Ayhan ONGUN
Gülü var bağ içinde/Dersimi halk saklasın/Bir yarim var içinde
Ahmet Kaya’nın yanık sesinden dinlemeyen yoktur sanırım bu türküyü. Keşke halkın o gücü olsa da saklayabilseydi Dersim’i de, Dersim mağaralarında fareler gibi zehirlenerek öldürülen masum insanları da!
Bırakın insanları, adını bile saklayamadı Dersim, Tunceli yaptılar sonunda adını ve bu isyancı bilinen Dersim halkının içinden 12 eylülde generallere selam duran bir danışma meclisi üyesi bile çıkardılar.
Daha sonraları da Tunceli’ yi mecliste temsil eden bu çok sayın vekil şimdi aynı ilden milletvekili seçilen, üstelik de aynı partiden arkadaşına sahip çıkamıyor.
CHP Tunceli Milletvekili Hüseyin Aygün’ ün Dersim katliamıyla ilgili söyledikleri gündeme bomba gibi düştüğü bir yana CHP yi fena karıştırdı.
İlginçtir Hüseyin Aygün bu konuya ilişkin görüşlerini milletvekili seçilmeden önce söylüyordu, hatta belge niteliğinde Dersim konusuyla ilgili yayınlanmış en kapsamlı araştırmaların yer aldığı bir kitabı da vardı.
Yani Hüseyin Aygün için söyledikleri, yeni bir durum değil.
Peki, CHP lilerin Aygün’ e bu tepkisinin nedeni nedir?
CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu’ nun, kendisi de Dersim’ li olmasına karşın bu suskunluğu niye?
Daha ilk günden CHP’ yi kendi tarihiyle yüzleşememekle suçlayan Tayyip Erdoğan ve AKP yetkilileri, tüm arşiv ve belgeler ellerindeyken bunları açıklamak, kamuoyuna sunmak yerine hangi nedenlerle CHP ile polemik yapma yolunu seçiyor?
Zaten yeterince karışık olan kafalarımızı daha çok karıştırmak yerine TBMM, Genelkurmay, Türk Tarih Kurumunda bulunan o döneme ilişkin belgeler kullanıma açılsa bu tartışmaların hiçbiri yaşanmayabilirdi.
Kaldı ki, 1937-38 arasında yapılan askeri hareketler Dersim için bir ilk değildi, daha önce de, bu denli şiddetli olmasa da toplam 10 askeri operasyon yapıldığı tarihsel bir gerçek.
Kuşkusuz bu olay tarihçilerin üzerinde çalışması ve sonucunda toplumun bilgilendirilmesi gereken önemli bir olaydır. Ancak saklanamayan bazı gerçekler var ki, bunları anlamak için illa da tarihçi olmaya gerek yok.
Hiç kimsenin de durduk yerde 40 bin kişilik bir orduyla Dersim’ e saldırıldığını söyleme hakkı yok. Gerek coğrafi yapısı, fiziki koşulları ve gerekse de sosyal konumu gereği Dersim de yaşayan aşiretler kadar çevreden suç işleyip dağa çıkanlar nedeniyle de resmi otoriteye karşı daha isyankar bir iklimin varlığını kabul etmek gerekir.
Ancak hangi gerekçe ve nedenle olursa olsun, tüm sivil halkı hedef alan acımasız saldırıların devlet tarafından yapılıyor olması kabul edilemez.
Her ne kadar bu münferit olaylar içerisinde kimi karakol baskınları, askerlerin öldürülmesi gibi eylemlerin içerisinde yer almış ve hatta önderliğini yapmış olsa da; anlaşma bahanesiyle Erzincan Vilayet Konağına davet edilip sonra da tutuklanarak altı kişiyle birlikte idam edilen Seyit Rıza’ ya yapılanları nasıl izah edeceğiz?
Cumhuriyetin kuruluşundan itibaren Kürtlerin yaşadığı bu kandırılmışlık duygusunu anlamak istemeyenler şimdi de Kürt sorununun çözümü konusunda ayak diremeye devam ediyorlar.
Yapılanları gördükçe insan acaba diyor” Ermeni tehciri sırasında Osmanlı Hükümetine karşı Ermenileri saklayan, koruyan Kürtlerden intikam mı alınıyor?”
Şimdi geriye dönüp kim haklıydı, kim haksız tartışmasını yapmak doğru değil elbet, ancak uygar bir ülkede, tarih konusunda araştırma yapmış, kitap yazmış bir kişiye, hele de bu kişi milletvekiliyse; böylesine saldırı yapılmaz, üstelik de kendi partisi milletvekilleri böylesine bir linç girişiminde hiç bulunmazlar.
Özellikle konu Atatürk olunca ulusalcı kesimin bu hırçın tavrını anlamak hiç mümkün değil. 1937 de başlayıp, Mayıs-Eylül ayları arasında yapılan son saldırılarla yaklaşık 40 bin kişinin öldürüldüğü bu katliam sırasında Atatürk hastaydı, onun bilgisi dışında bu olaylar olmuştur gibi mahcup ve de gülünç bahaneler yaratmaya çalışmak yerine gerçekleri herkesin görebilmesi için arşivlerin açılması için çaba göstermek daha doğru olmaz mı?
