ürkiye seçimlere gidiyor, sonra anayasaya koşacak. Hedef ve amaç tek:

Farklı kesimlerin bir arada yaşama koşullarını düzeltmek, geliştirmek, adalet ve özgürlük üzerine oturtmak...

Araç da tek: Demokrasi...

Aslında yıllardır ilerlediğimiz yol da bu yol.

Bu çerçevede atılan pek çok adım, bugün gelinen nokta, kimi sıkıntı ve eksikliklerine rağmen Türkiye'nin 10 yıllık demokrasi macerasıdır.

Ama bu maceranın neresindeyiz?

Ve nereye gitmeliyiz?

Bu sorulara kamuoyunun nasıl yanıt verdiği önemlidir.

Bir çalışma, iyi bir çalışma, Sabancı Üniversitesi İstanbul Politikalar Merkezi'nin, National Democratic Institute ve MetroPOLL Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Merkezi'nin birlikte gerçekleştirdiği "Türkiye'de Demokrasi Algısı" başlıklı saha çalışması, bu sorulara doğru zamanda, özellikle yeni ve sivil bir anayasa öncesinde yanıt aramış.

Önce birkaç bulguya göz atalım...

"Türkiye'deki Demokrasiye 0 İle 10 Arasında Bir Karne Notu Verecek Olsanız, Ne Verirdiniz?" şeklinde yöneltilmiş soruya verilmiş olan ortalama cevap: 5,03...

Not orta...

Denekler "Siyasi Düşüncelerinizi Çevrenizle Paylaşmaktan Çekiniyor musunuz?" sorusuna yüzde 81,4 çekinmiyorum cevabını vermiş.

Not iyi...

"Etnik, dini ve diğer azınlıkların kendilerini yeterince ifade edebildiklerini düşünüyor musunuz?" sorusuna ise yüzde 49,9 düşünmüyorum cevabı verilmiş.

Not orta...

"Sizce gazeteciler ve yazarlar medyada fikirlerini özgürce açıklamaktan çekiniyorlar mı?" sorusuna çok yüksek bir oranda (yüzde 55,4) çekiniyorlar cevabı gelmiş.

Not zayıf...

"Türkiye'de ordunun sivil denetim/hükümetin denetimi altında olduğunu düşünüyor musunuz?" sorusuna yüzde 41,8 gibi yüksek bir oranda düşünmüyorum cevabı verilmiş.

Not ortadan hallice...

İlginç nokta araştırmanın ayrımcılığın altını çizmesi... Soru yöneltilenlerin yüzde 50,5'i kadınlara yönelik, yüzde 46,8'i dar gelirlilere yönelik, yüzde 46,1'i dindarlara yönelik, yüzde 43,1'i ise eşcinsellere yönelik ayrımcılık yapıldığını ifade etmiş...

Görüş mükemmel, ama zemin kötü...

Araştırma şüphe yok pek çok unsuru, ayrımı ve ayrıntıyı barındırıyor...

Fuat Keyman ve Özge Kemahlıoğlu'nun kaleme aldıkları bu rapor (tespit-özet aslında) bu ayrıntıların tümünü özetliyor:

"1. Vatandaşların gözünde Türkiye'deki demokratik sistem kusurlu bir demokrasidir, hatta melez rejime kayma riski taşımaktadır.

2. Toplumun demokrasiyi algılaması da özellikle haklar ve özgürlükler alanında sınırlı ve kusurlu bir yapıya sahiptir. Bu da bize, demokrasinin pekişmesi ve kalitesinin iyileştirilmesi için etkili olabilecek demokratik siyasi kültürün Türkiye'de hâlâ gelişmediğini göstermektedir.

3. Üçüncü olarak ve bu noktada, demokratik kültür yapımızın nitelik ve algı düzeyinde, düzen ve istikrarı temsil ve özgürlüğün önüne koyduğunu görüyoruz. Yüzde 10 barajına, parti kapatmaya, kadınlar için kota koymamaya dönük eğilim ve de bugüne kadar hiç tartışılmayan başkanlık sistemini yüzde 40'lar düzeyinde destek, temsile karşı var olan düzeni koruma tercihini ve istikrara öncelik verme eğilimini göstermektedir.

4. Toplumun demokrasi algısını ikiye ayırmak mümkündür. Türkiye'de şeffaflık, hesap verilirlik ve vatandaşlara eşit davranma temelinde eleştiriler varken, toplum kendi içinde haklar ve özgürlük alanlarına çok sınırlı bakmaktadır.

5. Bununla birlikte, beşinci olarak, haklara ve özgürlüklere sınırlı bakan toplum içinde ciddi boyutta kutuplaşma da yaşanmaktadır. Özellikle Türkiye'de hükümet ve muhalefet parti seçmenleri arasında bu kutuplaşma daha net olarak ortaya çıkmaktadır.

6. Son olarak, araştırma bulguları kimlikler, kadınlar, gençler, meslek grupları ve eğitim düzeyinde farklılaşma eğilimleri göstermektedir..."

Önemli ve tartışılması gereken bulgulardır bunlar...