Geçen şubat ayında İzmir’e her gittiğimde ziyaret ettiğim Yamanlar Cemevi’nde görgü cemine katıldım, canların ‘Hızır lokmalarını’ paylaştım. Sohbetlerin gözde konusu Selahattin Demirtaş ve HDP idi. Sayın Demirtaş henüz Meclis tarihinin en kısa ve etkili konuşmasını yapmamış, Cumhurbaşkanı Erdoğan’a hitaben “Seni başkan yaptırmayacağız” dememişti.

Aleviler endişeli

AKP ve Erdoğan’ın 2011’den bu yana Alevilerde tedirginlik yaratan ayrımcı, kutuplaştırıcı söylemleri, Gezi’nin ardından açıkça can güvenliği endişesine dönüşmüştü. Reyhanlı’da hayatını kaybeden yurttaşlar için “Sünni şehitlerimiz” ifadesini kullanan, Gezi olaylarında hayatını kaybeden gençleri, 14 yaşındaki Berkin Elvan’ı ‘terörist’ ilan eden, annesini yuhalatan, ‘orantısız şiddet’ kullandıkları için eleştirilen polise ‘destan yazdılar’ deyip “Emri ben verdim, ne olmuş?” diyen bir zihniyet ile karşı karşıya olup da bu endişeye kapılmamaları mümkün değildi.

Açık söylemek gerekirse özellikle Türkmen, Çepni, Tahtacı ve Arap Alevileri içerisinde Şafii olmaları nedeniyle Kürt Alevilere kıyasla Kürtlere ve dolayısıyla Kürt hareketine karşı da öteden beri mesafeli bir duruş söz konusuydu.

Kobanê düşmeyince…

Bu mesafeyi ortadan kaldıran Kobanê direnişi oldu. Kürtlerin Şengal’de ve Kobanê’de IŞİD’e karşı direnişi, Sayın Erdoğan’ın “Kobanê düştü düşecek” şeklindeki açıklamaları, kamuoyunda “Bunların hepsi Esadçı” algısı yaratılmak istenen Alevilerin gözlerini HDP’ye çevirmesinde çok büyük rol oynadı.

Cemevindeki HDP ve Selahattin Demirtaş tartışmalarının nedeni bu tablo idi. Cem hizmetini yürütmek üzere Malatya’dan gelmiş dede ve bizi evinde ağırlayan CHP’li aileler ile ilk defa Kemalizm, Atatürk’ün posteri tartışmasından ziyade HDP’nin seçime parti olarak girme kararı ve Alevilere yönelik attıkları adımlar üzerine sohbet ettik.

Aleviler, Selahattin Demirtaş’a güveniyor

Sanırım farklı kesimler için de geçerli olan gözlemim, Alevilerin Selahattin Demirtaş’a büyük güven ve sempati duyduklarıdır. HDP için Alevilerin yaşadıkları çok sayıda yerleşim biriminde çalışmalara katılan Hatice Altınışık da bu gözlemimi paylaşıyor ve Alevilerin, HDP ve Selahattin Demirtaş’ı ‘umut’ gördüklerini söylüyor.

Daha çok Alevilerin izlediği bir TV kanalında program yapan Hüseyin Kelleci, Selahattin Demirtaş’ın katıldığı TV programlarının Aleviler tarafından büyük bir ilgi ve dikkatle izlendiğini söylüyor ve Hatice Altınışık’ın da dikkat çektiği bir eğilimi dile getiriyor: Her evde oylar HDP ile CHP arasında paylaştırılıyor.

Bu, çevremde, arkadaşlarım arasında benim de gözlemlediğim bir durum . Kelleci, “Bizim ailede 6 oyumuz var, çoğu HDP’ye gidecek” diyor. Mali müşavir bir arkadaşım, koyu CHP’li eşinin bu seçimde HDP’ye oy vereceğini öğrendiğinde çok şaşırdığını söylüyor. Özel bir şirkette yönetici olarak çalışan bir başka arkadaşım, “Gönlümüz HDP’de ama CHP’nin de oy kaybetmemesi lazım” diyor. Bir başka arkadaşım, hayret ve sevinçle çalıştığı işyerinde ülkücü bazı arkadaşlarının HDP’ye oy vermeyi düşündüklerini söylüyor…

“Berkin’e de terörist diyorlar”

Hatice Altınışık, Amasya’daki Alevi köylerinde Erdoğan’ın HDP için söylediği “Bunlar terör örgütünün uzantısı” şeklindeki sözlerinin, “Berkin’e de öyle diyor” tepkisiyle karşılandığını ve kafalarındaki ‘terörist’ kalıplarının yıkıldığını anlattı.

Dersimli genç bir politikacı, CHP Eyüp İlçe Başkanı Sinan Akçiçek de Alevi ailelerde oyların CHP ve HDP arasında paylaştırıldığını söyledi bana. Bundan asla rahatsız olmadıklarını da ekleyerek. Akçiçek’e göre daha önceki seçimlerde sandığa gitmeye gerek görmeyen, seçimlerden herhangi bir beklentisi olmayan gençler HDP’ye ilgi duyuyor. 40 yaşın üzerindeki Alevi seçmenlerin CHP’den vazgeçmeyeceğini, fakat Kürt Alevilerde HDP’nin daha revaçta olduğunu belirtiyor.

AKP tabanı düşünüyor

Akçiçek’in paylaştığı bir başka anekdot ise eskiden kapısını çaldıkları AKP’li seçmenden tepki gördüklerini ama bu seçimde CHP ve Kılıçdaroğlu’nun insanların sorun ve sıkıntılarına çözüm projeleriyle cevap veren yaklaşımının AKP tabanında da ilgi gördüğü şeklinde.

Benzer bir durumu HDP çalışmalarına katılan arkadaşlarım da dile getirdi. HDP’nin ‘Yeni Yaşam Çağrısı’ adını verdikleri seçim manifestosunu anlattıkları farklı çevrelerden çok olumlu tepkiler aldıklarını ve AKP tabanında da Erdoğan’ın tarz ve üslubundan rahatsızlık duyanlar olduğunu belirtiyorlar.

CHP ve HDP’li belediyeler, AKP iktidarının yapmadığını yaptı ve cemevlerine ibadethane statüsü tanıdı. AKP hâlâ Alevilere camiyi işaret ediyor ve Sayın Erdoğan’ın dilinden “Alevilik Hz. Ali’yi sevmekse en süper Alevi benim” demenin ötesine gitmiyor.

Cemevi ve Diyanet tartışması

Cemevleri var diye ne kimsenin dini elden gidiyor ve ne de insanlar birbirine düşüyor; aksine, gerçek ve sahici bir kardeşleşmenin temellerini atmak, zor şartlarda hizmet eden cemevlerinin varlığıyla çok yakından ilgili.

Bir devlet kurumu olan Diyanet İşleri Başkanlığı’nın neredeyse İslam gibi sunularak miting meydanlarında elde Kuran sallanması ise sadece Aleviler için değil, dinin siyasete araç edilmesinden ve Diyanet’in geçmişini bilenler açısından da rahatsızlık yaratıyor…

 Aleviler ve onların demokrasi, özgürlük, eşit yurttaşlık talepleri sadece Alevilerin yaşadıkları tarihsel mağduriyetin giderilmesi için değil, barış, demokrasi ve adalet değerlerini toplum olarak ne kadar benimsediğimizin de ölçüsü ve ölçütüdür.

Alevilerin seçimi, barıştan, demokrasiden, özgürlükten ve adaletten yana olacak ve bunlar hiç kuşkusuz sadece Aleviler için değil hepimiz için anlamlı, değerli ve hayati…