Cemil ERTEM
Bugün 28 Şubat; özellikle son yıllarda birçok yönüyle tartıştığımız konuştuğumuz bir darbe ve onun eşine az rastlanır sürecidir 28 Şubat... Yazılmayan, konuşulmayan ne kaldı; medyası, bankaları, tankları, aktörleri ve figüranları ile ezberledik artık diyeceksiniz; ben, pek emin olmayın derim; hele 17 Aralık’tan beri olan bitenden sonra... Öncelikle 28 Şubat 1997 tarihi, geleneksel darbe süreçlerinden, öncesi ve sonrası ile devam eden ideolojik ve politik yapılanması ile de ayrılır. Bu süreçte siyasete, hem geleneksel hem de yeni müdahale araçları ile müdahale edilmiştir. Örneğin suikastlar ve terör, geleneksel bir araç olarak devreye sokulurken, başta medya olmak üzere, ideoloji ve algı üretme araçları da çok yönlü olarak devreye girmiştir bu süreçte. Çünkü 28 Şubat, çok derine inen ideolojik bir operasyondur ve bence bu yönüyle de son derece başarılı olduğunu, en çok şu günlerde görüyoruz.
Hep aynı yerdeydiler...
AK Parti iktidarları ile birlikte, bu süreçte medyada darbeyi destekleyen hatta onun bir öznesi olan birçok unsur, yapı ve siyasi oluşum, biliyorsunuz nedamet getirdi. Ancak şimdi görüyoruz ki, hep aynı yerde, 28 Şubat’daki konumlarındaymışlar. Bu, bize bu sürecin oluşturduğu ideolojinin ne denli derinlere temayüz ettiğini gösterir. Tabii bu ‘derin’ ideolojinin, Osmanlı’yı da çözen inkarcı, halkına yabancı seçkinci seküler kökeni var ve bu kökler, 28 Şubat’ta çok önemli ölçüde konsolide edildi. İşte şimdi Başbakan’ın ‘Paralel Yapı’ dediği örgütlenme de, hem 28 Şubat’taki bu konsolidasyonun önemli sonuçlarından biri hem de Osmanlı’nın çözülme sürecinde, bu topraklara ve -ne yazik ki- İslam’a yerleştirilen ‘sekülerislam’ projesinin günümüze sarkan faşist sonucudur.
Benzerlikler...
Çok ama çok benzerdir; 17 Aralık süreci ile... Bu anlamda 28 Şubat’ın hangi tarihte başladığını saptayamazsınız; 1994 krizi ya da Özal’ın ölümü ile mi, yoksa 1996’da Gümrük Birliği ile başlayan bir süreç mi olduğu tartışılabilinir; ancak Özal’ın tasfiyesi, 1994 krizi, Kürtler’e yönelik saldırılar ve Türkiye’nin Özal’la birlikte hızla dışa açılmasına geleneksel sermayenin itirazı, bu sürecin başlangıç noktasıdır ve bu, bugün de 17 Aralık süreci ile devam etmektedir.
Gümrük Birliği ve büyük bölünme...
1994 krizinde Çiller Hükümeti, TÜSİAD çevresini de rahatsız edecek ek vergi kararları aldı ve tekelci sermayenin arsızca kullandığı bazı teşvikleri yürürlükten kaldırdı. Bu, TÜSİAD çevresi için bazı şeylerin istedikleri gibi gitmeyeceğinin ilk işareti idi. Bu süreçteki kırılganlık, 1996 yılının başındaki Gümrük Birliği’ne girişte iyice su yüzüne çıktı. TÜSİAD içinde de ciddi bir bölünme vardı.
Sabancı Grubu, Japonlar’la Toyota’yı Türkiye’de üretip AB’ye ihraç etme konusunda anlaştı ve tabii kıyamet işte o zaman koptu. Sakıp Sabancı, Türkiye’nin GB’ne girip AB yolunda hızlı adım atmasını istiyor ve Kürt sorunun da bu çerçevede çözümden yana tavır alıyordu. Ancak şimdilerde, 17 Aralık sürecinde, paralel yapıyla işbirliği yapan büyük grup, tam tersini düşünüyordu. Nitekim Çiller bunu 7 Kasım 2012’de TBMM Darbeleri Araştırma Komisyonu’nda, şöyle anlatır; ‘Gümrük Birliği’nin yanı sıra nakit teşviklerini kesmem ve özel fonları kesmem ki bunlar bütçenin yüzde 20’sini oluşturuyordu. Bu kapıları kapatmam sonrası bana cephe aldılar.’
Sabancı suikastının gerçek nedeni...
