Fikret Bila
Kadınlar Günü’nde dün yine geçmiş yıllardaki gibi görüntüler yansıdı Türkiye’den... Kadınlar plastik mermiyle, gazla, jopla, yerlerde sürüklenerek dağıtıldılar. Bu görüntüler Türkiye’ye yakışmıyor.
Devletler erkek değer yargılarına göre kurulmuş ve yönetilmişlerdir.
Tarihi gelişim içinde klan, aşiret, kabile düzenindeki erkek egemen yapı, liberal devlet düzenine geçişte de büyük ölçüde korunmuştur.
Dünya düzeninin erkek egemenliğine göre kurulması erkeğin kadına tahakkümünün bir sonucudur. Bu tahakküm insanlık tarihinde özel mülkiyetin ortaya çıkışıyla başlamış ve günümüze kadar gelmiştir.
Kadınlar büyük bedeller ödeyerek 1789 Fransız Devrimi’nden bu yana yürüttükleri mücadele ile kadın-erkek eşitliğinde önemli mesafe almışlarsa da toplumsal cinsiyet eşitsizliği henüz tam olarak çözülebilmiş değildir.
Doğuştan gelen bir üstünlük yoktur
Kadın ile erkek arasında doğuştan gelen bir üstünlük veya eksiklik yoktur. Erkeklerin kadın üzerinde egemenlik kurmaları ekonomik sürece dayanır ve politik bir yapıya dönüşmüştür.
"Cinsel politika" kavramı önemli feminist araştırmacılardan Kate Millett’e aittir. Milett, "Cinsel Politika" adlı eserinde cinsel politika kavramını ortaya atarken bir grup insanın başka bir grup insan tarafından yönetildiği geniş bir bakış açısı kullanır.
Millett, erkeklerin kadınlar üzerindeki iktidarını/egemenliğini anlatırken ABD’de ırklar arasındaki ilişkiyi örnek gösterir. Doğuştan gelen farklılıklarla, ırklar arasındaki ilişkide bir grubun diğeri üzerindeki baskı ve denetiminin aslında politik olduğuna dikkat çeker ve aynı ilişki biçiminin erkekle kadın için de geçerli olduğunu öne sürer.
Cinsler arasındaki ilişki tarih boyunca ezme ve ezilme ilişkisi olarak yaşanmıştır. Erkeklerin kadınlara egemenliği doğuştan bir hak gibi görülmekte ve bu iç sömürü (tür içi sömürü) düzeni ortaya çıkarmaktadır. Bu iç sömürü düzeni ırk ayırımından da sınıf ayırımından da çok daha keskin, çok daha katı ve çok daha sürelidir.
Millett politikayı "güç sahibi olmak" diye tanımlar. Topluma bakıldığında askerlik, sanayi, üniversite, bilim, politika, ekonomi, polis gücü dahil tüm güçlerin erkeklerin elinde olduğu görülür. Millett bu saptamayı ABD için söylese de aslında Türkiye dahil bütün ataerkil kökenli toplumlarda geçerlidir.
"Cinsel ideoloji" kavramı ise erkek egemenliği ve iktidarının, kadınlar dahil tüm topluma kabul ettirme çabalarının tümünü ifade eder. Sistem erkek yönetimine dayalı düzeni ideolojik olarak topluma kabul ettirmek için çabalar. Erkeğin üstünlüğünü kabul eden önyargı nedeniyle erkek üstün kabul edilirken. Kadın aşağıda bir yere konulur. Bu nedeni egemen erkek grubun ihtiyaçları ve ölçüleridir.
Liberal ideolojinin "özel alan" diyerek kadını eve kapatmasının, "kamusal alan" diyerek ev dışını erkeğe tahsis etmesinin nedeni cinsel idieoloji ve cinsel politikadır.
Kadın durumu
Catharine A. MacKinnon, "Feminist Bir Devlet Kuramına Doğru" adlı çalışmasında "eril iktidar, erkeklerin istekleri doğrultusunda şekillenir ve iktidara odaklanır" tanımını yapar.
MacKinnon’a göre, toplumsal olarak bakıldığında eril erkek egemenliği cinseldir. Toplumda cinsel bir hiyerarşi vardır. Kadınlara karşı yöneltilen şiddet, tecavüz, taciz, çocuk istismarı, pornografi erkek egemenliğinin göstergeleridir.