Kararnamelerde hem Atatürk’ün, hem İnönü’ nün imzaları varken ve Atatürk bizzat Sabiha Gökçen’ le Dersim’e kadar gitmişken, 9 haziran 1938 tarih ve 8993 sayılı-operasyonlara onay veren- kararnamede Cumhurbaşkanı olarak Atatürk’ ün, Başbakan olarak Celal Bayar’ ın imzası varken, gerçekleri çarpıtmak aslında Atatürk’ e yapılacak en büyük kötülüktür.
Sonuçta Mustafa Kemal’ de bir insan ve her insan gibi onunda hata yapabileceğini kabul edersek, sonrasında bunu hangi ortam ve olağanüstü koşullarda yaptığını anlamak çok daha kolay ve anlamlı olur.
Şimdilerde kimi bağnaz ulusalcıların “Biz Atatürk’ ün partiyiz, kimse bizi eleştiremez” türünden sığ yaklaşımları, kendi geçmişi ve tarihiyle yüzleşmekten korkan tavırlarının CHP ye daha çok zarar verdiği gibi!
Yarın ortaya çıkacak arşiv belgeleriyle olaylar daha çok gün yüzüne çıkacaktır ama şu ana kadar ortaya çıkanlar bile Dersim de, kimi suçluları cezalandırmak adına on binlerce sivil insanın acımasızca katledildiği gerçeğini örtemez.
Aslında da Dersim’ e yönelik bu katliam çok önceden planlanmış, bir dolu raporlar hazırlatılmış ve sonuçta “dersim bir çıbandır, bu çıban okşamakla tedavi edilmez, bu yarayı kökünden koparmak gereklidir.” Anlayışıyla gerçekleştirilmiştir.
Bu gerçekleri görebilmek için o dönem görev yapan ve daha sonraları CHP tarafından cumhurbaşkanı adayı yapılan Muhsin Batur’un anılarındaki şu bölüm yeterli olur sanırım.
“Elazığ’ın biraz uzağında Harput’un eteklerinde çadırlı ordugah kurduk ve bir müddet sonra ilk durak Pertek olmak üzere harekete geçtik. İki ayı aşkın bir süre özel görev yaptık. Okuyucularımdan özür diliyor ve yaşantımın bu bölümünü anlatmaktan kaçınıyorum.”
Sayın Muhsin Batur’un anlatmaktan utandığı olaylar, gerçekleri yeterince anlatmıyor mu?
Yetmiyorsa buyurun İnönü’ün mecliste bu konuyla ilgili yaptığı konuşmayı okuyun:”Şimdi size, Tunceli’ deki vaziyetin bugünkü halini arzetmek isterim. Cumhuriyetin imar ve ıslah programına muhalefet eden, nüfusları az olmakla birlikte, altı aşirettir. Bugün bu altı aşiretin ne kadar adamı varsa, bunlar reisleriyle beraber- faaliyet imkanından- tamamen mahrum bırakılmıştır.”
Meclis kürsüsünden “hepsini yok ettik” demeye utanıyor olsa gerek.
Şimdi tüm bu bilgi ve belgeler orta yerdeyken hala ve inatla” devlet, isyancıları bastırmıştır, ne var bunda?” diyenlere başka söyleyecek sözüm yok.
Sözüm ona devletin bu ayıbından Atatürk’ ü, İnönü’ yü kurtarmaya çalışanlar “ Bu olaylarda CHP nin suçu yoktur, bütün suç Celal Bayar gibi daha sonra partiden ayrılan sağcı kadrolarındır” gibi saçma gerekçelerin ardına sığınmaya çalışıyorlar.
Ama güneş balçıkla sıvanmıyor.!
Ulusalcılık, sigara dumanı gibidir. Siz sigara içmeseniz de aynı ortamda bulunduğunuzda, tiryakilerden gelen duman sizin giysinize öyle bir siner ki, bu kokudan ceketi çıkarmadan kurtulamazsınız.
