖZÇERMala fide politia 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akif BEKİÖzgür Özel'in öfke patlaması 10.02.2026 Tüm Yazıları






























Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Marmara Yerel Haber (marmarayerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Yazarın Diğer Yazıları
2.02.2026
1.12.2025
25.10.2025
28.09.2025
14.09.2025
9.09.2025
1.09.2025
23.08.2025
10.08.2025
23.07.2025