MacKinnon şu saptamaları yapar:
Ataerkil toplumlarda kadınlar her zaman ekonomik olarak sömürülmüş, cinsel olarak nesne haline getirilmiş, aşağılanmış, eğlence ve zevk aracı olarak kullanılmıştır. Kadınların seslerini çıkarmalarına izin verilmemiştir. Kadının toplumdaki durumu budur. Ama bunların hiçbiri erkeklere, erkek oldukları için uygulanmamıştır (siyahlar ve eşcinseller hariç). Erkekler kadınlara bütün bunları iktidar oldukları için yapmışlardır.
MacKinnon, toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin devlet aygıtı henüz yokken bile aile, kabile, aşiret, hangi tür örgütlenme biçimi olursa olsun erkek iktidarını ve egemenliğini gösteren bir olgu olduğuna vurgu yapar. Sonraki aşamalarda oluşan devletin, toplumdaki bu erkek lehine hiyerarşiyi, statüyü değiştirmediğini ve bu yapının yıkılmadığını söyler.
Bu nedenle de "devlet"e sorular yöneltir.
"Cinsel politika konusunda devletin rolü nedir?" sorusunu yönelttikten sonra, liberalizmin de Marksizm’in de kadın ile devlet arasında özel bir ilişki kurmadığına belirtir. Bu soruyu soranın ve toplumsal cinsiyet eşitsizliği konusunda devletin tutumunu gözler önüne serdiğini, ancak toplumsal cinsiyet hiyerarşisindeki rolünü incelemediğinin altını çizer ve sorar:
Devlet kadının ezilmişliği üzerine mi kurulmuştur?
Bu sorunun yanıtı "evet"tir.
8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nün kaynağı da bu yanıttır.
Emekçi Kadınlar Günü kutlu olsun.
Yazarlar
-
Yıldıray OĞUR"Aynılar aynı yerde ayrılar ayrı yerde” iyi mi oldu? 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Taha AkyolÖzerk üniversite? 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehmi KORUKomisyon raporu yazılamıyor… Sebep ne? 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAŞGETİRENTürkiye adına şık görüntüler değil 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berrin SönmezGürlek’ten ekranda iddianame savunmasıyla ‘önyargılama’ 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAKANİçimizdeki Osmanlıya çok iyi gelir... 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali BAYRAMOĞLUErdoğan şemsiyesi: İki algı, iki Türkiye 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ali ALÇINKAYAKomplodan Demokratik Topluma; 27 Yıllık Tecrit, Direniş ve Özgürlük. 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Figen ÇalıkuşuNeden yapmazlar? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa PAÇALTürkiye Orwell’ın 1984 rejimine doğru sürükleniyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Elif ÇAKIRSayın Şimşek 124. sıra Türkiye’ye yakışıyor mu? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TEZKAN200 liralık ülke olduk 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan TAHMAZPKK’nin silahsızlandırılması sürecinde kritik hafta 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat SevinçMuhalefetin hassasiyetler konusundaki hassasiyeti! 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Tanıl BoraEntegrasyon 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Nevzat CİNGİRTHerkes genel başkan olabilir; ama lider olmak herkese nasip olmaz 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İsmet BerkanAvrupa’da olan biteni takip ediyor musunuz? Yeni bir dünya kuruluyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bahadır ÖZGÜRTEMU’yu yasaklattı, vizeye taktı: İTO Başkanı milyarlarca lirayı nereye harcıyor? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim Kirasİktidarın avantajı muhalefetin şansı 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat YETKİNErdoğan’ın Gürlek Tercihi: CHP’ye Darbeyle Baskın Seçimin Çok Ötesinde 13.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa KaraalioğluBu endeksi yalanlayan biri çıkmayacak mı! 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akın ÖZÇERMala fide politia 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlker DEMİRAYŞE HÜR DAHİL SOLUN BİR ELEŞTİRİ PRATİĞİ 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet OcaktanMilletin vicdan hizasında durmayı başaramazsanız… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mahfi EgilmezOrtaçağ’a dönüş 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hasan CEMALKürtçe konuştum, tokat yedim; Türkçe bilmiyordum ki! 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mensur AkgünTarihinin önemli bir dönüm noktasında Türkiye… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldız ÖNENYönetilebilir bir çatışma olarak ABD-İran 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlhami IŞIKKırılmalar karşısında Türkiye ve Kürtler 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selami GÜRELBaşlangıçta Eylem Vardı! (Am Anfang war die Tat!) 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim KahveciNüfus verileri ne diyor? 