Halil BERKTAY
Ayhan Aktar’ın (bundan böyle AA) önsözünün batan/batmayan gemiler sorununa ayırdığı s. 53-79 arasının birinci ilginçliği, 22 Mart - 10 Nisan - 3 Mayıs 2010 yazılarımızla tamı tamına aynı konuyu ele alması. Buna bağlı ikinci ilginçliği ise, o üç yazıdan kendisinin ilk özetinden, buna benim itirazlarımdan ve gene kendisinin “belge”yi burnuma dayayarak beni nasıl “çürüttüğü”nden zerrece, tek kelimeyle dahi söz etmemesi. Hani, bilimsel bir yayında hiç olmazsa bir dipnot verilir, değil mi, bu mesele daha önce şurada tartışılmıştı, HB şunu söylemişti ve (ben) AA da şu karşılığı vermişti(m) diye. Hayır. Yok. Bu kitaba ilişkin öyle aleni bir tartışma hiç olmamış gibi duruyor.
Bunun nedeni çok basit. Bu 26 sayfada AA, Çanakkale hakkında benim 10 Nisan 2010’da söylediklerimin doğru, kendisinin 22 Mart ve 3 Mayıs’ta Torosyan’a dayanarak söylediklerinin ise tamamen yanlış olduğunu aslında kabul etmiş. Fakat bunun hatırlanması ve hatırlatılmasını pek istemiyor. Almak zorunda kaldığı viraj çok büyük. Onun için (bunlar favori deyimleri ya), hemen bu kadar yakın bir tarihi dahi “silme” ve “ütüleme” işlemlerine başvuruyor.
Peki, AA bu virajı tam nasıl almaya çalışıyor? En kısa izahı: özürsüz yarım-kabulleri sis perdesi işlevi gören alâkasız bazı yan-pistlerin ardına saklayarak. Görelim. Akış şeması aşağı yukarı şöyle: 53-54’te, anlamlı hiçbir listede Torosyan’ın adı geçmediğine göre “silinmiş” olması gerektiğini bol bol tekrarlıyor.
55-56’da, kitabın başındaki “Enver Paşa tasdiknâmesi”nin (okunabildiği kadarıyla) yapılmış transkripsiyonunu (tekrar) veriyor. Bu “belge”ye dayanarak, Enver Paşa’nın hastane ziyareti, yaralı Torosyan’la ilgilenmesi, sonra madalya töreni, tasdiknâmesi ve İstanbul’a çağrılması fasıllarını, yüzde yüz kesin olgularmış gibi sıralıyor. Fakat bu arada, “tasdiknâme”deki gemiler sorununa hiç değinmiyor.
En çarpıcı husus, s. 56’nın alt yarısı; burada çok hızlı geçilen öyle bir bilim faciası var ki, ayrıca değineceğim.
Bundan sonra, s. 57’nin başında “Torosyan’ı silme” iddiası kimbilir kaçıncı defa tekrarlanıyor ve ardından s. 57 (ortası) ile s. 65 arası, tamamen “Resmî tarihte Ertuğrul Tabyası ütüleniyor” alt başlığına hasrediliyor. Bir buçuk sayfa boyunca (s. 58-59) resmî genelkurmay yayınından 19 Şubat’ı aktarıyor. Sonra iki sayfa (s. 61-62), Yüzbaşı Emin Âli Bey’den gene 19 Şubat’ı aktarıyor. İlki daha kuru ve özet; ikincisi aksiyonun tasvirini dakika dakika dramatize ettiği gibi çok daha hamasî (bataryalarımız “kemali sükûnetle” mukabele ederken bir noktadan sonra “kükremiş aslan sayhalarıyla” gürlüyor).
Altını çizeyim; “Ertuğrul’un ütülenmesi” iddiasının bütün dayanağı bu iki metin. Ayrıca iki anlatımda da batan gemi yok; bütün “fark”, (a) Osmanlı topçu ateşinin ne sıfatlarla betimleneceği ve (b) İngiliz-Fransız gemilerindeki hasarın miktarı etrafında dönüyor. Yani kasıtlı değilseniz, pek bir fark yok aslında; biri resmî harp tarihi, diğeri popüler bir dergide çıkmış coşkulu bir mülâkat. Hangi konuyu alırsanız alın (meselâ bir yanda Prut Seferi ile diğer yanda Baltacı ve Katerina’ya), popüler tarih dergileri akademik yayınlardan çok daha soslu-baharatlı bir üslûpla yaklaşır.
