Doksanlı yılların sonunda  okuduğum bir kitabın adı bu.

Kitabın yazarı ABD’li bir subay,Jay Rifenbary. Yayın evi de ‘sistem yayıncılık’,yayın tarihi ise 1998 ,beni bu kitabı 199’da okumuştum..Ve bu kitabı okuduktan sonra da “gerçekle yüzleşme” kavramını daha çok içselleştirerek söyledim.

Kitabın çıkış  öyküsü;bir  paraşüt gösterisinde paraşütünün açılmaması üzerine gök yüzünde verdiği üç beş saniyelik bir kararın öyküsünden yazar kaleme almış.

Olayı kısaca özetleyeyim de merakınızı da gidermiş olayım.

Subayı paraşütüyle  gökyüzünden üç yüz seksen metreden uçaktan bırakırlar, bir türlü paraşütü açılmaz ve  paraşütün  ipi dolaşır, pilot yere çakılmasına az bir süre kala ipin dolaşığını açar ve paraşüt açılır ve ölümden döner şöyle der;”eğer mazerete sığınsaydım şimdi hayatta kalmayacaktım bir şeyler yapmaya karar verdim,  mazerete sığınmadım ve yaşıyorum” der.

Bu yaşadığı üç beş saniyelik ölümden döndüren kararını subay kitaplaştırır ve hayata daha değişik bakar ,okurlarına da mazeretsiz bir yaşamı seçmeyi öğütler.Hayat ne kadar zorlukları olursa olsun mutlaka bir çıkış yolu bulursunuz yeter ki mazeretsiz bakın,diye de öğütte  bulunur.

Gerçekten de insan mazeret üretmeye başladı mı;o kadar çok şeye baş vurusunuz ki,kendinizi mazerete teslim edersiniz,mazerete sığındıkça da, yalanda etrafınızı sarar.

 Okula gitmek  istemeyen çocuk sürekli mazeret üretirmiş ama en sık başvurduğu da “başım ağrıyor” demesi,gibi.

Eğer bir işe sıcak bakmazsanız,mutlaka bir mazeret gösterirsiniz gösterdiğiniz mazerete, kendiniz de inanmazsınız ama insan psikolojisi böyle bir yola iter hepimizi.

Mazeret üretmek insanı farkına varmadan savunma iç güdüsüne yönelik bir tavır almaya iter ve farklı bir arayışa baş vurma yerine mazeretini başka bir mazeretle desteklettirir insan.

Mazeret üretenler yanlışını da görmez ,eleştiriye tahammülsüzdür,yanlışını kabullenmez, başarısızlığını başka birilerini üzerinden gösterir.Başarılı olursa bu kendisinin verdiği mücadelenin karşılığı olur başarısız olursa ,başkasının engeli veya kısmet değilmiş gibi teselli etmeye kalkar kendini.

Mazeret üretenler, gerçekle yüzleşmezler başarısızlığının nedenini o kadar ileriye görürü ki;kendisine hava muhalefeti bile yardımcı olmadı,diyecek kadar komik duruma düşürür.

Mazeret yok kitabından birkaç alıntı:

“ Mazeret yok,sizi dürüstlük ve kişisel bütünlükle dolu bir yaşama götürür;vicdansızlığın ve aç gözlülüğün yarattığı kötülüklerden uzaklaştırır.Kendinize ve başkalarına saygıya dayanan alışkanlıklar geliştirmeyi öğrenirsiniz düşlerinize ve hedeflerinize ulaşma çabalarınızı pekiştirebilirsiniz.”

Benliğinizi gerçekten kim olduğunuzu anlamanın tek yolu iç gözlemdir. Bazı insanlar her zaman dışarıya,başka insanlara ve nesnelere odaklanmışlardır.İç dünyalarına  bakmayı ve yaşamlarını denetimlerine alma gücüne sahip olduklarını akıl etmezler.

Mazeret yok,insanların başkalarını suçlama alışkanlığını yok etmelerine de yardım eder.

Suçlamanın yükünden kurtulan ve kişisel sorumluluğa sahip insanlarda,amaç bilinci gelişmeye başlar.

Mazeret yok,sürekli ilerlemek ve kişisel bütünlükle yaşamak isteyenler içindir.Mazeretlerden kurtulduğunuzda,başarınız size huzur verecektir.

Bu dünyada acıyı tatmadan yaşamak neredeyse olanaksızdır.

Mazeret bulmayı iyi başaranın,başka bir şeyi iyi başardığı pek görülmez.

Kitabın yazarının çok önemsediğim bir bölümünde altınız çizdiğim cümlelerle kitaba son vereyim:

“Asla suçlamayın,yakınmayın,sızlanmayın.Bunları yaparsanız,kişisel bütünlük sağlamanız olanaksızlaşır.Kararlarınızın her türlü sonucunun sorumluluğunu alın.Kişisel bütünlük etkili liderliğin anahtarıdır.Kişisel bütünlükle hareket ettiğinizde,insanlar insanlar size güvenecektir.”

Bu kitabı okuduğunuzda mutlaka kendi hayatınızda negatif ve pozitif hayat hikayelerinizi de hatırlayacaksınız ve hiçbir başarının kendiliğinden olmadığını veya kimsenin size başarıyı tepsi de sunmadığını görecek;başarılı olan insanların geldikleri yerin arkasında bir mücadele ve azmin yattığını fark edip,başarılı olanın hakkını da hiçbir komplekse sığınmandan teslim edeceksiniz.

Başarmak istiyor iseniz; mazeret üretmeden hayata sarılacaksınız yoksa mazerete baş vurursanız artık sıradanlaşırsınız.

Sıradan biri olmayacak ve sıra dışı olacaksanız; mazeret diye bir kavrama baş vurmayacaksınız.

Birey olanın mazereti olmaz yeryüzünün ölçeğiyle kendini ölçen, gerçekle yüzleşen birey olur.