Ekonomi durdu. Küçülüyor. Esnaf ve küçük işletmeler iş yapamıyor. Tabii iş yapamayan işletmelere bir de vergi ve sosyal güvenlik primlerinin yükü ilave olunca küçük işletmeler nefes almakta zorlanıyorlar. Yine küçük işletmeler elektrik ve su parasını ödemek için bankalardan kredi kullanmak zorunda kalıyorlar.

Bu arada küçük işletmeler finansal darboğaza girince bu defa ücretlerini almakta zorlanan çalışanlar borçlarını ödeyemiyorlar. İşte bu nedenle kredi kartı borcunu ödeyemeyen 89 bin kişi hapse girdi, yine 525 bin kişi hapse girmek için sırada bekliyor. Yine 4 milyon kişinin borçlarını ödeyemediği için icra takibinde olduğunu belirtelim.

İşte karşımızda böyle bir tablo var. İç talep makro ihtiyati tedbirler nedeniyle zayıfladı. Bir de Türkiye’nin stratejik derinlik tasarımlı dış politikası iflas ettiği için ihracat gerilediğinden dış talep ekonomiyi destekleyemiyor. Dolayısıyla iç ve dış talebi düşürüp ekonomiyi küçülttüğü için 7 Haziran seçimlerini kaybeden hükümet çekilmemekte direndiğinden ekonomi her gün daha da kötüye gidiyor.

EMEKLİYE İKİ MAAŞ İKRAMİYE VERİLMELİ

Gelelim şimdi ekonomiyi canlandırmak için yapılması gerekenlere…

Önce CHP’nin emekliye iki maaş ikramiye önerisini hatırlatalım. Bütçede faiz dışı fazla kaleminde yeterli para var. Gereğinden fazla faiz dışı fazla ayrılacağına bu para emekliye verilerek toplam talep canlandırılabilir. Aksi takdirde gereksiz faiz dışı fazla ve ilk altı ayda verilen bütçe fazlası ekonomiyi küçültür. İşte bu nedenle emekliye ikramiye ekonomiye can suyu vermek için ilk atılacak adımoluyor. Bu arada KOBİ’ler için vergi ve sosyal güvenlik prim affı çıkartılarak yeni bir ödeme planı yapılmalı.

KREDİ KARTI TAKSİT SAYISI YERLİ MALLAR İÇİN ÇOĞALTILMALI

Yine kredi kartı borcundan dolayı hapse girenleri kurtarmak amacıyla tahsilâtçı şirketlerle devlet anlaşarak çözüm bulmalı. Bunun devlete maliyetinin oldukça düşük bir tutar olduğunu biliyoruz. Oysa kazancı büyük olacak. Atıl bir insan gücü tekrar ekonomiye kazandırılacak.

Bu arada makro ihtiyati tedbirler çerçevesinde azaltılan kredi kartı taksit sayısı yerli mallar için hemen çoğaltılmalı.

ELEKTRİK DAĞITIM ÖZELLEŞTİRİLMELERİ EKONOMİYİ KÜÇÜLTÜYOR

Bir de özelleştirilen elektrik dağıtım şirketleri tam bir özel tekele dönüştü. Nasıl olsa benden başka elektrik alacağı satıcı yok diyerek KOBİ’lere adeta ceza yağdırıyorlar. Kısa süre geciken fatura ödemesi nedeniyle elektrikler kesiliyor. Üretim durduruluyor. Kapama ve açma bedeli adı altında yüksek tutarda ilave tahsilât yapılıyor. Bu tuhaf duruma da bir son verilmeli. Elektrik bedelleri gerekirse KOBİ’ler için beş taksite bölünebilmeli. Aksi takdirde elektrik dağıtım özelleştirmelerinin önümüzdeki günlerde ekonomiye büyük hasar vereceğini söyleyebiliriz.

YÜKSEK HUKUKİ MALİYETLER BÜTÇE AÇIĞINI ÇOĞALTACAK

Yine icra işlemleri yüksek maliyetleriyle KOBİ’leri ve vatandaşı zorluyor. Avukat ücretleri ve icra maliyetleri çok yüksek tutarlı oluyor. Bu maliyetler azaltılmalı. Bildiğiniz gibi yüksek hukuki maliyetler ticareti ve yatırımları durdurur. Böylece ekonomi büyümez. İşsizlik artar. Dolayısıyla suç artar. Suçların negatif dışsallığı bu defa kamu maliyesine ilave yük getirir. Böylece yüksek hukuki maliyetler ekonomiyi küçültürken, kamu bütçe açığını artırır. İşte bu nedenle derhal hukuki maliyetleri azaltan tedbirler alınmalı.

DÜN DOLAR 2 LİRA 77 KURUŞUN ÜZERİNE ÇIKTI

Bu arada hemen belirtelim. Dün Türk parası değer kaybetmeye devam etti. Dolar 2 lira 77 kuruşun üzerine çıktı. Yani nominal kur reel kurun üzerinde dolaşmaya başladı.

Niye böyle bir tespit yapıyoruz?

Çünkü Merkez Bankası ortalama reel kur endeksi Haziran ayında, 2003 yılı 100 bazının altına gerileyerek 98.38 oldu. Yani Türk Lirası aşırı değer kaybetti (undervalue) ve bu defa rekabetçi olmaktan çıkıp ülke emeğinin sömürülmesine neden olmaya başladı.

Anlayacağınız ekonomide işler iyi gitmiyor. Ama milli iradeyi temsil etmeyen düşük hükümet ekonomide hiçbir önlem almıyor. Bu ülkeyi oyalıyor. İşte bu oyalanma nedeniyle 2015 yılını kaybediyoruz. Dikkat 2016 yılını da kaybedebiliriz. O hâlde piyasaları rahatlatacak acil önlem şart.

[email protected]