Şu soruyla karşılaşılacağı tahmin ediliyordu mutlaka: Avrupa Birliği üyesi tüm ülkelerin vatandaşlarına vizeyi kaldırırsam Kıbrıs Cumhuriyeti’ni ‘Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’ diye adlandırmayı sürdürebilir miyim?

Konuyu gözden geçirmeye başlamadan önce gecikmeden sorunun cevabını verelim isterseniz: Hayır sürdüremezsin!

İster ‘Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’ isterse ‘Güney Kıbrıs’ ya da‘Kıbrıs Rumları’ demeyi tercih edin, vatandaşlarına vizeyi kaldırdığın bir ülkeyi artık gerçek adıyla anmak mecburiyetindesiniz.

‘Orayı’ nasıl adlandırmak gerektiği  konusuna –zamanında- birkaç yazı ayırdığımı hatırlıyorum. Bu yazılarda Birleşmiş Milletler’in, AB’nin yani kısaca Türkiye dışında bütün dünyanın ‘Kıbrıs Cumhuriyeti’ adıyla tescil ettiği bir devlete kafadan isim uydurulamacağını tekrarlıyordum (Yeri gelmişken: Geçenlerde‘vize’ konusundaki gelişmeyi konu eden bir haberin başlığı –hem de ciddi, benim de izlediğim- bir haber sitesinde ‘Vize muafiyetine Güney Kıbrıs engeli’ (!) şeklindeydi).

Bu konuya ben ‘devlet dili’nin sadece devlet tarafından değil, başta medya dünyası olarak hemen herkes tarafından kabul edildiğini tekrarlayarak bakıyordum. Tamam diyelim ki devlet‘Kıbrıs Cumhuriyeti’ni tanımıyor ve bu yüzden malum ismi kullanıyor. Peki ama ülkenin medyası niçin bu ‘devlet dili’ni sorgu sualsiz kabul ederek kullanıyor? Bir ülkenin (bağımsız) medyası Dışişleri Bakanlığı’nın uydurduğu bir ismi niçin üzerinde bir dakika düşünmeden kabul ediyor? Herkes, hemen her kalem ne zaman Kıbrıs’tan söz açılsa gelsin ‘Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’!

Medyanın bu ‘devletleşmiş’ haline üzülürken günün birindeErdal Güven’in Radikal gazetesindeki köşesinde ‘Kıbrıs Cumhuriyeti’ adlandırmasını görünce bayram etmiştik… Ha şöyle!… Nihayet bir kalem bir şeyi adıyla çağırıyordu! O tarihte şu soruyu da birkaç defa tekrarlamıştım: “Diyelim ki Kıbrıs konulu uluslararası bir toplantıya davetlisiniz; orada söz aldığınızda da katılımcıların bir anlam veremeyecekleri  Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ismini mi kullanacaksınız?”

Biliyorsunuzdur; Dışişleri Bakanlığı’nın 29 Nisan 2016 tarihli yazısı üzerine, 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu’nun 18. Maddesi çerçevesinde alınan karar 3 Mayıs tarihliResmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe girmiş durumda. AB üyesi tüm ülkelerin vatandaşlarına yönelik bir karar bu.

Hadi şimdi  ayıklayın pirincin taşını!

Bu gelişmeden sonra cevap aranacak birinci soru tabii olarak şudur: T.C. Kıbrıs Cumhuriyeti vatandaşlarına vizeyi kaldırdığına göre, bu gelişme bu devletin tanıdığı anlamına geliyor mu gelmiyor mu?

“Bir Türk yetkili” diyor önümdeki haber, “Bu adım, Türkiye’nin Kıbrıs Rum kesimi’ni tanıyacağı anlamına gelmiyor”(!)

