Sezin ÖNEY
Türkiye, hem Doğu-Batı hattında siyasi ve kültürel manada kartların yeniden dağıtılmasında “doğal” olarak ön plana çıkması, hem de kendisinin bu değişim sürecinde “öncü” rol üstlenmeye niyet etmesi nedenleriyle gelecek on yıllarda kendisini ve bölgesinin kaderini yazacak gelişmelerin odağında diyorduk.
Bir nevi, “bölgesel Amerika” olarak “süper güçlüğe” ilerliyor, bölgesel çapta küresel bir güç odağı olarak serpilip ilerlemeyi kendi de istiyor.
Ancak, demokrasi bakımından kendi içişlerini düzlüğe çıkaramamış bir ülke, ne kadar güçlenebilir?
ABD benzetmesinden gidersek, Amerika kendi içinde “kusursuz bir demokrasi” mi, orada hiç mi ayrımcılık yaşanmıyor?
Başkalarının kusurlarını büyüteç altına almanın kendilerimizinkini örtmeye yetmeyeceğini bir yerde öğrenmek gerek. Bunun yerine, ABD’yi başta “süper güç” yapanın ne olduğuna bir bakmak lazım. ABD’nin kendi hatalarına bakıp da, eksik ama en azından var olan bir özeleştiri yapmasına neden olan devlet içi bir denetim mekanizması var.
Bir de, devlet dışı bir “denetleme mekanizması” var ki, Türkiye’de hemen hiç yok; araştırmacı gazetecilik...
Geçenlerde bir haber semalarımızdan yıldız gibi kayıp geçti.
Amerika merkezli haber ajansı Associated Press’e göre, Türkiye dünyada en çok “terör mahkûmunun” bulunduğu ülke. AP, 11 Eylül’ün yıldönümü yaklaşırken, 66 ülkeyi, yani dünya nüfusunun yüzde 70’ini kapsayan ölçekte bir araştırma yapmış ve “terörle mücadele yasaları kapsamında” hangi ülkede kaç kişinin hüküm giydiğini araştırmış.
AP’nin araştırma yöntemi de öyle büyük yatırımlar gerektirecek bir türden de değil; birçok ülkedeki mevcut bilgi edinme yasaları kullanılarak nerede ne kadar “terör mahkûmu” olduğu bilgisi edinilmiş.
AP’nin haberine göre;
“11 Eylül’den bu yana, 119 bin 44 kişi tutuklandı, 35 bin 117 kişi de terörist olarak hüküm giydi. Türkiye ise 12 bin 897 hükümlü sayısı ile ilk sırada. Yedi bin kişi ile ikinci olan Çin(...) Türkiye’de 2006 yılında terör yasasında yapılan değişikliklerin ardından 2005’te 273 olan mahkûmiyet sayısı 2009’da 6 bin 345’e çıktı.”
Tek bir haber üzerinden bütün bir Türkiye analizi yapmak mümkün...
Acaba Kürt sorunu diye bir şey neden var, neden PKK “silah bırakmıyor”, neden BDP sivilleşemiyor?
Gerçekten çok derin sosyolojik, politik analizlere gerek var mı?
AP, bu haberi küresel çapta yapmış...Madem en azından “bölgesel ölçekte küresel” olacak Türkiye, neden böyle “sarsıcı” haberler yapan “yerel dev” medya ajanslarımız yok?
Şimdi, Anadolu Ajansı gibi, tüm iktidarlara rağmen bir mucize kuruluşun hakkını yemek istemiyorum.
Gerek çalışanlarına verdiği haklar, gerekse de haber kalitesi açısından...
Türkiye’nin son dönemde örnek aldığını zannettiği İspanya’da, ayrılıkçı silahlı örgüt ETA, Bask sorunu ve terörle mücadele yasası kapsamındaki mahkûmiyetlerin durumu ne peki?
Evet, İspanya’da 11 Eylül fırsat bilinerek tıpkı Türkiye’deki gibi terörle mücadele yasası ağırlaştırıldı ama kanunlar, yargı yoluyla “orantısız güç kullanımına” alet edilmedi.
İspanya’da, 11 Eylül’den bu yana yılda ortalama 140 kişi terör suçlarından mahkûm oldu.
Gazeteciler olarak iktidara akıl vermeye çalışan, “filozof krallar ve kraliçeler” olmaya çalışmak yerine, sadece işimizi yapsak, bugün hâlâ Türkiye kendi içinde bir savaşta olmazdı.
Şimdi İsrail ile olan “one, two, three... minute” şeklinde uzayıp giden, aslında iki tarafın da farklı sebeplerle güzel bir iç politika malzemesi yapabildiği krizler silsilesine de, biraz çuvaldızı toplum olarak kendimize batırarak yaklaşmamız lazım.