Fakat AA, kendince gördüğü “fark”lardan çok derin sonuçlar çıkartıyor. Genelkurmayı “kendi metinlerini yabancıların yazdıklarına bakarak” oluşturmakla suçluyor (bu, bana 3 Mayıs 2010’da yönelttiği ithamın tekrarı). Bu nedenle, demeye getiriyor, anlamsız şeyler de yazmışlardır. Buna örnek olarak Vengeance’ın yakınına düşen dört merminin “bu geminin direk donanımını tahrip” etmesini gösteriyor; nasıl olur gibi bir imâda bulunuyor. Pekâlâ olur halbuki; tam da 31 Ekim yazımda (Bu “tasdiknâme”nin içeriği gerçek dışı) izah ettiğim gibi, bir salvo hedefi straddle eder, yani “üzerine biner” ve vurmaksızın iki yanında suya düşerek patlarsa, saçılan parçacıklar gene de çarmıhları ve telsiz antenlerini keser, etrafta hafif saç kaplama ne varsa delik deşik eder, şarapnel etkisi yaratır. Ama AA, bu ve benzeri, kısmen cahilce, kısmen sudan itirazlarla, bir tek geminin (Vengeance) nereden açılan ateşle ve ne kadar hasar gördüğünü uzun uzadıya tartışıp, burada “içinden çıkılması” zor bir durum buluyor. “Ertuğrul’un ütülenmesi”ni de aşağı yukarı buna dayandırıyor.
Şunu net olarak ifade etmeliyim: AA burada baştan aşağı demagojik bir oyun oynuyor. Amacı, batan gemi olmamasına rağmen dikkatleri gene de “Ertuğrul’un [komutanı Ermeni olduğu için] ütülenmesi”ne yoğunlaştırmak. Bunun için hayalî bir tema icat ediyor, yeldeğirmenleriyle dövüşüyor ve bu yolla okuyucuyu, gemiler batmasa da bir “silme” ve “ütüleme” varmış izlenimiyle bırakmaya gayret ediyor. Ligin son haftasını düşünün; bir takım dört puan önde, yani şampiyonluğu garantilemiş. İkinci sıradaki ise son maçını güya 8-0 kazanarak (o da yalan ama) “manevî zafer”ini ilân etmeye çalışıyor.
Daha sonra ne yaptığına, gelecek hafta eğileceğim. Herhalde bu dizi, 21 Kasım’da son bulacak.
Yazarlar
-
Nevzat CİNGİRT“Birden dursun istersin seneler olunca mazi. Öyle bir geçer zaman ki…” 13.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat YETKİNErdoğan’ın Gürlek Tercihi: CHP’ye Darbeyle Baskın Seçimin Çok Ötesinde 13.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali BAYRAMOĞLUİrfan Fidan’dan Akın Gürlek’e… 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehmi KORUYeni gelen bakanlara “Hoşgeldiniz” yazısı… 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa KaraalioğluBu endeksi yalanlayan biri çıkmayacak mı! 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAŞGETİRENGözü kara tayinler 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Taha AkyolYine yolsuzluk sorunu 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldız ÖNENYönetilebilir bir çatışma olarak ABD-İran 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ali ALÇINKAYAÖzgür Önderlik – Özgür Rojava – Jin, Jiyan, Azadî... 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hasan CEMALKürtçe konuştum, tokat yedim; Türkçe bilmiyordum ki! 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan TAHMAZGüvenlik paradigması çağında Kürt Meselesi: Yeni statüko ve arayışlar 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet OcaktanMilletin vicdan hizasında durmayı başaramazsanız… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Elif ÇAKIRVe siyasallaşan yargıda yeni eşik 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mahfi EgilmezOrtaçağ’a dönüş 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akın ÖZÇERMala fide politia 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlker DEMİRAYŞE HÜR DAHİL SOLUN BİR ELEŞTİRİ PRATİĞİ 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mensur AkgünTarihinin önemli bir dönüm noktasında Türkiye… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akif BEKİÖzgür Özel'in öfke patlaması 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim KahveciNüfus verileri ne diyor? 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selami GÜRELBaşlangıçta Eylem Vardı! (Am Anfang war die Tat!) 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldıray OĞURSon anlarında telefonunda Candy Crush oynayan diktatörün hikayesi 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlhami IŞIKKırılmalar karşısında Türkiye ve Kürtler 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TEZKANDemirel’in köprüsünü sattırmam… Özal’ın köprüsünü sattırmam… 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
