Elif ÇAKIR
Hepimizin sevip saydığı ve ülkemizin en saygın fakihlerinden biri olan Hayrettin Karaman’ın son günlerde kaleme aldığı ‘fetva’ hükmündeki yazılarını okuyunca “insan gerçekten hayret ediyor!”
Hayrettin Hoca hepimizi büyük şaşkınlıklara gark eden, tartışmalara vesile olan ilk yazısını geçtiğimiz hafta kaleme aldı. İslam tarihinde Müslüman yöneticilerin topraklarında yaşayan gayrimüslimlere, Yahudilere ve Hristiyanlara şefkat gösterdiklerini, bugünde referandumda ‘hayır’ oyu vereceklere aynı şekilde muamele edilmesi gerektiğini (sağolsun) örnekleriyle yazdı!
Prof. Dr. Hayreddin Karaman ne günübirlik yazılar kaleme alan bir köşe yazarı ne de gündelik polemiklere giren bir isim değil. Dolayısıyla ne kendisini ne de yazdıklarını günübirlik kategorisinde değerlendiremeyiz. Yazdıklarının dünyevi değil dini sorumluluğu var. Kendisinden, hele de böylesi bir süreçte, dinin politikacılar tarafından siyasete alet edilmesine itiraz eden yazılar yazması beklenirken, oldukça dünyevi bir sistem seçimini, sanki din seçimi kisvesine büründürmeye çalışarak “farz”, “affı olmayan günah” noktasına getirmesi gerçekten can yakıyor, vicdanları kanatıyor.
Özellikle dün kaleme aldığı “Neyi oyluyoruz” başlıklı yazısına bırakın din adamlarının tepki göstermesini, ortalama bir Müslümanı dahi “Yapma hocam. Bu kadarını yapma en azından” deme noktasına getirdi. Bakın ne diyor Hayrettin Hoca:
“Bizi hedefe yaklaştıracak olan bir adımı daha “evet” diyerek atmak, ‘farz olanı tamamlayan ve ona yaklaştıran her fiil farzdır’ kuralının çerçevesine dahildir.”
***
Yani...
Geçen hafta “hayır” oyu vereceklere nasıl davranılması gerektiğini söyleyen hoca bu hafta da ‘evet’ oyu vermenin hükmünü yazmış: Evet oyu verilmesi ‘farz’! Yani Allah’ın tartışmasız ve kesinkes bir şekilde kullarından uymasını istediği mutlak kural.
Bu durumda ‘hayır’ oyu vermek de düpedüz günah ‘haram’ hükmünde oluyor!
Ve yine bu durumda ‘kararsız’ olmak, ‘tahrimen mekruh’ hükmünde!
Ve sandığa gitmeyenler ‘affedilmesi zor mücrim’ hükmünde!
Bildiğimiz kadarıyla oldukça dünyevi bir sistem seçimi var. Yine bildiğimiz kadarıyla bunun ‘dinle’ ‘imanla’ bir alakası yok.
Yine bildiğimiz kadarıyla, Hazreti Allah ve O’nun elçisi devlet düzeni hakkında bir model önermiş de değil. Peki, bu durumda pek gayet dünyevi bir sistem seçimi hakkında vatandaşın ‘evet’ oyu kullanmasının ‘farz’ olduğu hükmüne nasıl varabildi.
Yazısında bahsettiği ‘hedef’ nedir? Bu referandumla nasıl bir hedefe ulaşmış olacağız? Açıkça yazmıyor ancak ‘düzen’ diyerek bu hedefe de atıfta bulunuyor ama o kadarcık!
Ortalıkta ne bir dini tartışma var. Ne ümmeti Muhammedi ilgilendiren fıhki bir durum hüküm söz konusu.
Bildiğimiz Anayasa değişikliği. Hükümet sistemi değişikliği. Konuşması gereken kişiler Anayasa uzmanları! Hukukçular!
Karaman hangi gerekçe ile bu işin fetvasına soyunup, akıllara ziyan şekilde “Allah’ın kesin emri” anlamında farz kavramını kullanmakta beis görmedi acaba?.
Bakınız, bundan daha vahim olanı şudur...
Hayreddin Karaman’ın “yok artık” dedirten yazısı ile dün yer yerinden oynadı. Ancak bu tuhaf duruma asıl tepki vermesi gereken din adamlarımızdan ve ulemamızdan ses çıkmadı. Sanki hepsi dün bizim ülkeden hicret ettiler!
