Aydın ENGİN
Fevzi Kavuk öldü...
Tıpkı Yunus Emre’nin söylediği gibi:
“Bir garip ölmüş diyeler / Üç günden sonra duyalar / Soğuk su ile yuyalar / Şöyle garip bencileyin...”
68 kuşağı’ndansanız mutlaka tanırsınız, en azından adını duymuşsunuzdur; hatırlarsınız. 78’lilerde bilenler bilmeyenlerden, adını duyanlar adını bile duymayanlardan azdır. Daha sonraki kuşaklarda ise...
Yamaçtan İznik Gölü’ne dolu dolu bakan Müşküle köyünün muhtarıydı. Bizim içinse sosyalist muhtarlardan biri en ünlüsüydü...
Fevzi Kavuk...
Yok böyle olmayacak, biraz geriye dönelim. 1960’lara...
27 Mayıs Anayasası’nın getirdiği sınırlı, ama Türkiye’nin tanımadığı kadar geniş özgürlük ortamında sessiz sedasız Türkiye İşçi Partisi kuruldu. 13 Şubat 1961’di. 1962’de Mehmet Ali Aybar, Behice Boran, Yaşar Kemal, Adnan Cemgil, Nazife Cemgil, Cemal Hakkı Selek gibi bir dizi Marksist aydın TİP’e katıldı. Ancak TİP, adı hâlâ dar bir çevrede bilinen, işçi ve emekçi kitlelere ulaşamayan bir parti idi.
Sonra 1963 yerel seçimlerine gelindi. Radyolardan alışılmadık, daha önce duyulmamış bir ses bütün yurtta yankılanmaya başladı. Mehmet Ali Aybar konuşuyordu. Behice Boran konuşuyordu. Yaşar Kemal konuşuyordu. Nazife Cemgil konuşuyordu.
- İşçiler, köylüler, marabalar, emeğiyle geçinenler...
İşçiler, köylüler, öğrenciler, sosyalist aydınlar TİP’e akmaya başladı.
Ege’de, Göllüce, Atalan köylüleri ayağa kalktı ve yıllardır yarıcı olarak işledikleri toprakları işgal ettiler. Karadeniz kıyısında, Gerze’de tütün ekicileri sigara tekellerine karşı ayağa kalktılar.
Duyuldu: Ödemiş Yeniköy muhtarı Mehmet TİP’e katıldı.
Duyuldu Bafa Gölü’nün kıyısından, Adana’nın Tekeli yaylasından, Hatay’da Avanos dağ köylerinden bazı muhtarlar TİP’e katıldı. Duyuldu: İznik’in Müşküle köyü muhtarı Fevzi Kavuk, TİP’e katıldı. Duyuldu: Fevzi Kavuk 1965 seçimlerinde TİP listesinden milletvekili adayı oldu. İlk seçim konuşmasını Müşküle köyünde yaptı. “Kaderimizi kendi ellerimize almanın zamanı geldi arkadaşlar” dedi, “Bundan böyle kendi kaderimizi kendimiz kuracağız...”
O konuşmayı o günkü Akşam gazetesine -gönüllü muhabir kontenjanından- ben ilettim. Meslek hayatımın en şanlı günüdür...
Fevzi Kavuk’la da o gün tanıştım. Ondan sonra bazen sık, bazen seyrek buluştuk, konuştuk. Ne zaman buluşsak, ardından genç kuşaklar için “Eski zaman muhtarları” başlıklı bir yazı yazmak istedim.
Nedense hep erteledim. O yazıyı bugün, Fevzi’nin ölüm haberiyle yazacakmışım.
***
1979’da çalıştığım Politika gazetesine geldi. “Gel”, dedi, “gel Nâzım’ın mezarını memlekete getirmek için kolları sıvayalım. Ben çınarı dikeceğim. İş kaldı ustayı vatan toprağına getirmeye”.
İnatçıdır. Sözünü tuttu. Müşküle köyüne bir çınar dikti. Nâzım Hikmet’in vasiyeti için. Hani “Bir Anadolu köyüne gömün beni” diye başlayan ve “Hani bir de uyarına gelirse tepemde bir de çınar olursa...” diye süren şiirinde istediği çınar ağacını...
12 Eylül’ün cellatları, genç fidanları astıkları gibi, o çınar fidanını da kestiler...
***
Yurtdışındaki 12 yıllık siyasal göçmenliğe nokta koyup, Türkiye’ye döndüğümde İznik’e gittik, Müşküle köyüne. Fevzi’yi aradık. “Yaşlandı, sağlığı iyi değil. Bursa’ya taşındı” dediler. Onun kadar yaşlı bir köylüsü gözleri ışıldayarak övündü. “Ben” dedi, “ben Fevzi Kavuk’un muhtarlığında ihtiyar heyeti azasıydım”. Sonra oğlunu tanıştırdı. “Adını Fevzi koyduk” dedi.
***
Ey okur!..
Bu yazı bitmez. Her paragrafını yazarken bana gözlük camı sildiren bu yazı uzadıkça uzar.
Siz “Fevzi Kavuk öldü” deyin, sonra da “eski zaman muhtarları”ndan birini, İznik’in Müşküle köyünden sosyalist muhtar Fevzi Kavuk’u selamlayın...
