Mehmet ALTAN
“Basın Tarihi”nin parçası hâline gelen meslekî çabalarımın kısa bir özetini daha önce yapmıştım. Cumhuriyet gazetesinde geçen beş yıllık dönemi özetleyen “Paris’ten” başlıklı yazıda yeniden anımsatmıştım.
***
Fransa’da doktora yaptığım dönemde beş yıl boyunca Cumhuriyet’te hem muhabirlik, hem yazarlık yapmama rağmen Türkiye’ye döndükten sonra medya sektörüne girmedim.
Üniversiteye başvurdum, süreci beklerken de Şişe ve Cam Fabrikalarının planlama bölümünde çalışmaya başladım. Üniversiteye başlangıç yılım olan Mart 1986’ya dek de hem planlama bölümünde çalıştım hem de gazetelere yazılar yazmaya devam ettim.
***
Güneş gazetesine dizi yazılar yaparken, haftada bir gün de köşe yazısı yazmamı istediler.
Söz gazetesi o sırada çıktı, beklenen başarı gelmeyince yayımlanmaya başladıktan sonra gazetenin patronu Ercan Arıklı, Atilla İlhan ile bana yazarlık teklif etti. Kasım 1987 tarihi itibariyle haftada dört gün köşe yazısı yazar oldum.
***
Kısa ömürlü Söz gazetesinin hikâyesinin derli toplu anlatıldığı kaynaklar çok az. Gazeteyi çıkaran ve Türk basınında modernleşmenin önemli öncülerinden biri olan Ercan Arıklı’nın yaşam hikâyesinde bile bu süreç sadece kısa bir cümleyle geçiştiriliyor: “Ancak bu başarıyı gazete yayıncılığında sağlayamadı. Söz gazetesini yayınlamış, fakat kapatmak zorunda kalmıştır.’’
***
Söz gazetesinin çıkma hazırlıklarından kapanmasına kadar olan tüm süreci en iyi Hasan Cemal, Cumhuriyet’i Çok Sevmiştim kitabında anlatır. Cumhuriyet’in genel yayın müdürü olarak kendi gazetesine alternatif olarak çıkarılan diğer gazeteleri olduğu gibi Sözgazetesinin bütün aşamalarını da kendi zaviyesinden detaylarıyla hikâye eder.
1 Haziran 1987 günkü notlarında Söz gazetesinin doğum hareketlerini şöyle özetler:
Bu arada Ercan Arıklı yeni bir gazeteye hazırlanıyor. O da saldırıyor bizimkilere.
Şimdi bizim en iyi gazetecilerimize sarkıyorlar. Ercan Arıklı’nın yeni gazete projesine bizden daha şimdiden sekiz kişi gitti. Maalesef para onlarda...
Bizimkilerin de yaşı ilerledikçe, geleceğe dönük beklentileri çeşitlendikçe, ücret konularında ister istemez daha hassas hale geliyorlar.
***
Söz gazetesinin ilk sayısı 8 Kasım 1987 tarihinde yayımlanır.
Ve daha ilk gece Ercan Arıklı’nın ortağı konumundaki Sabah Grubu’nun ilk nüshaya müdahalesi nedeniyle çoğunluğu Cumhuriyet’ten Söz’e transfer olmuş olan yazı işlerindeki ekip topluca istifa eder.
Hasan Cemal bu olayı şöyle anlatır:
Cumayı cumartesiye bağlayan gece sabaha karşı üçte Dinç Bilgin, Zafer Mutlu ve ekibi Söz’ü basar, mutfağa girerler. ‘Bütün sayfalar değişecek’’ derler. Umur başta olmak üzere çoğunluğu Cumhuriyet’ten Ercan’ın transferi olan sekreterya basar istifayı. Ercan ‘Ne olacak canım? Yardıma geldiler’ dese de çekip giderler. Oysa o haftadaki Nokta Dergisi’nde ‘Dinç yayın işine karışmayacak’ demişti Ercan.
***
Kitaptan Söz gazetesinin tiraj performansını da izleriz. 14 Kasım günkü satışı yüzde 28 iadeyle 160 bindir. Ama tiraj hızla düşer. 22 Kasım günkü satışı yüzde 62.5 iadeyle 31 bin olur.
Hasan Cemal şöyle yazar:
Köşe yazarı istemiyorum’ diye yola çıkan Ercan, iki hafta sonra iki yazar koydu gazetesine:
Mehmet Altan ile Atilla İlhan…
***
1987 yılı askerî vesayetin devamını isteyen devletçi otarşik kanat ile dış dünyanın bir parçası hâline gelmemizi isteyen liberal demokrasi taraftarları arasındaki kıyasıya polemiklerin sürdüğü bir dönemdir.
Hasan Cemal, Söz gazetesi hikâyesi üzerinden bu polemiklere de geniş yer veriyor.
Hasan Cemal’in kitabında, bu tartışmalar nedeniyle Söz gazetesinde 27 Ocak 1988’de yazdığım yazımdan bir paragrafa da rastladım:
Bir soyut devletçilik kavramı var. Sanki Türkiye kadar başka bir devletçi ülke var... Sonra gene soyut bir planlama kavramı... Sanki 1963’ten beri plan yok... Bireyciliğe bir düşmanlık... Demokratikleşme diye yırtınmalarına rağmen... Kuvvetli ve merkezî otorite yandaşlığı... Dışa açılma yerine, kendi içine kapalı bir ekonomik model özlemi... Marksist değiller. Siyasal rejim zaten tartışılmıyor... Özetle sınıfsal bir tercih söz konusu değil. Bu mu solculuk? Bu tablonun bütün siyasal bilim kitaplarındaki adı ‘nasyonal sosyalizm’dir... Sosyalizm değil...