İşte Türkiye GB’ye girdikten dokuz gün sonra, yani 9 Ocak’ta 1996’da Sabancı suikastı oldu. Sabancı suikastı, çok yönlüdür; birincisi dışarıya, dış yatırımcıya Türkiye’de iş yapmanın ‘zor’ olduğu anlatılmış, ikincisi Kürt sorununda çözümden ve GB’den, yani küresel rekabetten yana olan sermaye sürüden ayrıldığı için cezalandırılmıştır. Zaten sonra Toyota ve Sabancı süreçten çekilmiştir. Şimdi bugüne gelelim; bazı ‘çevreler’ yine ‘yabancıya’ gelmeyin diyor. Öte yandan, tam bugün Türkiye ile Japonya’nın yine işbirliği söz konusu... Ancak Türkiye’nin Japonya ile işbirliği şimdi tek bir holdingle sınırlı değil, Japon teknolojisi ve sermayesi hükümetle ve Türkiye ekonomisi ile doğrudan işbirliğine gidiyor. Nükleer teknoloji ve bilgi işlem alanlarında ortak üniversite açılmasına kadar varan bir işbirliği söz konusu.
Rant damarları kesiliyor...
Devam edelim; Haziran 1996’da kurulan Refah-Yol Hükümeti’ne kadar Türkiye yolunu aradı. Bu arada Türkiye-İsrail ilişkileri savunma alanı başta olmak üzere çok önemli anlaşmalarla devam ediyordu. Ancak Erbakan’ın Başbakan olması ile bazı ‘şeyler’ değişmeye başlamıştı. İslam ülkeleri ile geliştirilen ilişkiler, TÜSİAD çevresi ve 28 Şubat medyası tarafından Türkiye, Batı dışında arayış içinde diye anlatıldı. Şimdiki eksen kayması tartışmaları gibi... Bu arada hükümet, Koç, OYAK gibi otomobil üreticisi holdingleri yerlerinden sıçratacak kullanılmış otomobil ithalatı gibi, aslında iç piyasayı fiyat açısından düzenleyecek adımları da atıyordu. Ancak en önemli iki adım denk bütçe ve havuz sistemi adımları idi. 1997 bütçesinde reel yatırımlar, 20 yıldan beri ilk defa yüzde 40 artırıldı. ‘Önceki yıl faiz içi ödenen tutar 18.5 milyar dolar iken 2007 yılında 12 milyar dolara indirildi. Bilanço gelirlerinin ağırlıklı kısmını faiz gelirleri teşkil eden banka sahibi holdingler için bütçeden faiz ödemelerine ayrılan payın azalması, onların gelirlerinde en az bu fark kadar eksilme demekti.’ (Bkz: Sinan Tavukçu; Haber 10; Kirli Sermaye ve 28 Şubat)
Havuz sistemi ile de nakit fazlası olan kamu kurumları bu fazlalarını bir kamu bankasına yatırıyor ve açığı olan kamu kurumları düşük faizle ihtiyacı olan kaynağı buradan çekiyorlardı. Böylece denk bütçe ve havuz sistemi, kamu borçlanma gereğini düşürüyor ve faizleri aşağıya çekiyordu. Yani bugün Başbakan’ın faiz lobisi dediği, finans oligarşisinin bütün finansal rant damarlarını Erbakan kesiyordu. Tıpkı şimdiki gibi, dış borca dayanan, faizle büyüyen sermayenin kaynaklarının kesildiği gibi, o günlerde de, şimdikinden daha zayıf da olsa, Erbakan ve ekibi bunu yapmaya çalışıyordu.
Yeni dünya arayışları; Erbakan ve Erdoğan...
Aynı şekilde Türkiye, D-8 projesini ortaya atmıştı. Burada Türkiye, İran, Pakistan, Bengladeş, Malezya, Singapur, Endonezya, Mısır, Libya ve Nijerya vardı. Bu proje, yalnız içerideki tekelci sermayeyi ayağa kaldırmadı; tıpkı bugünkü gibi, ABD’de neocon cephesini yerinden zıplattı. Çok ilginçtir; 17 Aralık öncesi ve sonrası, Başbakan Erdoğan bütün bu ülkelere gitti ve Türkiye, özellikle gelişmekte olan Asya ülkeleriyle savunma sanayi başta olmak üzere, serbest ticaret anlaşmaları konusunda mutabakata vardı. Yine Türkiye, bugün Erbakan Hükümeti’nden ayrı olarak bütün enerji oyununu değiştirecek anlaşmaları yaptı. Kürt barışını sağlayarak Irak kaynaklarına ulaşma konusunda çok önemli adımlar attı. İşte bunun için Enerji Bakanı’nı alçakça dinlediler. Evet, 28 Şubat iki yönde de devam ediyor: Gelişmiş, demokratik, yeni bir Türkiye hedefi ile de, bu hedefe darbe yapan, Türkiye ve halk düşmanı yapıların varlığı yönü ile de... Ama ikinciler kaybedecek, tarihin nehri geriye akmaz...