Ben buradan sesleniyorum...
Eyy hocaların hocası ve ‘Hilafetin Kureyşliliği’ makalesiyle devlet düzeni ve sisteminin dinî referanslar taşımadığını üstüne basa söyleyen Mehmed Said Hatiboğlu hocam. Neredesiniz? Neden suskunuz?
Eyy Hatiboğlu hocanın talebesi olan Diyanet İşleri Başkanımız Mehmet Görmez Hocam! Söyleyin neredesiniz? Yoksa Hayreddin Hocanın söylediklerini duymadınız mı?
Eyy dinî değerlerin reel politiğe kurban edilmemesine ilişkin ahlaki hassasiyetleriyle dikkat çeken, hatta bu konuda bugüne kadar Hayreddin Karaman’ın ortaya koyduğu dinî düşünce perspektifini adam akıllı sorgulayan, Yüzleşme gibi bir kitabı kaleme Ali Bardakoğlu hocam neredesiniz? Neden suskunsunuz?
***
Eyy daha iki hafta önce Başbakan Binali Yıldırım’ın eski bakanlara verdiği kahvaltıda “dinin siyasete alet edilmesine” en şedit itirazı yapan, en sert tepkiyi gösteren Said Yazıcıoğlu hocam! Neredesiniz? Yok mu söyleyecek bir çift sözünüz?
Eyy İslam ilahiyatının felsefî ufku, eleştirel zihin alt yapısı ile tanıdığımız Mehmet S. Aydın Hocam, siz neredesiniz?
Eyy hukuk tarihi alanında geniş birikimiyle tanınan Mehmet Akif Aydın hocam, siz ne diyorsunuz bu işe! Ve ismini sayamadığım büyük hocalarımız, ilahiyatçılarımız, fakihlerimiz, müfessirlerimiz, takoz gibi kitaplara imza atan diğer âlimlerimiz…
Daha kimi sayayım, bilemedim. Kime sesleneyim, bilemedim...
Bu sessizliğin sebebini anlayamıyorum. Bir politikacı değil, bir din âlimi altı üstü bir sistem değişikliğini neredeyse “iman-küfür” noktasına getirdi. Ve fakat maalesef buna açıktan tepki koyan bir tek din adamımız çıkmadı.
Sahi neredesiniz? Bir ses verin!
(Ey yeşil sarıklı ulu hoca, hitabını Sezai Karakoç’un ‘Hızırla 40 Saat’ şiirinden aldım)
Yazarlar
-
Nevzat CİNGİRTHerkes genel başkan olabilir; ama lider olmak herkese nasip olmaz 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Figen ÇalıkuşuNeden yapmazlar? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat SevinçMuhalefetin hassasiyetler konusundaki hassasiyeti! 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Elif ÇAKIRSayın Şimşek 124. sıra Türkiye’ye yakışıyor mu? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Tanıl BoraEntegrasyon 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali BAYRAMOĞLUErdoğan şemsiyesi: İki algı, iki Türkiye 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ali ALÇINKAYAKomplodan Demokratik Topluma; 27 Yıllık Tecrit, Direniş ve Özgürlük. 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa PAÇALTürkiye Orwell’ın 1984 rejimine doğru sürükleniyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Taha Akyol‘Durdurmaya gücünüz yetmez’ 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bahadır ÖZGÜRTEMU’yu yasaklattı, vizeye taktı: İTO Başkanı milyarlarca lirayı nereye harcıyor? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İsmet BerkanAvrupa’da olan biteni takip ediyor musunuz? Yeni bir dünya kuruluyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehmi KORUYeniler oyuna girince ne olur? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan TAHMAZPKK’nin silahsızlandırılması sürecinde kritik hafta 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim Kirasİktidarın avantajı muhalefetin şansı 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TEZKAN200 liralık ülke olduk 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat YETKİNErdoğan’ın Gürlek Tercihi: CHP’ye Darbeyle Baskın Seçimin Çok Ötesinde 13.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAŞGETİRENGözü kara tayinler 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa KaraalioğluBu endeksi yalanlayan biri çıkmayacak mı! 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hasan CEMALKürtçe konuştum, tokat yedim; Türkçe bilmiyordum ki! 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mahfi EgilmezOrtaçağ’a dönüş 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlker DEMİRAYŞE HÜR DAHİL SOLUN BİR ELEŞTİRİ PRATİĞİ 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet OcaktanMilletin vicdan hizasında durmayı başaramazsanız… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akın ÖZÇERMala fide politia 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mensur AkgünTarihinin önemli bir dönüm noktasında Türkiye… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldız ÖNENYönetilebilir bir çatışma olarak ABD-İran 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim KahveciNüfus verileri ne diyor? 