Kamuoyu, başta sevenleri olmak üzere, CHP sabık başkanı  eski bakanlardan Sayın Deniz Baykal’ın kötüleşmiş olan sağlık durumunun bir an evvel düzelmesi için hastahaneden gelecek olumlu haberleri bekliyor. Temennimiz ve duamız, Allah’ın Sayın Baykal’ı sevdiklerine bağışlaması istikametinde.

Ben Sayın Baykal’ı, 1970’li senelerin başlarında, merhum Ecevit’i taşıyan bir seçim otobüsünün içinde halka el sallarken hatırlıyorum. Bembeyaz, düzgün dişleri, özenle taranmış saçları; hâsılı yakışıklı görünümüyle insana gelecek adına güven hissettiren bir siyâsetçi. Hoş, lideri merhum Ecevit de , o târihlerde görünümü ile aynı etkiyi yaratmaktaydı.

Merhum Ecevit 1970’lerde , hayâtının 40’lı yaşlarını 50’li yaşlarına bağlayan bir  evresini  sürüyordu. Evet, biraz da özen gösterince basbayağı “genç” bir siyâsetçiydi. Ondan aşağı yukarı 10 yaş daha küçük olan Sayın Baykal “haydi haydi “ gençti.

Şimdi mukayeseli olarak düşünüyorum da ortaya tuhaf durumlar çıkıyor. Şöyle bakalım: merhum Demirel siyâsette merhûm İsmet Paşa’nın rakibiydi. Yaşça da ondan çok ama çok gençti. Neredeyse  40 senelik bir farktan bahsediyoruz.Ama ne tuhaftır ki, İsmet Paşa’dan çok ama çok genç olan Demirel, siyâsal târihimizde asla “genç” bir lider olamadı. O uzun süre “orta yaşlı” bir lider olarak kaldı. Tabiî olarak yaşlandı. Bir aşamadan sonra ise “yaşlı lider” algısının öznesi oldu.

Merhûm Ecevit , merhûm Demirel’in karşısına “genç lider” algısıyla çıktı. Hâlbuki Ecevit ve Demirel aynı neslin insanlarıydı. Aralarındaki yaş farkı, bir iki sene kadardı. Ezcümle kolaylıkla ihmâl edilebilir kadar azdı.  Gelin görün ki, Merhûm Demirel, kendisiyle aynı nesilden gelen rakibi karşısında , bir lâhzada “yaşlı” görülmeye başladı.

Siyâseten yaşlı veyâ  genç olmanın yaşla bir âlâkası yok gibi gözüküyor. Siyâset, pek çok şey gibi bir algılar repertuarı. Siyâsal gerçeklik de, siyâsetin hakikâtinden münezzeh olarak söyleyelim, bir algılar evreni. Eğer, siyâsal târihin belli bir momentinde, husûsen de , ümid arayışının yoğunlaştığı; “yeniliğe dâir açlık çekilen bir kilitlenme ânında   kuvvetli bir izlenim verebiliyorsanız “bingo”; yaşınızın kaç olduğu hiç mühim değil. Artık gençlik iksirini kapmışınız demektir. Merhûm popüler sanatçı Cem Karca’nın konserlerinin başında meşhûr bir selâmlaması vardı: “Merhaba gençler ve her zaman genç kalanlar!“ diye seslenirdi dinleyicilerine.

Genç kalmak için gençlere yakın durmak çoklukla hayâl kırıklığı doğurur. Bâzı yaşlılar bunu yaparlar. Ucuz bir yoldur bu. Gençlere yakın durmak, sürekli şirinlik ve dalkavukluk yapmak; onları  sözüm ona sürekli onaylayarak; “Sizi anlıyorum; çok haklısınız” demek hiç bir yaşlıyı kurtarmaz. Sâdece sempatik bir “bunak” yapar. Bahsettiğim bu değil. Gençlik imgesini ele geçirmek ve onun kılavuzu olmak imtiyâzını ele geçirmekten bahsediyorum.Bunun genç görünmekle veyâ daha doğrudan söyleyelim; genç olmakla bir âlâkası yok. Bu gençlik imgesi, gençlere genç olduğunu hissettiren; sâdece bu kadar da değil sizinle birlikte herkesi gençleştiren tuhaf bir imgedir. 

Sayın Baykal bütün bunları bilecek; eğer bilmiyorsa da hissedecek kadar zekîydi. Bütün hazırlığı Post-Ecevit evrede liderliği üstlenmekti. Yeniyi ilân ve târif eden “kurucu” iktidârın izini süren bir siyâsal kulvarda işi kolay gibiydi. Partinin başına geçtiği o ilk senelerde siyâsal imgesini “gençlik” üzerine kurmakta gecikmedi. Partisinin kurultayında konuşma yapacağı kürüsüye Ricky Martin’in dillere pelesenk olan parçası eşliğinde , pop starlara özgü sun’i dumanların arasından , merdivenleri koşar adımlarla gelmesi hâfızalardadır.  Takdimi yapan da avazı çıktığı kadar bağırıyordu. “İşte Türkiye’nin gençç lideriiii” diye. Hâlbuki o târihlerde Sayın Baykal 70’lerine yaklaşıyordu.

Takdim işe yaramadı. Sebebi mâlûm. yeniyi târif ve takdir eden değerlere 2000’li senelerde bir karşılık bulunamadığı için iş onları savunmaya ve dondurmaya kaldı. Bu da  bütün müdafileri yaşlandırdı. Akla hep emeklileri getirdi. Öyle olmaya da devâm ediyor. Sayın Kılıçdaroğlu’nun yürüyüşü de asla bir gençlik yürüyüşü olamadı.

Bugün ise tablo artık çok farklı. Gençlik imgesini veren iksire olan ihtiyaç ortadan kalktı. Bizzat genç olmak gerekiyor. Trudeau, Obama, Macrone , Kurz bunun canlı kanıtları.  Genç siyâsetçilerin ne söyleyerek genç olduklarına değil, doğrudan tevellüdlerine bakılıyor.  Yeni şeyler söyleyerek gençleşmek artık mümkün değil. Eskinin aşağıdan yana olmakla genç olmak arasındaki özdeşliği de yok oldu. Chavez asla Che olamadı. Uruguay başkanı son siyâsal derviş Mujika ise yaşlı ve şişmandı. Tuhaf değil mi? Ama tevellüden en gençlerin  siyâseten en eski ve en haşin olanı temsil eden siyâsal merkezlerde boy göstermesi, eskiyi söylemesi fevkalâde mümkün. Hazin değil mi?…