İsrail, kurulduğundan beri sürekli savaşıyor.
1950’lilerin başında, ABD’de Stanford Üniversitesi’nde mühendislik okuyan babamın, arkadaşlarından birinin bir gün bavulunu toparlayıp İsrail’e gittiğine dair bir anısı var.
Henüz 20’lerinin başındaki genç Yahudi, “Ülkemin bana ihtiyacı var” diye savaşmaya gitmiş.
Aradan 60 yıl geçti, İsrail hâlâ savaşıyor.
İsrail’in hep ölmeye hazır gençlere ihtiyacı var.
Üstelik de, savaş psikolojisi ister istemez, “teyakkuzda”, gerekirse cephenin ateşine gözünü kırpmadan atlayabilmesi için “öfkeli” yeni nesillere ihtiyaç duyuyor.
Geçen yıl, bir grup genç İsrailli öğretmen, Eğitim Bakanı Gideon Saar’a bir mektup yazarak, “sınıflarda kol gezen ve küçücük çocuklar da bile gözlenen ırkçılığa karşı” tedbirler almasını istedi.
Mektupta, “Okullardaki ırkçı ifadelere karşı sessiz kalamayız; hedefi Araplar, Etiyopya ve Rusya’dan göçmenler, eşcinseller ve göçmen işçiler olan her türlü ırkçılığa karşıyız” benzeri ifadeler kullanılmaktaydı... Araştırmalar ve kamuoyu anketleri de, bizim günlük hayatta tanık olduğumuzu doğruluyor; ırkçılık ve merhametsizlik gençler ve çocuklar arasında yaygınlaşıyor.
Babam, güzelim San Francisco şehrindeki rahat hayatını, parlak kariyerini gözünü kırpmadan savaşmak uğruna terk eden arkadaşı gibi, henüz çocuk sayılabilecek yaşlarında da, Yahudi arkadaşlarının başka anılarına tanık olmuştu. Babaları Aşkale’ye taş kırmaya yollandığı, bu sebeple de Robert Kolej gibi bir okulun parasını ödeyemeyecekleri için okulu terk edenler gibi...
Savaşmak, sadece düşmanını değil, kendini de yok etmek, tüketmek demek.
Yazarlar
-
Nevzat CİNGİRTHerkes genel başkan olabilir; ama lider olmak herkese nasip olmaz 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan TAHMAZPKK’nin silahsızlandırılması sürecinde kritik hafta 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Figen ÇalıkuşuNeden yapmazlar? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TEZKAN200 liralık ülke olduk 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Tanıl BoraEntegrasyon 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Elif ÇAKIRSayın Şimşek 124. sıra Türkiye’ye yakışıyor mu? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Taha Akyol‘Durdurmaya gücünüz yetmez’ 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim Kirasİktidarın avantajı muhalefetin şansı 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehmi KORUYeniler oyuna girince ne olur? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ali ALÇINKAYAKomplodan Demokratik Topluma; 27 Yıllık Tecrit, Direniş ve Özgürlük. 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bahadır ÖZGÜRTEMU’yu yasaklattı, vizeye taktı: İTO Başkanı milyarlarca lirayı nereye harcıyor? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali BAYRAMOĞLUErdoğan şemsiyesi: İki algı, iki Türkiye 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İsmet BerkanAvrupa’da olan biteni takip ediyor musunuz? Yeni bir dünya kuruluyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat SevinçMuhalefetin hassasiyetler konusundaki hassasiyeti! 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa PAÇALTürkiye Orwell’ın 1984 rejimine doğru sürükleniyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat YETKİNErdoğan’ın Gürlek Tercihi: CHP’ye Darbeyle Baskın Seçimin Çok Ötesinde 13.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAŞGETİRENGözü kara tayinler 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa KaraalioğluBu endeksi yalanlayan biri çıkmayacak mı! 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlker DEMİRAYŞE HÜR DAHİL SOLUN BİR ELEŞTİRİ PRATİĞİ 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mensur AkgünTarihinin önemli bir dönüm noktasında Türkiye… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mahfi EgilmezOrtaçağ’a dönüş 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akın ÖZÇERMala fide politia 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet OcaktanMilletin vicdan hizasında durmayı başaramazsanız… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldız ÖNENYönetilebilir bir çatışma olarak ABD-İran 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hasan CEMALKürtçe konuştum, tokat yedim; Türkçe bilmiyordum ki! 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim KahveciNüfus verileri ne diyor? 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldıray OĞURSon anlarında telefonunda Candy Crush oynayan diktatörün hikayesi 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlhami IŞIKKırılmalar karşısında Türkiye ve Kürtler 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akif BEKİÖzgür Özel'in öfke patlaması 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selami GÜRELBaşlangıçta Eylem Vardı! (Am Anfang war die Tat!) 