Yazarlar
-
Mehmet TEZKAN200 liralık ülke olduk 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali BAYRAMOĞLUErdoğan şemsiyesi: İki algı, iki Türkiye 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Figen ÇalıkuşuNeden yapmazlar? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Elif ÇAKIRSayın Şimşek 124. sıra Türkiye’ye yakışıyor mu? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Taha Akyol‘Durdurmaya gücünüz yetmez’ 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehmi KORUYeniler oyuna girince ne olur? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İsmet BerkanAvrupa’da olan biteni takip ediyor musunuz? Yeni bir dünya kuruluyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan TAHMAZPKK’nin silahsızlandırılması sürecinde kritik hafta 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa PAÇALTürkiye Orwell’ın 1984 rejimine doğru sürükleniyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim Kirasİktidarın avantajı muhalefetin şansı 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Tanıl BoraEntegrasyon 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bahadır ÖZGÜRTEMU’yu yasaklattı, vizeye taktı: İTO Başkanı milyarlarca lirayı nereye harcıyor? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ali ALÇINKAYAKomplodan Demokratik Topluma; 27 Yıllık Tecrit, Direniş ve Özgürlük. 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Nevzat CİNGİRTHerkes genel başkan olabilir; ama lider olmak herkese nasip olmaz 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat SevinçMuhalefetin hassasiyetler konusundaki hassasiyeti! 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat YETKİNErdoğan’ın Gürlek Tercihi: CHP’ye Darbeyle Baskın Seçimin Çok Ötesinde 13.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa KaraalioğluBu endeksi yalanlayan biri çıkmayacak mı! 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAŞGETİRENGözü kara tayinler 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldız ÖNENYönetilebilir bir çatışma olarak ABD-İran 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlker DEMİRAYŞE HÜR DAHİL SOLUN BİR ELEŞTİRİ PRATİĞİ 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hasan CEMALKürtçe konuştum, tokat yedim; Türkçe bilmiyordum ki! 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet OcaktanMilletin vicdan hizasında durmayı başaramazsanız… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akın ÖZÇERMala fide politia 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mensur AkgünTarihinin önemli bir dönüm noktasında Türkiye… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mahfi EgilmezOrtaçağ’a dönüş 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akif BEKİÖzgür Özel'in öfke patlaması 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim KahveciNüfus verileri ne diyor? 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selami GÜRELBaşlangıçta Eylem Vardı! (Am Anfang war die Tat!) 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlhami IŞIKKırılmalar karşısında Türkiye ve Kürtler 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldıray OĞURSon anlarında telefonunda Candy Crush oynayan diktatörün hikayesi 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bekir AĞIRDIRYakın geleceğin Türkiye’si: Kutuplaşma azalmayacak, psikolojik olarak form değiştirecek 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TIRAŞEDEP YAHU… 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cengiz AKTARErmeni uzlaşmazlığı efsanesi 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Gökhan BACIKAKP İslamcı bir parti mi değil mi? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yetvart DANZİKYANSuriye’yi konuşurken aslında Türkiye’yi konuşuyoruz 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hikmet MUTİCHP ve Deva Partisi'nin İmralı imtihanı... 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Şeyhmus DİKENNaum Faik var mıydı? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit AkçayUluslararası para sisteminin geleceği 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berat ÖZİPEKYargı kararları ve yanlış yerde olanlar 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet AKAYABD İran'dan Elini Çek! Mollaların İşini Ancak İran Halkı Bitirir! 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selva DemiralpFed başkan adayı Warsh “Karaman’ın koyunu” olabilir mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Seyfettin GürselEn düşük işsizlik rekorunu kırdık! Sevinelim mi endişelenelim mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mücahit BİLİCİDeccalin görünümleri 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit KARDAŞTekçi-otoriter rejimden vazgeçmeden demokrasi hayali satmak 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAKANOrtadoğu bataklığından nasıl çıkarız?.. 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cihan TuğalAmerikan hegemonyası ve Kürt hareketi 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali TürerHEZİMET Mİ KAZANIM MI ! 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cafer SolgunCHP ve Kürt sorunu 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet Faruk ÜnsalKonjonktürle gelen konjonktürle gitti 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehim TAŞTEKİN‘Kürtlerin Zamanı’na ne oldu? 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mesut YEĞENYanlış Hesaplar 2.02.2026 Tüm Yazıları




















































Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Marmara Yerel Haber (marmarayerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Yazarın Diğer Yazıları
25.10.2018
24.10.2018
18.10.2018
17.10.2018
25.09.2018
21.09.2018
18.09.2018
11.09.2018