İsmet BerkanEvrensel hukuk ilkesini rafa kaldırdığınızda neler olur? 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TIRAŞEDEP YAHU… 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bekir AĞIRDIRYakın geleceğin Türkiye’si: Kutuplaşma azalmayacak, psikolojik olarak form değiştirecek 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Gökhan BACIKAKP İslamcı bir parti mi değil mi? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yetvart DANZİKYANSuriye’yi konuşurken aslında Türkiye’yi konuşuyoruz 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit AkçayUluslararası para sisteminin geleceği 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cengiz AKTARErmeni uzlaşmazlığı efsanesi 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Şeyhmus DİKENNaum Faik var mıydı? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hikmet MUTİCHP ve Deva Partisi'nin İmralı imtihanı... 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet AKAYABD İran'dan Elini Çek! Mollaların İşini Ancak İran Halkı Bitirir! 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berat ÖZİPEKYargı kararları ve yanlış yerde olanlar 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Seyfettin GürselEn düşük işsizlik rekorunu kırdık! Sevinelim mi endişelenelim mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Figen ÇalıkuşuBir yakın takip hikayesi bizimkisi… 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Tanıl BoraEntegrasyon 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mücahit BİLİCİDeccalin görünümleri 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selva DemiralpFed başkan adayı Warsh “Karaman’ın koyunu” olabilir mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAKANOrtadoğu bataklığından nasıl çıkarız?.. 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit KARDAŞTekçi-otoriter rejimden vazgeçmeden demokrasi hayali satmak 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat SevinçCHP çok iyi bir şey yaptı 4.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cihan TuğalAmerikan hegemonyası ve Kürt hareketi 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali TürerHEZİMET Mİ KAZANIM MI ! 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim KirasAmerika İran’a saldırır mı saldırmaz mı? 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehim TAŞTEKİN‘Kürtlerin Zamanı’na ne oldu? 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet Faruk ÜnsalKonjonktürle gelen konjonktürle gitti 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cafer SolgunCHP ve Kürt sorunu 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Eser KARAKAŞGümrük birliğini revize edelim ama nasıl? 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa PAÇALKürt milliyetçiliği bilincini yok etmek istiyorlar… 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Haşmet BABAOĞLUKorkunç bir soy 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mesut YEĞENYanlış Hesaplar 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cemile BayraktarKürtleri kazanmanın vaktidir 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Abdurrahman DilipakÇirkin Amerikalı geldi aşka! 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Bahadır ÖZGÜRİmamoğlu dediler, ucu yine AKP’ye çıktı! 110 milyon tazminat sözü vermişler 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Vahap COŞKUNÜç kırılma 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet ALTANToplumsal Fakirleşmeye Siyasetin Katkısı 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Erol KATIRCIOĞLUKürt Sorunu ve demokrasi ilişkisi üzerine 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet İNSELYitirileni Değil Yeniyi Ararken 27.01.2026 Tüm Yazıları
-
Baskın ORANSuriye olayı ve Türkiye’deki “Süreç” 23.01.2026 Tüm Yazıları
-
DOĞAN ÖZGÜDENTam 80 yıl sonra aynı komplo, aynı ihanet! 22.01.2026 Tüm Yazıları
-
Melih ALTINOKBarzaniler Suriye’de PKK’yı niçin gazlıyor? 21.01.2026 Tüm Yazıları
-
Kemal CANSuriye’de olanın adını koymak 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Taner AKÇAMHrant 19 yıldır bizimle bir başka yaşıyor 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mümtazer TÜRKÖNEŞara’nın sakalı 18.01.2026 Tüm Yazıları


































































Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Marmara Yerel Haber (marmarayerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Yazarın Diğer Yazıları
10.03.2025
8.03.2025
8.03.2025
6.03.2025
10.02.2025
29.01.2025
25.01.2025
16.01.2025
24.12.2024
20.11.2024