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TIRAŞEDEP YAHU… 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bekir AĞIRDIRYakın geleceğin Türkiye’si: Kutuplaşma azalmayacak, psikolojik olarak form değiştirecek 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yetvart DANZİKYANSuriye’yi konuşurken aslında Türkiye’yi konuşuyoruz 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Şeyhmus DİKENNaum Faik var mıydı? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Gökhan BACIKAKP İslamcı bir parti mi değil mi? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hikmet MUTİCHP ve Deva Partisi'nin İmralı imtihanı... 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cengiz AKTARErmeni uzlaşmazlığı efsanesi 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit AkçayUluslararası para sisteminin geleceği 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berat ÖZİPEKYargı kararları ve yanlış yerde olanlar 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet AKAYABD İran'dan Elini Çek! Mollaların İşini Ancak İran Halkı Bitirir! 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAKANOrtadoğu bataklığından nasıl çıkarız?.. 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selva DemiralpFed başkan adayı Warsh “Karaman’ın koyunu” olabilir mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit KARDAŞTekçi-otoriter rejimden vazgeçmeden demokrasi hayali satmak 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Seyfettin GürselEn düşük işsizlik rekorunu kırdık! Sevinelim mi endişelenelim mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mücahit BİLİCİDeccalin görünümleri 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet Faruk ÜnsalKonjonktürle gelen konjonktürle gitti 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali TürerHEZİMET Mİ KAZANIM MI ! 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehim TAŞTEKİN‘Kürtlerin Zamanı’na ne oldu? 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cihan TuğalAmerikan hegemonyası ve Kürt hareketi 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cafer SolgunCHP ve Kürt sorunu 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Haşmet BABAOĞLUKorkunç bir soy 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Eser KARAKAŞGümrük birliğini revize edelim ama nasıl? 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mesut YEĞENYanlış Hesaplar 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Abdurrahman DilipakÇirkin Amerikalı geldi aşka! 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Cemile BayraktarKürtleri kazanmanın vaktidir 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Erol KATIRCIOĞLUKürt Sorunu ve demokrasi ilişkisi üzerine 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet ALTANToplumsal Fakirleşmeye Siyasetin Katkısı 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Vahap COŞKUNÜç kırılma 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet İNSELYitirileni Değil Yeniyi Ararken 27.01.2026 Tüm Yazıları
-
Baskın ORANSuriye olayı ve Türkiye’deki “Süreç” 23.01.2026 Tüm Yazıları
-
DOĞAN ÖZGÜDENTam 80 yıl sonra aynı komplo, aynı ihanet! 22.01.2026 Tüm Yazıları
-
Melih ALTINOKBarzaniler Suriye’de PKK’yı niçin gazlıyor? 21.01.2026 Tüm Yazıları
-
Taner AKÇAMHrant 19 yıldır bizimle bir başka yaşıyor 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Kemal CANSuriye’de olanın adını koymak 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan AlbayrakSadece “Suriye Cumhuriyeti” 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mümtazer TÜRKÖNEŞara’nın sakalı 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Doğu Ergilİnanç, siyaset ve şiddet üzerine bir manifesto 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Sedat KAYABarbarlık Çağı 5.01.2026 Tüm Yazıları
-
Berrin SönmezŞalvar sevdası “yeni gömlek” ölçütünün habercisi mi? 1.01.2026 Tüm Yazıları
-
KEMAL GÖKTAŞBarış Akademisyenleri'nin göreve iadesine istinaf engeli: Daire, Danıştay kararına direndi 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Abdulmenaf KIRAN11. YARGI PAKETİ, YENİ ADALETSİZLİK VE EŞİTSİZLİKLER YARATTI 28.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet İlhanKararsızlığın Erdemi: Kesinliğin Gölgesinde Düşünmek 27.12.2025 Tüm Yazıları
-
Nuray MERTİslamcılık Öldü mü? 26.12.2025 Tüm Yazıları










































































Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Marmara Yerel Haber (marmarayerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Yazarın Diğer Yazıları
14.10.2025
28.09.2025
25.04.2025
3.02.2025
29.01.2025
17.01.2025
7.11.2024
6.11.2024
24.10.2024
27.06.2024