İBRAHİM KAHVECİ / ÖZEL HABER

Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) açıkladığı son verilere göre ülkemizin ekonomik büyüklüğü 3 trilyon 105 milyar lira. Bu büyüklüğün döviz olarak karşılığı ise 851 milyar dolar ediyor. Böylece kişi başına gelirimiz ise 10 bin 532 dolara ulaşmış oluyor. Oysa TÜİK son 10 yılda GSYH hesabında iki kez revizyona gitti. İlk revizyon ile tamamlanmış yıl olarak 2005 GSYH’mız 576 milyar 322 milyon lira yerine, 758 milyar 391 milyon liraya yükselmiş oldu. GSYH hesabında yapılan ilk revizyonla kağıt üzerinde gelirimiz yüzde 31,59 oranında artırılmış oldu.

İlk revizyon olmasaydı ve 2006 yılındaki değişim oranı aynı alındığında 2006 yılı GSYH’sı 843 milyar TL yerine 641 milyar TL olacaktı. Ve böylece 2015 yılı GSYH büyüklüğümüzde 1 trilyon 953 milyar TL yerine, 1 trilyon 484 milyar liraya ulaşmış olacaktı. TÜİK’in ikinci revizyonu ise 2015 yılı GSYH hesabını 1 trilyon 952 milyar 638 milyon liradan yüzde 19,77 artışla 2 trilyon 338 milyar 647 milyon liraya yükseltmesi ile oldu. Bu revizyon oranına göre de 2016 yılı GSYH’sı 2 trilyon 609 milyar yerine 2 trilyon 178 milyar lira olacaktı. Ve böylece ilk hesaba göre de GSYH’mız 1 trilyon 655 milyar lira seviyesinde olacaktı. Böylece 2017 GSYH’mız da 3 trilyon 105 milyar yerine 1 trilyon 970 milyar liraya ulaşmış olacaktı.

İLK 20’DEN DÜŞECEKTİK

Dünya ülkeleri bol para dönemi olarak görülen 2001 sonrasında çok hızlı büyüme dönemleri yaşadı. Özellikle gelişmekte olan ülkeler hızla gelirlerini artırdılar. Mesela Türkiye’yi geçen Endonezya 2000 yılında sadece 165 milyar dolar gelire sahipti. 2017 itibariyle ise 932 milyar dolarlık gelire ulaştı. Türkiye 2000 yılında 1987 bazlı hesaba göre 200 milyar dolar, 1998 bazlı hesaba göre ise 267 milyar dolar ve de son değişikliğe göre de yine 2000 yılı GSYH’sı 273,5 milyar dolar olarak açıklandı. Eğer hesap değişimi olmasaydı GSYH’mız 200 milyar dolardan 17 yılda 540 milyar dolara çıkmış olacaktı. Böylece dünya ekonomisindeki büyüklük sıralamamızda önemli oranda değişecek ve ilk 20’deki yerimizi kaybedecektik. Şu anda Endonezya’nın ardından dünyanın 17. büyük ekonomisi olan Türkiye, 771 milyar dolarlık GSYH’ya sahip Hollanda’nın da üstünde yer alıyor. Ama hiç hesap değişimi olmasaydı Türkiye Hollanda’nın ardından 660 milyar dolarlık gelire sahip İsviçre ve 646 milyar dolarlık S. Arabistan’ın bile gerisinde kalacaktı. Hatta 546 milyar dolarlık Arjantin bile Türkiye’nin önünde yer alacak ve dünya sıralaması 21. düşmüş olacaktı. TÜİK’in hesaplama yöntemi değişimi ile şu anda dünyanın 17. büyük ekonomisi durumundayız. Hatta 2017 yılında yapılan hesap değişimi de olmasaydı Türkiye şu an 710 milyar dolar gelir ile dünyanın 17. değil, Hollanda’dan sonra 18. büyük ülke olacaktık.

HESAP 10 2 DEFA DEĞİŞTİ

Türkiye son 10 yılda iki kez GSYH hesabında hesap yöntemi değişimine gitti. İlk değişiklikle 2006 yılı GSYH’sı eski hesaba göre yüzde 31,59 artışla 576,3 milyar liradan 758,4 milyar liraya yükselmiş oldu. Aynı hesaba göre gidilseydi sonraki yılların GSYH’sı renkli yazılanlar şeklinde olacaktı. 2015 yılındaki GSYH hesap değişimi ile bir kez daha yüzde 19,77 artan GSYH yine 2017 yılında eski hesapla kalsaydı 2 trilyon 592 milyar lira olacaktı.

BÜYÜKLÜK NE KADAR?

1987 bazlı GSYH hesap yöntemine göre 2006’da gelirimiz 402 milyar 741 milyon dolardı. TÜİK’in yeni bir hesap yöntemine geçişi ile 2006’da gelirimiz 127 milyar dolar artışla 529 milyar 973 milyon dolar olarak ilan edildi. 2015’te ise 717 milyar 882 milyon dolar olan GSYH’mız yine bir hesap değişimi ile bu sefer 859 milyar 797 milyon dolar olarak açıklandı. Oysa TÜİK bu hesap değişim yöntemlerine gitmeseydi ve hesap değişimlerindeki artış oranı ile eski seri devam etseydi GSYH büyüklüğümüz 540 milyar 036 milyon dolar olacaktı.

GELİR ARTIŞI HİSSEDİLMİYOR

Milli gelir hesabı değişmeseydi bugün 10 bin 532 dolar olan kişi başına gelirimiz 6 bin 683 dolarda kalacaktı. Yani TÜİK iki kez revizyona giderek kişi başına gelirimizi masa başı hesabı ile 3850 dolar artırmış oldu. İşte bu nedenle insanlar gelir artışını açıklandığı kadar hissedemiyor. Yeni milli gelir serisine göre 2017 yılında 4 kişilik bir ailenin aylık gelirinin 12 bin 807 lira olması gerekiyordu. Ama eski seriye göre 4 kişilik bir ailenin aylık gelirinin 8 bin 126 lira olduğu ortaya çıkıyor.