Başbakan, öğrencilerin kaldığı evlerle de uğraşmaya karar verince adamakıllı geniş bir tartışmayı başlatmış oldu. Bir zaman önce, birtakım küçük, “stüdyo” tipi dairelerin yapılmasını (“Türk aile gelenekleri”ne aykırı oldukları için) eleştirip durdurmakla bu yeni gelişmenin sinyallerini vermişti. Ardından, “mesken dokunulmazlığı”, “özel hayat” vb., hiçbir şey dinlemeden artık alıştığımız üslûbuyla konuya dalınca, hem tartışma genişledi, hem de tartışma kendi partisinin içine taşındı.

Şimdi Polonya’da, bu genişlemeden ötürü birilerini suçluyor (“Zina Lobisi” yapıyordur bunları). Oysa bunu yapan kendisi, düzeltmeye çalışanları çiğneyip geçen kendisi. Zaten epeydir, bu memlekette bir “fiil” oldu mu, “fail” hep Başbakan!

Başbakan kendisine böyle bir rol, böyle bir görünüm seçti. Ama bunu yaparken, seslendiği ve belli ki güvendiği bir yapı var. Onun gereğini yaptığına ve dolayısıyla bunları yaptıkça o yapıyı hoşnut kıldığına dair bir kanaati olmalı. Bu yapı da, şüphesiz, Müslüman kitleleri, onların oluşturduğu kamuoyu kesimi. Başbakan, tarihin saatini “örf ve âdet” çerçevesinde geri almaya kararlı. Toplumu, Atatürk’ün Batılılaşma girişimlerinin başlamasından önceki noktaya geri getirip buradan işe yeniden başlamak ister gibi bir hali var.

Böyle bir durum sözkonusuysa, ben buna, “Vay! Atatürk’ün yaptıkların el sürüyor!” diye karşı çıkacak değilim. Olayın bütününe uluslararası insanlık değerleri açısından bakacağım. Son kertede, evet ben de “etik” açıdan bakacağım ama “seküler etik” benim çerçevem.

Peki, Başbakan “Müslüman etik” açısından mı bakıyor?

Bu, çok sorun içeren bir soru. Daha baştan, Müslüman bir “etik” olup olmadığı sorulabilir, çünkü “etik” kendisi de “seküler” bir kavram. İslâm’ın Kuran’da tebliğ edilmiş kuralları var, onun için ayrıca bir etiğe gerek yoktur, diyebilirsiniz. Bunu diyen çok sayıda insan olduğunu tahmin ediyorum.

Ama ortada “kural”ı anlaması gereken bir insanlar topluluğu olduğu sürece, “yorum”un da kaçınılmaz bir olgu olduğunu görüyor ve iddia ediyorum. “Yorum” diye bir zorunluk yoksa, niye mezhep, tarikat vb. var?

Dolayısıyla Başbakan Erdoğan’ın “adına” konuştuğunu iddia ettiği ve çeşitli somut-yasal girişimlerle hayatın temeli haline getirdiği şeylerin de, onun “İslâm akidesi” olarak bellediği “yorum” olduğunu ileri sürüyorum.

Bunu söylerken, bir “örtük” soru daha parmağının ucunu göstermeye başlıyor: Başbakan’ın ya da herhangi birinin “yorum”u, “ortodoks diyebileceğimiz ilkeler bütününe uygun mu, değil mi?” tartışmasıyla başlıyoruz. Ama bununla aynı zamanda, “Uygun olması gerekli mi, gereksiz mi?” tartışmasının da gündeme gelmesi gerek. Çünkü “ortodoks” dediğimiz şey de sonunda bir “yorum”dur; ama tarihte daha erken yapılmış bir “yorum”dur, dolayısıyla alışkanlıklar yaratmıştır vb.

Başbakan Erdoğan’ın bir süreden beri çeşitli çıkışlarında “böyledir, şöyledir” diye fetvalarla savunduğu kurallar da, büyük ölçüde pre-kapitalist, pre-modern, ağırlıkla tarımsal bir toplumun oluşturduğu bir “ortodoksi”nin “kural”larıdır.

Başbakan Erdoğan, daha önce bazı sinyaller vermiş olsa da, ağırlıkla Gezi’den sonra, toplumdaki farklı yaşama üslûbu anlayışlarını birbirine düşman ilân ederek, bu toplum için çok tehlikeli bir yolun kapısını açtı. Açtığı kapıdan içeri herkesten önce kendisi girdi ve şimdi “Beni sevenleri sizin üstünüze salarım” diyerek ateşle oynuyor.

Birbirimizi döverek, tepeleyerek varacağımız bir nokta yok. Başbakan’ın kurcaladığı bir mecradan kimse “galip” çıkmaz çünkü burada her zafer “Pirus” zaferidir

Ama belki tartışabiliriz bu konuları. Tartışırken, belki “tartışma” nedir, onu da öğreniriz.

O zaman, herkes kazanır.