Her ne kadar VET ilkesi çıkartılarak Sayıştay Kanunu yara almış olsa da, denetçilerin performans denetimi yetkisi bulunuyor. Diğer bir deyişle, denetçiler, hesap verme sorumluluğu çerçevesinde idarelerce belirlenen hedef ve göstergelerle ilgili olarak faaliyet sonuçlarını mercek altına alacaklar.

Öte yandan, Sayıştay Kanunu’nda yer alan bir diğer sorunlu alan ise, denetçilerin, askerî harcamalara ilişkin yapacakları denetim sonuçlarının ne kadarının kamuoyu ile paylaşılacağına getirilen sınırlama.

Bu sınırlamaların neler olacağını belirlemek üzere Sayıştay bir taslak yönetmelik hazırlamış. Mehmet Baransu, geçenlerde taslağın son halini yazdı da nasıl bir felaketle karşı karşıya olduğumuzu gördük. Sayıştay’daki sivil kıyafetli askerci kafalar, taslak metinde yaptıkları değişikliklerle, askerî harcamaları denetleyecek denetçileri sindirmeden tutun da, TSK’nın, üyesi olduğumuz NATO gibi uluslararası kuruluşlara verdiği Türkiye’ye ait askerî bilgileri bile kamuoyu ile paylaşılamayacak “gizli,” bilgiler kapsamına almışlar.

Sayıştay denetçilerinin, denetleyecekleri askerî harcamalarla ilgili bilgilerin ne kadarının kamuoyu ile paylaşılacağına ilişkin yönetmelik, Bakanlar Kurulu’nda onaylandıktan sonra uygulamaya girebilecek. Sayıştay’daki askerci kafaların TSK ile uyum gösterip tırpanladıkları taslak yönetmelik, Bakanlar Kurulu’na onay için gitmeden önce, Başbakanlık Kanunlar Genel Müdürlüğü’nde inceleniyormuş. Bakalım, Baransu’nun ortaya çıkardığı taslak metinde, adeta askerî harcamalar üzerindeki sır perdesi ortadan kalkmasın diye yapılan değişiklikler iptal edilecek mi?, göreceğiz.

Orgeneral Necdet Özel komutasındaki TSK ile hükümet arasında, özellikle terörle mücadelede, çok gecikmiş de olsa iyi bir koordinasyon yapılıyor. Yani yıllar önce yapılması gereken yapılıyor artık, ve asker, terörle mücadelede hükümetin yönlendirmesi ile hareket ediyor.

Umarım hükümet, salt, Orgeneral Özel’in komutasındaki TSK terörle mücadelede, zaten başından beri, siyasi iradelerce yaptırılması gereken işbirliğini şimdi yapıyor diye askere ödün verip, askerî harcamaların şeffaf bir şekilde denetimini engellemez. Bu alanda taviz vermesin ki demokratikleşmenin olmazsa olmazları arasında yer alan, askerî harcamaların şeffaflaştırılması, baskı altında kalınmadan yapılsın ve elde edilecek veriler, kamuoyu ile üyesi olduğumuz NATO standartlarına uygun biçimde paylaşılsın.

Orta Asya’da Kırgızistan fenomeni

Sovyetler’in dağılması sonrasında Orta Asya ülkelerinin bağımsızlıklarına kavuşmaları üzerinden neredeyse 20 yıl geçti. Bu ülke vatandaşları, başlarındaki diktatörlerden kurtulabilmiş değiller. Budiktatörler, sözde seçimler ile iktidarlarını sürdürüyorlar bir istisna ile. O da Kırgızistan.Birkaç yıl öncesine kadar iç savaşın yaşandığı Kırgızistan, bölgenin en istikrarlı ülkesi haline gelme yolunda. Bu tesbitin en önemli göstergesi, uluslararası gözlemcilerin, 30 ekimde yapılan Cumhurbaşkanlığı seçimlerine hile karıştırılmadığı yönünde yaptıkları mütalaa. Bir diğer bulgu ise, bu ülkede, diğer Orta Asya ülkelerinden farklı olarak sonucu önceden belli olmayan bir seçim yapılmış olması. Diğer bir deyişle, cumhurbaşkanı olacak kişi hile ile ya da kanın da aktığı baskı ile halka empoze edilmemiş. Halkın iradesini yansıttığı belirtilen seçimler sonunda Almazbek Atambayev Cumhurbaşkanı oldu. Kırgızistan’ın demokrasi sınavındaki başarısında siyasetçilerin olgunluğu kadar Amerikan ve Türk desteği de etkili olmuş görünüyor. Kırgızistan, ABD ve diğer koalisyon güçlerinin, 2001 yılında Afganistan’a başlattıkları operasyonlara, topraklarında üslerin açılması gibi kolaylaştırıcı haklar tanıdı. Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, İngiltere’den döner dönmez ayağının tozuyla bu ay başında Kırgızistan’a gidip, yeni Cumhurbaşkanı Atambayev’in yemin törenine katıldı. Orta Asya Cumhuriyetleri ise, cumhurbaşkanları düzeyinde değil başbakanlar düzeyinde yemin törenine katılmışlar.

Orta Asya’ya demokrasinin gelmesi, kuşkusuz Türkiye’nin bu bölgedeki çıkarlarına hizmet edecek. Gül, Kırgızistan’da uç veren demokrasi modelini destekleyerek bu ülkeye de cesaret vermiş oldu.

[email protected]