‘Nasıl olur, Resmi Gazete’nizde bir devletin vatandaşlarını kapsayan bir karar yayınlıyorsunuz, ama o vatandaşların devletini tanımıyorsunuz, olacak iş mi bu?’ diyorsanız (bence) yerden göğe kadar haklısınız…

3 Mayıs tarihli Resmi Gazete’de yayınlanan kararın medyamız tarafından önemli bir haber olarak değerlendirilmediğini de hatırlayım. Bu ‘bilinçli ihmal’in nedeni sır değil tabii ki… Başta gelen ‘endişe’, bu kararın Türkiye’nin Kıbrıs Cumhuriyeti’ni tanıması gerektiği yolunda bir tartışmanın alevlenmesi ihtimalinden kaynaklanıyor.. Kıbrıs Cumhuriyeti’nin Avrupa Komisyonu’na ve Avrupa Parlamentosu’na ‘KıbrısCumhuriyeti’ adının asla tartışma konusu yapılamayacağını bildirdiği ve 14 ülkenin bu talebi destekledikleri de hatırlanınca söz konusu ‘sessizlik’in nedeni daha da iyi anlaşılıyor diyebiliriz.

Peki bu mesele KKTC’de nasıl anlaşılıyor ve yorumlanıyor?

Ne zaman Kıbrıs konusu açılsa ben de) az sayıda Türkiyelinin yaptığı gibi (maalesef)  KKTC’de yayımlanan gazetelere göz atarım. Biz Kıbrıs konusunda dışarıdan gazel okurken acaba Kıbrıslılar ne düşünüyorlar?.

KKTC Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı’nın değerlendirmesiyle başlayalım.

Akıncı, Türkiye’nin Avrupa Birliği sürecinde bazı‘kaçınılmazların gündeme geleceğini’ uzun zamandır dile getirdiğini söyledikten sonra Türkiye spor takımlarının KKTC takımlarıyla maç yapmazken, Güney Kıbrıs’a giderek Güney Kıbrıs takımlarıyla maç yapmasını; Güney Kıbrıs takımlarının Kıbrıs Türk takımlarıyla maç yapmazken Türkiye’de spor oyunlarına katılmasını hatırlattıktan sonra şöyle devam ediyor: “Bu uluslararası koşullarda Türkiye Cumhuriyeti, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ni tanıdım dese de tanımanın gereklerini; Rumların yönetimindeki Kıbrıs Cumhuriyeti’ni tanımadım dese de tanımamanın gereklerini yerine getiremiyor.”

Akıncı, bu çerçevede Türkiye’nin Kıbrıs Cumhuriyeti pasaport sahiplerine belli bir ücret karşılığında vize verdiğini, dolayasıyla tanımadığı bir ülkenin pasaportunu dolaylı da olsa geçerli saydığına da işaret ediyor.

Görüyorsunuz ‘tanıma/tanımama’ pratikte neredeyse tersine çalışıyor!

KKTC’den eski dışişleri bakanı Emine Çolak’ın değerlendirmelerinden birkaçı da şöyle: “Her ne kadar Türkiye, Kıbrıs Cumhuriyeti’ni tanımıyor ifadesinde bulunsa da bu örnek de dahil olmak üzere görüyoruz ki uluslararası çevrede muhatap olmak durumundadır ve oluyor da.”

Çiğdem Dürüst’ün yeni gelişmeye ilişkin bakışı da şöyle: “Türkiye, Kıbrıs Cumhuriyeti’ne vizeyi kaldırdı! Artık Türkiye Kıbrıs Cumhuriyeti’ni tanıdı!”; “Trabzon’da Gençlik olimpiyatlarında Kıbrıs Cumhuriyeti bayrağı ile kortej yürüyüşünde bayrağını dalgalandırmadı mı?”

Toparlayacak olursak: Bir devletin vatandaşlarını tanıyıp kendisini tanımamak gerçekten şaka gibi bir şey… Böyle bir şakayı insan değil başkalarına kendisine bile açıklayamayacağı apaçık değil mi? O halde ne yapmalı? ‘Kıbrıs Türktür Türk kalacaktır’ şiarından vazgeçip bir an önce ‘Kıbrıs Kıbrıslılarındır’ hakikatini gerçekleştirecek bir politikaya yönelmektir.