İlker DEMİR
Bugün 27 Mayıs, 4 Nisan 1963’te 27 Mayıs “Hürriyet ve Anayasa Bayramı”nın ilan edildiği gün.
Bugün 1981’e kadar kutlandı.
Her kutlamada göğsümüz kabardı, marşlar söylendi, "Gün doğdu hep uyandık/Siperlere dayandık" dendi, gericilik lanetlendi.
Gazetelerden her 19 Mayıs'da kezzap haberleri okundu, radyolardan dinlendi; şortlu kızlara cemek sakallılar kezzap atıp yakacak dedikoduları yayıldı, devlet halkla beraber tedbir almalı dendi.
Her Türk asker doğardı, hiçbir rütbe, aferin beklemeden bayramda gözler dört açılmalıydı.
"Su uyur düşman uyumaz"dı.
Kasıt masıt diye kıvırmanın manası yok ayıplı bir sözdü ama o zamanlar "Sağlam kafa sağlam vücutta olur"du, bu gericiler toplu askeri estetik ve çağdaş gösterileri tehdit ediyordu, ölümüne engel olunmalıydı, bu bir yurt göreviydi.
Halkı birbirine düşmanlaştırma o zaman daha da kolaydı.
En büyük sahip, ordu, hem de albay ve altındaki kademeler, emekçiye "yakın"lar, askeri öğrenciler ülkeyi uçurumun kenarından almış, Anayasayı reforme etmiş, hürriyetleri vermişlerdi; korunmalıydı.
Devlet böyle diyordu ve dedirtiyordu, nüfusun yarısı da dinliyordu.
Bilinçler o kadara yetiyordu.
Ülke nüfusunun yarısı ki Anayasa oylaması yüzde 61 ve 39 oranlarındaydı, devlete karşı gelmenin kabusu düşünülürse, orana tersi şeklinde bile bakılabilirdi.
Öyle ya da böyle, 60 darbesine devletin sahibi karar verdi.
3 siyasi, devletin sahibi tarafından öldürüldü/idam edildi.
Ölüm bilince çıktı da demokrasi ve haklar bilince çıkmadı.
Devletin fiilinin kendi bekasını, egemenliğinin garantisini sağlama almaktan başka bir şey olamayacağı bilince çıkmadı.
Analizler devlet etrafında kaldı, çağdaş, çağ dışı, gerici, modern biçimselliği kısır döngüsünde kaldığı için haklar hala zulüm altında kaldı.
Devletti, normaldi, zira kendi geleceğiydi, ama ya halk ne alemdeydi?
Halk geçim derdinde, salatasına üç zeytin yerine 5 zeytin koyabildiğinde kendini zengin ve mutlu hissettiği yıllarda onlardan devletin dedikleri dışında cevap beklemek zordu.
CHP devletti, bizatihi 60'ın politik sahibiydi, ol sebep demokrasi zaten beklenemezdi.
Ama aslan gibi komünistler vardı, onlar ne dedi?
Destek dışında hiçbir şey demedi.
Donanımları ve vizyonları yetersizdi.
Solun her türü, rengi devletle omuz omuza oldu.
O zamanlar sınıflar, uluslar, halk, devrim hep kitabi olarak vardı pratik olarak devletçiydi, devlet kamu demekti, bir nevi halkın iradesiydi ama tarihi ve sosyolojik olarak eski istenmemeliydi.
O yıllarda o kadarı yeterliydi.
Nitekim çoğunluk iktidarı darbeyle alaşağı edildi ve ediliş bayram olarak kutlandı.
Devlet darbe, darbeyi de bayram yaptı.
Nüfusun yarısının acısı üstüne şenlik, milli bir bayram günü ilan edildi, nüfusun yarısı alkışladı, yarısı "mış gibi" yaptı.
Devrim kanla yapılırdı, öyleydi ezberler, bir teki ölümlere bu bir siyasal cinayettir demedi.
Çoğunluk iktidarı halkın geleceğini tarumar etti ama darbeyle alaşağı edilmemeliydi diyen olmadı.
Demokratik bir gelenek oluşmadı.
60'da öyle oldu ama yakın tarihte yapılan Kutlu Doğum Haftaları ondan sanki farklı mı?
Doğruya ve evrensel değerlere sağırlık ve körlük aynı.
Kutlama haftası fiilen yapıldı, genel uydu, fiilen devlet onayladı, hatta bakanlığın resmi kutlama gününe bile girdi ama yine devlet eliyle kaldırıldı.
Ama kutlanırken Kuranı hatim etmişler dahil kimse duyulacak kadar sesini çıkaramadı.
Çıkamazdı, çünkü karşı çıkan Peygamberin doğum gününü kutlamaya karşı çıkmış sayılırdı, arkasına teneke bağlanırdı.
Teneke sesi ve linçten ifade hakkı diye bir hakkı seslendirmeye insan hakları savunucuları bile zorlanırdı.
Ne ülke be ne ülkeydi!
Yaklaşık çeyrek asır kutlanan "kutlu doğum"u 2017 yılında devlet kaldırdı.