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selami GÜRELBaşlangıçta Eylem Vardı! (Am Anfang war die Tat!) 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlhami IŞIKKırılmalar karşısında Türkiye ve Kürtler 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akif BEKİÖzgür Özel'in öfke patlaması 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldıray OĞURSon anlarında telefonunda Candy Crush oynayan diktatörün hikayesi 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bekir AĞIRDIRYakın geleceğin Türkiye’si: Kutuplaşma azalmayacak, psikolojik olarak form değiştirecek 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TIRAŞEDEP YAHU… 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cengiz AKTARErmeni uzlaşmazlığı efsanesi 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yetvart DANZİKYANSuriye’yi konuşurken aslında Türkiye’yi konuşuyoruz 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Gökhan BACIKAKP İslamcı bir parti mi değil mi? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hikmet MUTİCHP ve Deva Partisi'nin İmralı imtihanı... 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit AkçayUluslararası para sisteminin geleceği 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Şeyhmus DİKENNaum Faik var mıydı? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berat ÖZİPEKYargı kararları ve yanlış yerde olanlar 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet AKAYABD İran'dan Elini Çek! Mollaların İşini Ancak İran Halkı Bitirir! 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mücahit BİLİCİDeccalin görünümleri 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit KARDAŞTekçi-otoriter rejimden vazgeçmeden demokrasi hayali satmak 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Seyfettin GürselEn düşük işsizlik rekorunu kırdık! Sevinelim mi endişelenelim mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAKANOrtadoğu bataklığından nasıl çıkarız?.. 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selva DemiralpFed başkan adayı Warsh “Karaman’ın koyunu” olabilir mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehim TAŞTEKİN‘Kürtlerin Zamanı’na ne oldu? 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali TürerHEZİMET Mİ KAZANIM MI ! 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cafer SolgunCHP ve Kürt sorunu 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet Faruk ÜnsalKonjonktürle gelen konjonktürle gitti 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cihan TuğalAmerikan hegemonyası ve Kürt hareketi 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Haşmet BABAOĞLUKorkunç bir soy 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Eser KARAKAŞGümrük birliğini revize edelim ama nasıl? 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mesut YEĞENYanlış Hesaplar 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Abdurrahman DilipakÇirkin Amerikalı geldi aşka! 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Cemile BayraktarKürtleri kazanmanın vaktidir 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Erol KATIRCIOĞLUKürt Sorunu ve demokrasi ilişkisi üzerine 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Vahap COŞKUNÜç kırılma 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet ALTANToplumsal Fakirleşmeye Siyasetin Katkısı 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet İNSELYitirileni Değil Yeniyi Ararken 27.01.2026 Tüm Yazıları
-
Baskın ORANSuriye olayı ve Türkiye’deki “Süreç” 23.01.2026 Tüm Yazıları
-
DOĞAN ÖZGÜDENTam 80 yıl sonra aynı komplo, aynı ihanet! 22.01.2026 Tüm Yazıları
-
Melih ALTINOKBarzaniler Suriye’de PKK’yı niçin gazlıyor? 21.01.2026 Tüm Yazıları
-
Kemal CANSuriye’de olanın adını koymak 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Taner AKÇAMHrant 19 yıldır bizimle bir başka yaşıyor 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Doğu Ergilİnanç, siyaset ve şiddet üzerine bir manifesto 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mümtazer TÜRKÖNEŞara’nın sakalı 18.01.2026 Tüm Yazıları



































































Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Marmara Yerel Haber (marmarayerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Yazarın Diğer Yazıları
11.02.2026
3.02.2026
28.01.2026
16.01.2026
14.01.2026
13.01.2026
6.01.2026
13.12.2025
30.11.2025
19.11.2025