Yazarlar
-
Nevzat CİNGİRTHerkes genel başkan olabilir; ama lider olmak herkese nasip olmaz 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa PAÇALTürkiye Orwell’ın 1984 rejimine doğru sürükleniyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İsmet BerkanAvrupa’da olan biteni takip ediyor musunuz? Yeni bir dünya kuruluyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali BAYRAMOĞLUErdoğan şemsiyesi: İki algı, iki Türkiye 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Tanıl BoraEntegrasyon 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim Kirasİktidarın avantajı muhalefetin şansı 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehmi KORUYeniler oyuna girince ne olur? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ali ALÇINKAYAKomplodan Demokratik Topluma; 27 Yıllık Tecrit, Direniş ve Özgürlük. 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bahadır ÖZGÜRTEMU’yu yasaklattı, vizeye taktı: İTO Başkanı milyarlarca lirayı nereye harcıyor? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan TAHMAZPKK’nin silahsızlandırılması sürecinde kritik hafta 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat SevinçMuhalefetin hassasiyetler konusundaki hassasiyeti! 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Taha Akyol‘Durdurmaya gücünüz yetmez’ 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Elif ÇAKIRSayın Şimşek 124. sıra Türkiye’ye yakışıyor mu? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Figen ÇalıkuşuNeden yapmazlar? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TEZKAN200 liralık ülke olduk 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat YETKİNErdoğan’ın Gürlek Tercihi: CHP’ye Darbeyle Baskın Seçimin Çok Ötesinde 13.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa KaraalioğluBu endeksi yalanlayan biri çıkmayacak mı! 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAŞGETİRENGözü kara tayinler 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldız ÖNENYönetilebilir bir çatışma olarak ABD-İran 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mahfi EgilmezOrtaçağ’a dönüş 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akın ÖZÇERMala fide politia 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hasan CEMALKürtçe konuştum, tokat yedim; Türkçe bilmiyordum ki! 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet OcaktanMilletin vicdan hizasında durmayı başaramazsanız… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlker DEMİRAYŞE HÜR DAHİL SOLUN BİR ELEŞTİRİ PRATİĞİ 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mensur AkgünTarihinin önemli bir dönüm noktasında Türkiye… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim KahveciNüfus verileri ne diyor? 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akif BEKİÖzgür Özel'in öfke patlaması 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlhami IŞIKKırılmalar karşısında Türkiye ve Kürtler 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldıray OĞURSon anlarında telefonunda Candy Crush oynayan diktatörün hikayesi 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selami GÜRELBaşlangıçta Eylem Vardı! (Am Anfang war die Tat!) 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bekir AĞIRDIRYakın geleceğin Türkiye’si: Kutuplaşma azalmayacak, psikolojik olarak form değiştirecek 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TIRAŞEDEP YAHU… 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Gökhan BACIKAKP İslamcı bir parti mi değil mi? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yetvart DANZİKYANSuriye’yi konuşurken aslında Türkiye’yi konuşuyoruz 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit AkçayUluslararası para sisteminin geleceği 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hikmet MUTİCHP ve Deva Partisi'nin İmralı imtihanı... 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Şeyhmus DİKENNaum Faik var mıydı? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cengiz AKTARErmeni uzlaşmazlığı efsanesi 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet AKAYABD İran'dan Elini Çek! Mollaların İşini Ancak İran Halkı Bitirir! 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berat ÖZİPEKYargı kararları ve yanlış yerde olanlar 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit KARDAŞTekçi-otoriter rejimden vazgeçmeden demokrasi hayali satmak 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selva DemiralpFed başkan adayı Warsh “Karaman’ın koyunu” olabilir mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mücahit BİLİCİDeccalin görünümleri 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Seyfettin GürselEn düşük işsizlik rekorunu kırdık! Sevinelim mi endişelenelim mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAKANOrtadoğu bataklığından nasıl çıkarız?.. 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cihan TuğalAmerikan hegemonyası ve Kürt hareketi 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet Faruk ÜnsalKonjonktürle gelen konjonktürle gitti 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cafer SolgunCHP ve Kürt sorunu 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehim TAŞTEKİN‘Kürtlerin Zamanı’na ne oldu? 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali TürerHEZİMET Mİ KAZANIM MI ! 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Haşmet BABAOĞLUKorkunç bir soy 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mesut YEĞENYanlış Hesaplar 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Eser KARAKAŞGümrük birliğini revize edelim ama nasıl? 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Abdurrahman DilipakÇirkin Amerikalı geldi aşka! 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Cemile BayraktarKürtleri kazanmanın vaktidir 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Erol KATIRCIOĞLUKürt Sorunu ve demokrasi ilişkisi üzerine 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Vahap COŞKUNÜç kırılma 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet ALTANToplumsal Fakirleşmeye Siyasetin Katkısı 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet İNSELYitirileni Değil Yeniyi Ararken 27.01.2026 Tüm Yazıları
-
Baskın ORANSuriye olayı ve Türkiye’deki “Süreç” 23.01.2026 Tüm Yazıları
-
DOĞAN ÖZGÜDENTam 80 yıl sonra aynı komplo, aynı ihanet! 22.01.2026 Tüm Yazıları
-
Melih ALTINOKBarzaniler Suriye’de PKK’yı niçin gazlıyor? 21.01.2026 Tüm Yazıları































































Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Marmara Yerel Haber (marmarayerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Yazarın Diğer Yazıları
31.01.2022
29.01.2022
28.01.2022
18.01.2022
17.01.2022
3.01.2022
24.12.2021
13.12.2021
6.12.2021
4.12.2021