HSYK Yasası'na ilişkin yeni düzenlemelerin anayasaya aykırı olduğunu sokaktaki çocuklar bile biliyordu.

Anayasa Mahkemesi'nin (AYM) Twitter ve HSYK’nın bazı hükümlerini iptal eden kararı ve muhtemelen önümüzdeki günlerde vereceği diğer iptal kararları, kenarına geldiğimiz bir eşiğe işaret ediyor: Türkiye temel insan haklarının korunduğu, iktidarın hukukla sınırlandığı bir ülke mi olacak, yoksa 'sandığın' seçilenlere sınırsız yetkiler verdiği 'ilkel' bir demokrasi anlayışına mı hapsolacak? Türkiye, Avrupa Konseyi üyesi ve AB aday ülkesi olarak mı kalacak, yoksa bütün bu uluslararası yapılarla bağlarını koparıp yönünü Şanghay’a mı çevirecek?

Bugün Türkiye’de yürüttüğümüz tartışma, demokrasi ve hukuk devletinin asgari kural ve sınırlarına ilişkin bir tartışmadır. Bu tartışmayı yürütürken, geçmişin hayaletleri akıl çelici figürler olarak yolumuza çıkarılıyor. 

Defalarca darbelerle kesintiye uğramış bir demokrasi ve bürokratların seçilmişler üzerinde üstünlük iddia ettiği bir geçmişten geliyoruz. Bugün iktidarın hukuk dışı uygulamalarını sınırlayacak en küçük bir adım atıldığında, bize sürekli olarak bu geçmiş hatırlatılıyor. Anayasa Mahkemesi'nin parti kapatmasıyla Twitter'ı açtırması sanki aynı şeylermiş gibi önümüze konuluyor. Yüksek mahkemelerin askerlerle birlikte seçilmiş iktidarları bir cendere içine sıkıştırdığı bu sabıkalı geçmiş, bugün iktidarın büyük bir hoyratlıkla temel hakları ve hukuku ayaklar altına almasına ses çıkarmamamız için başımıza kakılıyor. 

Cuma günkü yazımda da belirttim gibi, bir temel hakkı ortadan kaldırmaya kalktığınızda daha nicesini de ortadan kaldırmak zorundasınız. İşte Twitter kapatılırken meydana gelen zincirleme hukuksuzluklara hep beraber tanık olduk. Twitter'ı Başbakan'ın bir çift sözüyle yasaklayan bir ülke olmakta ısrar ederseniz eğer, kademe kademe bütün hukuk sistemini devre dışı bırakmak zorundasınız.

Bugün hukuk kuralları üzerine yürütüyormuşuz gibi görünen tartışma bu ülkenin temel yönsemesine ilişkin bir tartışmadır. Türkiye, 1987 yılında Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne 'bireysel başvuru' hakkını tanıdığında çok önemli bir karar vermişti. Bütün Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları kendi ülkelerini uluslararası bir yargı organına şikâyet edebilecekti. Nitekim, o zamandan bu yana Türkiye, köy yakmaktan işkenceye, ifade hürriyeti ihlallerine kadar binlerce davada mahkûm oldu. Bütün bu mahkûmiyetler, davalar, çok yavaş bir şekilde hukuk sistemi üzerinde iyileştirici etkilerde bulundu. Daha sonra, bu hükümetin Avrupa Birliği'yle yakınlaşması, AB’nin yol göstericiliğini kabul etmesiyle hızlı bir değişim yaşandı. Bugün Anayasa Mahkemesi hukuk devletiyle bağdaşmayan ve temel insan haklarını çiğneyen uygulamalar konusunda, “Burada dur” diyebiliyorsa bütün bu kazanımların sonucunda diyebiliyor. 

Muhayyel bir 'milli irade' retoriğinin arkasına saklanıp, içeride ve dışarıda düşmanlar üretip, rejimi yavaş yavaş, eksik, zayıf ve kırılgan da olsa elimizde mevcut bu çerçevenin dışına mı çıkaracak, yoksa hukuk devletinin asgari kurallarına uyacak mısınız? Bir 'tek adam' rejimine mi gideceğiz, yoksa demokrasinin en temel kuralı olan 'kuvvetler ayrılığına' saygı gösterecek misiniz? 

Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Yasası'na ilişkin getirdiğiniz yeni düzenlemelerin anayasaya aykırı olduğunu sokaktaki çocuklar bile biliyordu. Bu durumda, anayasaya aykırı olan hükümleri iptal etmek gibi en temel fonksiyonunu ifa ettiği için AYM’ye saygı duyacak mısınız, yoksa mahkemeyi 'milli irade' üzerindeki bir cendere gibi mi sunacaksınız? 

Frenleri patlamış bu otobüs, vites küçültüp, Anayasa Mahkemesi'in 'girme' dediği çıkmaz sokaklardan kaçınacak mı, yoksa son sürat duvara mı toslayacağız? 

Çok keskin bir yol ayrımındayız, hukukun yolundan çıkınca, demokrasiden de vazgeçeceğiz ve Twitter'ın yasak olduğu başka bir dünyaya doğru yol alacağız. Ya da hukuk işlemeye başlayacak ve yavaş yavaş