Bildiğiniz gibi Türkiye’de doğrudan ekonomiyle ilgilenen beş ayrı bakanlık var. Bu bakanlıklar; Hazine Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Başbakan Yardımcılığı ve Devlet Bakanlığı, Kalkınma Bakanlığı, Ekonomi Bakanlığı, Maliye Bakanlığı ve Gümrük ve Ticaret Bakanlığı olarak sıralanıyor.

EKONOMİ YÖNETİMİ EKONOMİK DEĞİL

Tabii beş tane doğrudan ekonomi yönetimiyle ilgili bakanlık olunca koordinasyon zorlaşıyor. Hattâ her bakanlık ilave ödenek gerektirdiğinden vatandaşın ödediği vergiler israf ediliyor. Hâlbuki ekonomi yönetimi tek elde toplanmalı ve etkin olarak yapılmalı. Örneğin ekonominin tek yetkilisi olan Amerikan Hazine Bakanlığı’nın misyonu; “Sürdürülebilir güçlü ekonomiyi ve istihdam olanaklarını yaratmak, ekonomik büyüme için içeride ve dışarıda istikrarı sağlamak, finansal sistemin bütünlüğü ve korunması için ulusal güvenliği temin etmek ve Amerikan devletinin hizmetlerinin finansmanını yapmak ve kaynaklarını etkin olarak yönetmek”, diye tanımlanıyor.

ÇOK BAŞLI EKONOMİ YÖNETİMİ ŞEFFAFLIĞI YOK EDİYOR

İşte Türkiye, Amerikan Hazine Bakanlığı’nı örnek alıp ekonomi yönetimini ABD’de olduğu gibi ticareti ayırıp tek elde toplayabilir. Böylece ekonomi yönetimi Hazine Bakanlığı ve Ticaret Bakanlığı olarak iki bakanlığa ayrılır. Ekonomide çokbaşlılık ve israf sona erdirilir. Yine ABD’de olduğu gibi yönetimde şeffaflık ve hesap verilebilirlik sağlanır. Çünkü çokbaşlı ekonomi yönetimi hesap vermeyi ve şeffaflığı ortadan kaldırıyor.

ENFLASYON HEDEFLEMESİNDEN VAZGEÇİP MİLLİ GELİR HEDEFLEMESİNE GEÇİLMELİ

Bu arada Merkez Bankası’nın görevi, Amerikan Merkez Bankası’nda olduğu gibi fiyat istikrarının yanında büyümeye ve istihdama odaklı hâle getirilmeli. Böylece ekonominin tüm birimleri aynı amaca yöneltilerek aynı sorumluluğu üstlenmeleri sağlanmalı. Ve enflasyon hedeflemesinden vazgeçip milli gelir hedeflemesine geçilmeli.

Gelelim hangi birimlerin Hazine Bakanlığı şemsiyesi altında toplanacağına…

Kamu Finansmanı, Dış Ekonomik İlişkiler, Devlet Yardımları, Kambiyo, Sigorta, Ekonomik Modeller ve Stratejik Araştırmalar, Yıllık Programlar ve Konjonktür Değerlendirme, Yatırım Programları İzleme, Bölgesel Gelişme ve Yapısal Uyum, Bütçe, Muhasebat, Milli Emlak, Darphane Genel Müdürlükleri Hazine Bakanlığı’na; Gelir İdaresi, Özelleştirme İdaresi Başkanlıkları ve yeni kurulacak bağımsız Yabancı Sermaye İdaresi Başkanlığı ile Sermaye Piyasası Kurulu Hazine Bakanlığı’yla ilgilendirilmeli.

Yine ithalat, ihracat, iç ve dış ticaretin düzenlenmesi, gümrükler ve şirketlerin denetimini uluslararası kurallara göre ve Ticaret Kanunu’na göre düzenleyecek yeni bir şeffaflık kurulu ve bağımsız bir idaresi oluşturulup Ticaret Bakanlığı çatısı altında toplanmalı.

Anlayacağınız ekonomi yönetimini daha ekonomik hâle getirmekte fayda var.

[email protected]