Türkiye’de son 10 yıldan beri işsizlik artıyor. Özellikle genç nüfus arasında tavan yapmaya başladı. Fakülte mezunu gençler arasında, hiçbir zaman bu kadar yüksek işsizlik görülmemiştir. Hemen hemen çalışabilecek yaştakilerin dörtte biri işsizdir. Bu oran AB ülkeleri arasında ortalama % 8 civarındadır. Amerika’da %4 civarında. Gelişmiş ülkelerde ortalama %3,5-4 civarında seyrederken, Türkiye’de işsizlik oranı  gelişmiş ülkelerin 3-4 katı oranındadır.

Özellikle çalışan işçilerin üçte biri asgari ücretle çalışıyor. Hatta son zamanlarda resmiyette Asgari Ücretle, fakat fiili olarak asgari ücretin yarısıyla çalışanlar da azımsanmayacak sayıdadır. İstihdam açığı oluşunca, insanlar karın tokluğuna bile çalışıyor. Keza kamuda sözleşmeli ve kısmı sözleşmeli olarak istihdam edilenler de gün gittikçe artıyor.

Suriye iç savaşının başladığı 2011 yılından bu yana yaklaşık 5 milyon Suriyeli göçmen  Türkiye işsizlerine ilave oldu. Artık evine ekmek götüremeyenler gün gittikçe artıyor.

Anayasanın 2. Maddesine göre Türkiye Cumhuriyeti “….sosyal bir hukuk devletidir.”  Sosyal devlette her vatandaşın meşru ve makul geçimi devlet güvencesi altındadır. Devlet, istihdamı geliştirerek adaletli bir gelir dağılımını, sağlamak durumundadır.

Yine Anayasanın 60. maddesine göre  “ Herkes sosyal güvenlik hakkına sahiptir. “  Oysa bu ülkede halen milyonlarca insan sosyal güvenlik şemsiyesi altında değildir.

Hükumetler Anayasanın 65. maddesindeki “Devlet, sosyal ve ekonomik alanlarda Anayasa ile belirlenen görevlerini, bu görevlerin amaçlarına uygun öncelikleri gözeterek mali kaynaklarının yeterliliği ölçüsünde yerine getirir.” şeklindeki düzenlemeye sığınarak sosyal devlet olmanın gereklerini yerine getirmiyor.

Hükumetler tercihlerinde sosyal devlet gereklerini arka sıralara atınca, doğal olarak kaynak yetersizliklerini bahane ederek, sosyal devlet olmanın gereklerini yerine getirmiyor.

13 Marttan beri Türkiye’de Corona Virüs vak'aları görünmeye başlandı. Hükumet herkese evde kalın çağrısında bulundu. Amerika ve Avrupa ülkelerinde evde kalan her vatandaşın hemen hemen tüm ihtiyaçları devlet tarafından karşılanıyor. Alman hükumeti vatandaşına diyor ki “ Canınıza zarar gelmesin, her türlü mali kaybınızı karşılarız.” Amerika evde kalan her bir vatandaşına bin dolar para vereceğini söylüyor. Bunun yanında ticari, sınai ve serbest meslek erbabının  gelir kayıplarını karşılayacaklarını söylüyorlar.

Türkiye’de çok cılız bir ekonomik destek programı açıklandı. Açıklanan  pakette, işsizlere, işini bu dönem kaybedenlere ve  serbest meslek erbabına hiçbir doğrudan ekonomik katkı sunulmuyor. Hatta bu karantina nedeniyle işini yitirenlerin hiçbir kaybı karşılanmıyor. Okullar kapandı. Okullarda ders ücreti karşılığında sözleşmeli çalışan binlerce öğretmene tek kuruş yardım yapılmıyor.  

Yirmi dört saat boyunca insanların evden çıkmamaları televizyonlarda tavsiye ediliyor. Corona virüs salgınının tehlikeleri, bulaşma hızı ve korunma yolları anlatılıyor. Fakat Toplumun neredeyse yarısına yakını, açlık sınırları altında gelire sahip olduğu için, ekmek ile yaşam arasında tercih yapmak zorunda kalıyor. Çoğu insan evde aç kalmaktansa, bir iş bulma umuduyla, bile bile hastalık riskini alarak, sokağa çıkıyor. İnsanlar aç kalmaktansa, değim yerindeyse ölümü seçiyor.  Türkiye’de sosyal politika can çekişiyor.

Vakti zamanında bu ülkenin kaynakları boş yere heba edildi. Güvenlik ve savunma için milyarlarca dolar para harcandı. İstihdam ve üretim artırıcı yatırımlara yeterli kaynak ayrılmadı. Bugün görünmez küçüklükteki bir virüs hem toplum sağlığını hem de ulusal güvenliği tehdit ediyor. Hükumet hiçbir geliri olmayan veya yeterli geliri olmayan vatandaşın tüm ihtiyaçlarını karşılayacak tedbirleri devreye koymak zorundadır. Aksi halde, salgın hastalığın açtığı yaradan daha büyüğünü açlık yaratacaktır.