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akif BEKİÖzgür Özel'in öfke patlaması 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bekir AĞIRDIRYakın geleceğin Türkiye’si: Kutuplaşma azalmayacak, psikolojik olarak form değiştirecek 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TIRAŞEDEP YAHU… 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit AkçayUluslararası para sisteminin geleceği 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Şeyhmus DİKENNaum Faik var mıydı? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Gökhan BACIKAKP İslamcı bir parti mi değil mi? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cengiz AKTARErmeni uzlaşmazlığı efsanesi 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hikmet MUTİCHP ve Deva Partisi'nin İmralı imtihanı... 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yetvart DANZİKYANSuriye’yi konuşurken aslında Türkiye’yi konuşuyoruz 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berat ÖZİPEKYargı kararları ve yanlış yerde olanlar 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet AKAYABD İran'dan Elini Çek! Mollaların İşini Ancak İran Halkı Bitirir! 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Seyfettin GürselEn düşük işsizlik rekorunu kırdık! Sevinelim mi endişelenelim mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selva DemiralpFed başkan adayı Warsh “Karaman’ın koyunu” olabilir mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit KARDAŞTekçi-otoriter rejimden vazgeçmeden demokrasi hayali satmak 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mücahit BİLİCİDeccalin görünümleri 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet Faruk ÜnsalKonjonktürle gelen konjonktürle gitti 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali TürerHEZİMET Mİ KAZANIM MI ! 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehim TAŞTEKİN‘Kürtlerin Zamanı’na ne oldu? 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cihan TuğalAmerikan hegemonyası ve Kürt hareketi 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cafer SolgunCHP ve Kürt sorunu 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Eser KARAKAŞGümrük birliğini revize edelim ama nasıl? 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Haşmet BABAOĞLUKorkunç bir soy 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mesut YEĞENYanlış Hesaplar 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Abdurrahman DilipakÇirkin Amerikalı geldi aşka! 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Cemile BayraktarKürtleri kazanmanın vaktidir 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Vahap COŞKUNÜç kırılma 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Erol KATIRCIOĞLUKürt Sorunu ve demokrasi ilişkisi üzerine 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet ALTANToplumsal Fakirleşmeye Siyasetin Katkısı 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet İNSELYitirileni Değil Yeniyi Ararken 27.01.2026 Tüm Yazıları
-
Baskın ORANSuriye olayı ve Türkiye’deki “Süreç” 23.01.2026 Tüm Yazıları
-
DOĞAN ÖZGÜDENTam 80 yıl sonra aynı komplo, aynı ihanet! 22.01.2026 Tüm Yazıları
-
Melih ALTINOKBarzaniler Suriye’de PKK’yı niçin gazlıyor? 21.01.2026 Tüm Yazıları
-
Taner AKÇAMHrant 19 yıldır bizimle bir başka yaşıyor 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Kemal CANSuriye’de olanın adını koymak 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan AlbayrakSadece “Suriye Cumhuriyeti” 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mümtazer TÜRKÖNEŞara’nın sakalı 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Doğu Ergilİnanç, siyaset ve şiddet üzerine bir manifesto 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Sedat KAYABarbarlık Çağı 5.01.2026 Tüm Yazıları
-
KEMAL GÖKTAŞBarış Akademisyenleri'nin göreve iadesine istinaf engeli: Daire, Danıştay kararına direndi 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Abdulmenaf KIRAN11. YARGI PAKETİ, YENİ ADALETSİZLİK VE EŞİTSİZLİKLER YARATTI 28.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet İlhanKararsızlığın Erdemi: Kesinliğin Gölgesinde Düşünmek 27.12.2025 Tüm Yazıları
-
Nuray MERTİslamcılık Öldü mü? 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Murat BELGEYüzdük yüzdük 22.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ali BULAÇHakim sınıfın iki zümresi 11.12.2025 Tüm Yazıları
-
SİBEL HÜRTAŞCHP programı halka ne vadediyor? Nasıl bir parlamenter sistem? 9.12.2025 Tüm Yazıları
-
Galip DALAYOrta Doğu, Trump Amerika’sına Uyum Sağlıyor 3.12.2025 Tüm Yazıları














































































Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Marmara Yerel Haber (marmarayerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Yazarın Diğer Yazıları
11.10.2025
8.10.2025
24.09.2025
23.05.2022
19.07.2021
14.07.2021
5.07.2021
21.06.2021
9.06.2021
24.05.2021