60 darbesi kutlamasını da devletin en kanlı darbesi, bugünlerin yollarını döşeyen 12 Eylül cuntası 17 Mart 1981’de Milli Güvenlik Konseyi’nin aldığı kararla “Hürriyet ve Anayasa Bayramı”nı kaldırdı.
Devlet hala halkı böldüklerini tokuşturarak, acılarını çıkarına malzeme yaparak varlığını sürdürebiliyor.
Bölünme haklar ve özgürlükler üzerinde olmuyor.
Çünkü solun önemli kısmı hala ne yazık ki dil olarak da pratik olarak da devletin bir kanadının kuyruğundan tutuyor.
Yazarlar
-
Mensur AkgünGemini’ye göre 2026’da Türkiye… 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Yıldıray OĞURHavf ve reca arasında yeni bir yıla... 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ocaktan2026’da deliler çağına karşı bir umut ışığı yanar mı? 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
İbrahim KahveciOkudukça yoksullaşan bir ülkeyiz 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Taha AkyolKara bir yıl 2025 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Gökhan BACIKErken Cumhuriyet dönemi eleştirileri: Revizyonizm mi, Türk usülü “woke” mu? 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mümtazer TÜRKÖNEBölücüler ve Ülkücüler 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ali ALÇINKAYA2026’ya Girerken; Barış, Demokratik Toplum ve Enternasyonal Özgürlük Yürüyüşü... 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Akif BEKİVicdansız senenin kelimesi dijital vicdanmış 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Fehmi KORU2026: Beklentiler, beklentiler… 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Erol KATIRCIOĞLUÇözüm için mücadele demokrasi için mücadeledir 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Hakan TAHMAZTürkiye’ye özgü sürecin muhasebesi 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Fehim TAŞTEKİNAfrika Boynuzu’ndaki oyun: İsrail kime şah çekti? 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
KEMAL GÖKTAŞBarış Akademisyenleri'nin göreve iadesine istinaf engeli: Daire, Danıştay kararına direndi 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAŞGETİRENNasıl anılmak isterdiniz? 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Bahadır ÖZGÜRUyuşturucu dosyasındaki sürpriz isim! "Cumhurbaşkanımızın tensipleri ile…" 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet TEZKANİktidar medyası infilak etti 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Murat SevinçLeyla Zana ve Gözde Şeker ne yaptı? 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Eser KARAKAŞUlus devlet, milli egemenlik, çevre, insan hakları, uyuşturucu ve Venezuela 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Akın ÖZÇER23 yılın en kötüsü 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Bekir AĞIRDIRTürkiye'de davaların portresine kısa bir bakış: Hâlâ en güçlü ortak talep neden adalet? 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet TIRAŞYENİ YILDA DA KURU EKMEK BİZİ BEKLİYOR… 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Nevzat CİNGİRTBir fotoğraf karesinden çok daha ötesi... 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mesut YEĞENRaporların Gösterdiği 28.12.2025 Tüm Yazıları
-
Kemal CAN2025 giderken 28.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mustafa PAÇALRTÜK ve basın özgürlüğüne geçit yok… 28.12.2025 Tüm Yazıları
-
Abdulmenaf KIRAN11. YARGI PAKETİ, YENİ ADALETSİZLİK VE EŞİTSİZLİKLER YARATTI 28.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ali BAYRAMOĞLUÜlke siyasetin neresinde, hangi evresinde? 27.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet İlhanKararsızlığın Erdemi: Kesinliğin Gölgesinde Düşünmek 27.12.2025 Tüm Yazıları
-
Tanıl BoraYılın Kelimesi 27.12.2025 Tüm Yazıları
-
Yetvart DANZİKYANLeyla Zana vakası bir gösterge. Ama neyin? 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Nuray MERTİslamcılık Öldü mü? 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Cihan TuğalSovyetler ve Bookchin 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Figen ÇalıkuşuSuriye, güvenlik ve 15 milyon bağımlı… 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet ALTAN100 Bin Dolar Kazanan “Yeni Yoksul” Mu? 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mustafa Karaalioğlu‘Entegre strateji’ varsa, niye tek yönünü görüyoruz? 25.12.2025 Tüm Yazıları
-
İsmet BerkanKomisyonda uzlaşma çıkmazsa süreç yine de ilerler mi? 24.12.2025 Tüm Yazıları
