Davutoğlu, Başbakanlık makamına atama usulüyle gelmiş olsa bile son seçimlerde partisinin oylarını yüzde 49,5’e çıkarmayı başarmıştı. Yine de bu yetmemişti, tam biat etmeliydi. Bir iki söylem farklılıklarına rağmen ediyordu da aslında. Ne varki Saray için hayati önemdeki başkanlığa geçiş konusunu ‘demlemeye’, yani zamana yayacağını açıklayarak 20 aylık başbakanlık görevinin sonlandırılmasının fitilini ateşlemişti. Ve Başbakan Davutoğlu’nun bir süredir beklenen sonu, bir AKP’li vekilin kaleme aldığı şüphesi kuvvetli internette açılan ‘Pelikan Dosyası’ ile getirildi. Pelikan,  Davutoğlu’nun Saray’ın memnuniyetsizlik duyduğu icraatlarına dair konuları detaylarıyla açıklıyordu. Hatta Davutoğlu ve çevresinin adeta ‘bir istihbarat ağı’ kurularak dinlenmiş olduğu izlenimini de güçlendiriyordu. Örneğin MİT Müsteşarı Hakan Fidan ile görüşmeleri gibi.

Davutoğlu, 22 Mayıs’ta olağanüstü kongreyi toplayarak başbakanlığı ve parti başkanlığını bırakacağını açıkladığı önceki günkü basın toplantısında, bu ayrılığın ‘kendi tercihi değil, zaruret’ olduğunu alenen söyledi. Ne var ki, tarihteki yerini, en azından ‘vuruşarak çekilmişti’ dedirtecek cinsten alma fırsatını kaçırdı. Twitter’daki ‘sendika.org’ adresinin de isabetli tanımlamasıyla, Davutoğlu görevden uzaklaştırılmasıyla ilgili “Kendine  övgü, refiklere sitem, Erdoğan’a biat” niteliğinde bir ‘veda hutbesine’ imza atmakla yetindi.

Gazetelerin aktardığına göre, Cumhurbaşkanı Erdoğan bir grup AKP’li vekil ile yaptığı görüşmede, ‘işin uzaması’nın Davutoğlu’nun yerinde kalmaya devam etmesinin daha zararlı olacağını söyledikten sonra devamla dokunulmazlıkların da (yani özellikle HDP’li vekillere ait olanların) kaldırılması gerektiği yolundaki bilinen görüşünü yinelemiş.

Erdoğan’a atfedilen bu bilgilerin doğruluğunu adeta teyit edercesine konuşan AKP’ye tanıklık eden deneyimli bir siyasetçi şöyle diyordu görüşmemde: “Davutoğlu’nun sonunu getiren esas mesele, Erdoğan’ın istediği gibi Türkmenistan usulü otoriter başkanlık sistemine geçişi sürüncemede bırakması.” Dolayısıyla aynı kaynağıma göre, Erdoğan’ın etrafındaki çember daralıyordu ve kuşatma altındaydı. Başkanlık sistemine geçişi hızlandırmalıydı, böylece Davutoğlu’nun gidişi operasyonunu öne aldı.

Başkanlığın önünü tıkamakta olan bu daralan çember neydi? Örneğin Yargıtay, gelecek hafta MHP’li muhaliflerin 15 Mayıs kurultayının önünü açacak bir karar alır, (Şu sıralar aksi karar için Yargıtay üzerindeki baskıyı düşünmek istemiyorum), dokunulmazlıklar da Meclis’te kaldırılmazsa başkanlık işi zora girebilirdi. Zira, muhaliflerin kurultayı gerçekleştirmesi, yenik düşen Bahçeli liderliğindeki MHP’nin başkanlığa vereceği desteğin buharlaşması anlamına geliyor. Keza, dokunulmazlıkları kaldırılmayan HDP, Meclis dışı kalmayacak ve yine başkanlığa anayasal değişiklikle geçiş de matematiksel olarak mümkün olmayacak.

Davutoğlu’na yapılan erken operasyonla, AKP’li Aydın Ünal’ın ifadesiyle, artık fiilen yarı başkanlığa geçildi. Benim ifademle ‘zaman kazanıldı.’ Kurultaya kadar Davutoğlu görevde kalsa bile Saray’ın artık tam hakimiyet kurduğu AKP, fire vermeden HDP’yi Meclis dışında bırakacak dokunulmazlıkların kaldırılmasını sağlayabilir. Vekillikleri düşecek HDP’lilerin illerinde ara seçime gidilir. Böylece AKP, başkanlığı öngören anayasal değişikliği referanduma götürecek en az 330 milletvekiline ulaşır.

Dokunulmazlıklar kaldırılmayıp MHP’li muhalifler de kurultay yapabilirlerse Davutoğlu’nun gidişiyle hız kazanacak kötü gidişatın belki önüne geçilebilir. Dokunulmazlıkların kaldırılmasına destek vererek demokrasiye darbe vuran CHP de, Genel Kurul’daki oylamada bu yanlışından dönerek en azından intiharını önlemiş olur.