***
23 Şubat 1988’de Anadolu Ajansı, Söz gazetesinin kapandığını haber verir.
Benim için Sabah gazetesi dönemi başlayacaktır.
Yazarlar
-
Fehmi KORUKomisyon raporu yazılamıyor… Sebep ne? 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAKANİçimizdeki Osmanlıya çok iyi gelir... 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berrin SönmezGürlek’ten ekranda iddianame savunmasıyla ‘önyargılama’ 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Taha AkyolÖzerk üniversite? 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldıray OĞUR"Aynılar aynı yerde ayrılar ayrı yerde” iyi mi oldu? 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAŞGETİRENTürkiye adına şık görüntüler değil 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TEZKAN200 liralık ülke olduk 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali BAYRAMOĞLUErdoğan şemsiyesi: İki algı, iki Türkiye 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Elif ÇAKIRSayın Şimşek 124. sıra Türkiye’ye yakışıyor mu? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bahadır ÖZGÜRTEMU’yu yasaklattı, vizeye taktı: İTO Başkanı milyarlarca lirayı nereye harcıyor? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ali ALÇINKAYAKomplodan Demokratik Topluma; 27 Yıllık Tecrit, Direniş ve Özgürlük. 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan TAHMAZPKK’nin silahsızlandırılması sürecinde kritik hafta 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Figen ÇalıkuşuNeden yapmazlar? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat SevinçMuhalefetin hassasiyetler konusundaki hassasiyeti! 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim Kirasİktidarın avantajı muhalefetin şansı 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İsmet BerkanAvrupa’da olan biteni takip ediyor musunuz? Yeni bir dünya kuruluyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Nevzat CİNGİRTHerkes genel başkan olabilir; ama lider olmak herkese nasip olmaz 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Tanıl BoraEntegrasyon 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa PAÇALTürkiye Orwell’ın 1984 rejimine doğru sürükleniyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat YETKİNErdoğan’ın Gürlek Tercihi: CHP’ye Darbeyle Baskın Seçimin Çok Ötesinde 13.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa KaraalioğluBu endeksi yalanlayan biri çıkmayacak mı! 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akın ÖZÇERMala fide politia 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldız ÖNENYönetilebilir bir çatışma olarak ABD-İran 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hasan CEMALKürtçe konuştum, tokat yedim; Türkçe bilmiyordum ki! 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlker DEMİRAYŞE HÜR DAHİL SOLUN BİR ELEŞTİRİ PRATİĞİ 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mensur AkgünTarihinin önemli bir dönüm noktasında Türkiye… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mahfi EgilmezOrtaçağ’a dönüş 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet OcaktanMilletin vicdan hizasında durmayı başaramazsanız… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim KahveciNüfus verileri ne diyor? 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akif BEKİÖzgür Özel'in öfke patlaması 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlhami IŞIKKırılmalar karşısında Türkiye ve Kürtler 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selami GÜRELBaşlangıçta Eylem Vardı! (Am Anfang war die Tat!) 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TIRAŞEDEP YAHU… 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bekir AĞIRDIRYakın geleceğin Türkiye’si: Kutuplaşma azalmayacak, psikolojik olarak form değiştirecek 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cengiz AKTARErmeni uzlaşmazlığı efsanesi 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Gökhan BACIKAKP İslamcı bir parti mi değil mi? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hikmet MUTİCHP ve Deva Partisi'nin İmralı imtihanı... 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit AkçayUluslararası para sisteminin geleceği 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Şeyhmus DİKENNaum Faik var mıydı? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yetvart DANZİKYANSuriye’yi konuşurken aslında Türkiye’yi konuşuyoruz 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berat ÖZİPEKYargı kararları ve yanlış yerde olanlar 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet AKAYABD İran'dan Elini Çek! Mollaların İşini Ancak İran Halkı Bitirir! 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mücahit BİLİCİDeccalin görünümleri 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit KARDAŞTekçi-otoriter rejimden vazgeçmeden demokrasi hayali satmak 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Seyfettin GürselEn düşük işsizlik rekorunu kırdık! Sevinelim mi endişelenelim mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selva DemiralpFed başkan adayı Warsh “Karaman’ın koyunu” olabilir mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehim TAŞTEKİN‘Kürtlerin Zamanı’na ne oldu? 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cihan TuğalAmerikan hegemonyası ve Kürt hareketi 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali TürerHEZİMET Mİ KAZANIM MI ! 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet Faruk ÜnsalKonjonktürle gelen konjonktürle gitti 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cafer SolgunCHP ve Kürt sorunu 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Haşmet BABAOĞLUKorkunç bir soy 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mesut YEĞENYanlış Hesaplar 2.02.2026 Tüm Yazıları






















































Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Marmara Yerel Haber (marmarayerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Yazarın Diğer Yazıları
16.01.2026
7.01.2026
6.01.2026
5.01.2026
3.01.2026
26.12.2025
27.11.2025
25.09.2025
17.09.2025
10.09.2025