-
Doğu ErgilGüvenlikten kimliğe, inkârdan yurttaşlığa 24.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mücahit BİLİCİSekülerleşme sorunu veya Müslümanlar nasıl modernleşecek? 23.12.2025 Tüm Yazıları
-
Murat BELGEYüzdük yüzdük 22.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ümit AkçayPax Americana sonrası Almanya: Yeşil dönüşümden askeri Keynesçiliğe 21.12.2025 Tüm Yazıları
-
Cemile BayraktarThank you Ahmed 19.12.2025 Tüm Yazıları
-
İbrahim KirasAK Parti hariç herkes CHP 19.12.2025 Tüm Yazıları
-
Vahap COŞKUNKüfürbazlar ve ötesi 19.12.2025 Tüm Yazıları
-
Abdurrahman DilipakNüfusumuz dibe vururken! 18.12.2025 Tüm Yazıları
-
Seyfettin GürselPara politikasında sınav zamanı 18.12.2025 Tüm Yazıları
-
Şeyhmus DİKEN"O Yıl", hangi yıl? 15.12.2025 Tüm Yazıları
-
Elif ÇAKIRBu durumda AİHM yetkilileri de Trump’tan yardım istesin… 13.12.2025 Tüm Yazıları
-
Berrin Sönmezİktidar politikası ters mi tepiyor, tersine mi işletiliyor? 13.12.2025 Tüm Yazıları
-
Yıldız ÖNENGüney Amerika’da büyüyen gölge 13.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ümit KARDAŞEntelektüel üretimin kaybı-Rejimin vesayeti-Siyasetin iflası 13.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAKANBahis oynayan bakan kim?.. CASUS KİM?.. 12.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mahfi EgilmezOrta sınıf nereye gitti? 12.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ali BULAÇHakim sınıfın iki zümresi 11.12.2025 Tüm Yazıları
-
Selva DemiralpHissedilemeyen büyümenin anatomisi 9.12.2025 Tüm Yazıları
-
SİBEL HÜRTAŞCHP programı halka ne vadediyor? Nasıl bir parlamenter sistem? 9.12.2025 Tüm Yazıları
-
Berat ÖZİPEKİmralı için CHP’yi sıkıştırmaya gerek var mı? 5.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet AKAYTürkiye İçin Irak Peşmergeleri Sorun Olmuyor da Rojava neden Sorun! 4.12.2025 Tüm Yazıları
-
İlker DEMİRPOLEMİK SENDROMDA 4.12.2025 Tüm Yazıları
-
Galip DALAYOrta Doğu, Trump Amerika’sına Uyum Sağlıyor 3.12.2025 Tüm Yazıları
-
Zekeriya KurşunDağıstan Cumhuriyeti ve Ayna Gamzatova 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
Sezin ÖNEYŞu meşhur “İznik Konsili” 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
İlhami IŞIKEve siyaset için dönüş öncesi bir mıntıka temizliği gerek 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
Taner AKÇAMABD’de bir şeyler oluyor: Nick Fuentes 30.11.2025 Tüm Yazıları
-
Fikret BilaAK Parti çekingen 26.11.2025 Tüm Yazıları
-
Ali TürerÇÖZÜM, BARIŞ VE KARDEŞLİK GETİRECEK Mİ? 23.11.2025 Tüm Yazıları
-
Hikmet MUTİCHP modernizmi ve faşizmi... 23.11.2025 Tüm Yazıları
-
Necati KURÇOCUK HAKLARI EVRENSEL BİLDİRGESİ 19.11.2025 Tüm Yazıları
-
Zeki ALPTEKİNEmeğin Sosyolojisi ve Kapitalizmin Geleceği: Marx vs. Marx 16.11.2025 Tüm Yazıları
-
DOĞAN ÖZGÜDEN"Arananlar" zulmü ne zaman son bulacak? 14.11.2025 Tüm Yazıları
-
Sedat KAYAİmamoğlu'na istenen 23 asırlık tarihi ceza: Roma İmparatorluğu kurulduğunda hapse girseydi hala ceza 14.11.2025 Tüm Yazıları
-
Mehveş EVİNYerel yönetimlerle işbirliği kültür politikası için hayati 13.11.2025 Tüm Yazıları
-
M.Latif YILDIZÇÖZÜM SÜRECİ KOMİSYON VE EKMEN 12.11.2025 Tüm Yazıları
-
Zülfü DİCLELİKeşke… 4.11.2025 Tüm Yazıları
-
Etyen MAHÇUPYANKemalizm mi daha ‘iyi’, (Yeni) İttihatçılık mı? (3) 25.10.2025 Tüm Yazıları
-
Hasan Bülent KAHRAMAN‘Parlak gelecek’ ve sol gelecek... 12.10.2025 Tüm Yazıları
-
Metin Karabaşoğluİnsanların devletlerle savaşı 9.10.2025 Tüm Yazıları
-
İlnur ÇEVİKTrump’ın dünyasına hoşgeldiniz… 3.10.2025 Tüm Yazıları
-
Cafer SolgunYazmak, ciddi bir iştir 28.09.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ata UÇUMTERÖRSÜZ TÜRKİYE’YE GEÇİŞ SÜRECİ! 14.09.2025 Tüm Yazıları
-
Murat YETKİNÖcalan, Erdoğan’a “Seni yine başkan yaptırırız” sözü mü veriyor? 11.09.2025 Tüm Yazıları
-
Baskın ORANTürkiye’de ve Yunanistan’da Aleviler – Yeni Bir Tablo 1.09.2025 Tüm Yazıları
-
Hakan AKSAYPutin, Trump’ı parmağında oynatmaya devam ediyor 17.08.2025 Tüm Yazıları




















































































Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Marmara Yerel Haber (marmarayerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Yazarın Diğer Yazıları
26.11.2025
31.10.2025
4.10.2025
17.09.2025
28.08.2025
10.08.2025
28.07.2025
17.07.2025
6.07.2025
23.06.2025