Suriye’de durumlar karışık, belirsizlik sürüyor. 2 Şubat 2026 da yapılan anlaşma ne anlama geliyor? Daha demokratik birleşik bir Suriye’mi doğuyor. Yoksa bölgede daha on yıllarca sürecek bir didişme için güç toplamak üzere taraflar zaman mı kazanmaya çalışıyorlar?

Umalı da pınardan su içmeye gelecek tilkilerin kuyrukları birbirine değmesin. Sanırım bunu yakında anlayacağız.

ABD’nin ve Arap aşiretlerin Colani’yle çember çevirmeye başlaması ile birlikte, SDG bölgede önemli güç kaybetti. Sonuç olarak rejime entegre olmayı kabul etti. Karşılığında sınırlı bölgelerde (Haseke/Cezire) gücünü koruma, güvenliğini garantiye alma, bölge valiliğine, emniyet müdür yardımcılığına, savunma bakan yardımcılığına atama yapma, yanı sıra bazı kültürel-eğitsel haklar elde etti. 2 Şubat anlaşmasından çıkarılabilecek sonuç bu.

Ben daha çok, bu gelişmenin Türkiye’de taraflara yansımaları ile ilgiliyim. Ortaya çıkan ruh hali geleceğe dönük nelere işaret ediyor, derdim bu. Huzur, istikrar, demokrasi adına pek de işe yarar işaretler ortaya çıkarmadığı da ortada.

SDG Suriye’de mevzi kaybederken Türkiye’de Türk Milliyetçileri sevinçten yerlerinde duramadılar, ne yapacaklarını bilemez hale geldiler. Hakan Fidan’a, İbrahim Kalın’a, Yaşar Gürel’e madalya verilmesini önerenler oldu. Erdoğan’ın iç siyasette elinin güçlendiğine işaret edenler oldu. Bayrak üzerinden ne gürültüler koparıldı hatırlayın. İçlerinden biri de çıkıp ya biz böyle ileri geri konuşuyoruz ama bu lakırdılar Kürt kardeşlerimizde ne hissettirir diyen çıkmadı.

Öte yandan Kürt tarafında ise doğal olarak bir hayal kırıklığı yaşandı. Malum, petrol ve doğal gaz sahaları, barajlar, elektrik santralleri ve sınır kapılarının kontrolüyle bölgede kendisine güç alanı kuran SDG’nin zaman içinde uluslararası meşruiyet kazanması tanınması hayal edilirken, birden bire hevesler kursakta kaldı. Kürt siyasetçiler herhalde “Öcalan’ın mesajcı olduğu süreçte sonuç bu mu olmalıydı” diye kendilerine soruyorlardır.

Türk tarafındaki aşırı sevinç ve coşku ile de birleşince Kürt tarafında bütün bu olup bitenin duygusal bir travma yaratması anlaşılır bir şeydir.    

Fakat DEM bu atmosferden kolay sıyrıldı. 2 Şubat anlaşması ile ilgili verdikleri mesajlarda, daha büyük bedeller ödenebilecek bir çatışmaya sürüklenmenin önüne geçilmesinden kaynaklı bir rahatlama seziliyor. Anlaşmaya destek verdiklerini belirttiler. DEM’in süreci doğru okuduğunu düşünüyorum.

Geçmişte SDG büyük bir alanı kontrol ediyordu etmesi ne de bu durum, o coğrafyada meşru değildi. Bugün ise Suriye’de rejime entegre olmuş, silahlı gücü ile, kurumsal yapıdaki yeri ile rejimin bileşeni haline gelme yolunda daha güçlü bir SDG var karşımızda.

Rejime entegre olmuş bir SDG üzerine de bir harekata kalkışılmaz artık. Bu sonuçta Suriye’nin bütünlüğüne yönelik bir girişim olarak algılanır, bölgedeki bütün tarafları karşısında bulur.

O nedenle, Kürtlerin düne göre geleceğe daha güvenle bakabilmesi lazım. Demem o ki, hangi açıdan bakıldığına bağlı olarak Kürt tarafı açısından bu bir başarıdır. Barışın kaybedeni olmaz.

Cumhur İttifakı bu anlaşma karşısında görece sessiz kaldı. Erdoğan “Makul ve Makbul yorumları yapsa da Milliyetçi çevrelerde, eski askerlerde, Kürtlerin Suriye de dar bir bölge kapsamında da olsa güçlerini korumalarından, yeni oluşacak rejim içinde kendilerine yer edinmelerinden ve kültürel- eğitsel haklar açısından güvenceye kavuşmalarından duyulan bir rahatsızlık var.

Suriye’de anlaşma ile atılan bu adımlar kendi mecrasında gelişir, yerleşir statü kazanır sağlamlaşırsa, Suriye demokratik işleyiş içinde bütünlüğünü sağlar, rejim güçlenirse Türkiye’ye bunun olası etkileri olacaktır doğal olarak.

Türkiye’de kayyumlar, “kent uzlaşısı” gibi yapay suçlamalar uluslararası düzlemde daha çok sırıtır.  Suriye’ye garantör olmaya soyunan bir Türkiye, demokrasisini Suriye’den daha düşük bir eşikte yaşayamaz hale gelir. 

Hala afra tafrayla, dolduruşla kendinden geçen, her fırsatta çeşitli ön yargılarla göğsünü yumruklayan vatandaşlara bir çift lafım var: Kendiniz için ne istiyorsunuz?

Kendine güvenen, kendi içinde barışık, çevresiyle saygı, eşitlik, hakkaniyet temelinde sağlıklı ilişkiler kuran bir insan olmak mı, yoksa atıp tutan, babalanan etrafına tehditler savuran, kendinden başkasını küçümseyen, aşağılık duygusunu böyle telafi etmeye çalışan bir insan olarak hayatı sürdürmek mi? Hangisi insana huzur verir, ihtiyacın olan hangisi?

Komşunuz kendi sorunlarını kendi içinde usulü erkanınca suhulet ile çözmeye çalışırken siz neden bundan rahatsız olursunuz?

Komşu evini yeniden imar edecek, düzenleyecek size ihtiyacı var. Sonuçta sizin de bu düzenlemeden gelecek gelire refaha ihtiyacınız var. Hal böyle iken ne diye eksiklik kompleksi içinde gelişmeleri kendinize tehdit görür, sürecin orasını burasını çekiştirmeye, dengesini bozmaya, yolundan saptırmaya çalışırsınız. Bunun bir anlamı var mı?

.

.