[email protected]
Yazarlar
-
Yıldıray OĞURHavf ve reca arasında yeni bir yıla... 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mensur AkgünGemini’ye göre 2026’da Türkiye… 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mümtazer TÜRKÖNEBölücüler ve Ülkücüler 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ali ALÇINKAYA2026’ya Girerken; Barış, Demokratik Toplum ve Enternasyonal Özgürlük Yürüyüşü... 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Akif BEKİVicdansız senenin kelimesi dijital vicdanmış 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
İbrahim KahveciOkudukça yoksullaşan bir ülkeyiz 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Taha AkyolKara bir yıl 2025 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ocaktan2026’da deliler çağına karşı bir umut ışığı yanar mı? 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Gökhan BACIKErken Cumhuriyet dönemi eleştirileri: Revizyonizm mi, Türk usülü “woke” mu? 31.12.2025 Tüm Yazıları
-
Fehmi KORU2026: Beklentiler, beklentiler… 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Hakan TAHMAZTürkiye’ye özgü sürecin muhasebesi 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
KEMAL GÖKTAŞBarış Akademisyenleri'nin göreve iadesine istinaf engeli: Daire, Danıştay kararına direndi 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Erol KATIRCIOĞLUÇözüm için mücadele demokrasi için mücadeledir 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAŞGETİRENNasıl anılmak isterdiniz? 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Fehim TAŞTEKİNAfrika Boynuzu’ndaki oyun: İsrail kime şah çekti? 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Akın ÖZÇER23 yılın en kötüsü 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Murat SevinçLeyla Zana ve Gözde Şeker ne yaptı? 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Eser KARAKAŞUlus devlet, milli egemenlik, çevre, insan hakları, uyuşturucu ve Venezuela 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Nevzat CİNGİRTBir fotoğraf karesinden çok daha ötesi... 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet TEZKANİktidar medyası infilak etti 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Bekir AĞIRDIRTürkiye'de davaların portresine kısa bir bakış: Hâlâ en güçlü ortak talep neden adalet? 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet TIRAŞYENİ YILDA DA KURU EKMEK BİZİ BEKLİYOR… 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Bahadır ÖZGÜRUyuşturucu dosyasındaki sürpriz isim! "Cumhurbaşkanımızın tensipleri ile…" 29.12.2025 Tüm Yazıları
-
Abdulmenaf KIRAN11. YARGI PAKETİ, YENİ ADALETSİZLİK VE EŞİTSİZLİKLER YARATTI 28.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mesut YEĞENRaporların Gösterdiği 28.12.2025 Tüm Yazıları
-
Kemal CAN2025 giderken 28.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mustafa PAÇALRTÜK ve basın özgürlüğüne geçit yok… 28.12.2025 Tüm Yazıları
-
Tanıl BoraYılın Kelimesi 27.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet İlhanKararsızlığın Erdemi: Kesinliğin Gölgesinde Düşünmek 27.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ali BAYRAMOĞLUÜlke siyasetin neresinde, hangi evresinde? 27.12.2025 Tüm Yazıları
-
Yetvart DANZİKYANLeyla Zana vakası bir gösterge. Ama neyin? 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet ALTAN100 Bin Dolar Kazanan “Yeni Yoksul” Mu? 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Cihan TuğalSovyetler ve Bookchin 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Nuray MERTİslamcılık Öldü mü? 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Figen ÇalıkuşuSuriye, güvenlik ve 15 milyon bağımlı… 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mustafa Karaalioğlu‘Entegre strateji’ varsa, niye tek yönünü görüyoruz? 25.12.2025 Tüm Yazıları
-
Doğu ErgilGüvenlikten kimliğe, inkârdan yurttaşlığa 24.12.2025 Tüm Yazıları
-
İsmet BerkanKomisyonda uzlaşma çıkmazsa süreç yine de ilerler mi? 24.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mücahit BİLİCİSekülerleşme sorunu veya Müslümanlar nasıl modernleşecek? 23.12.2025 Tüm Yazıları
-
Murat BELGEYüzdük yüzdük 22.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ümit AkçayPax Americana sonrası Almanya: Yeşil dönüşümden askeri Keynesçiliğe 21.12.2025 Tüm Yazıları
-
İbrahim KirasAK Parti hariç herkes CHP 19.12.2025 Tüm Yazıları
-
Vahap COŞKUNKüfürbazlar ve ötesi 19.12.2025 Tüm Yazıları
-
Cemile BayraktarThank you Ahmed 19.12.2025 Tüm Yazıları
-
Seyfettin GürselPara politikasında sınav zamanı 18.12.2025 Tüm Yazıları
-
Abdurrahman DilipakNüfusumuz dibe vururken! 18.12.2025 Tüm Yazıları
-
Şeyhmus DİKEN"O Yıl", hangi yıl? 15.12.2025 Tüm Yazıları
-
Elif ÇAKIRBu durumda AİHM yetkilileri de Trump’tan yardım istesin… 13.12.2025 Tüm Yazıları
-
Berrin Sönmezİktidar politikası ters mi tepiyor, tersine mi işletiliyor? 13.12.2025 Tüm Yazıları
-
Yıldız ÖNENGüney Amerika’da büyüyen gölge 13.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ümit KARDAŞEntelektüel üretimin kaybı-Rejimin vesayeti-Siyasetin iflası 13.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAKANBahis oynayan bakan kim?.. CASUS KİM?.. 12.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mahfi EgilmezOrta sınıf nereye gitti? 12.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ali BULAÇHakim sınıfın iki zümresi 11.12.2025 Tüm Yazıları
-
Selva DemiralpHissedilemeyen büyümenin anatomisi 9.12.2025 Tüm Yazıları
-
SİBEL HÜRTAŞCHP programı halka ne vadediyor? Nasıl bir parlamenter sistem? 9.12.2025 Tüm Yazıları
-
Berat ÖZİPEKİmralı için CHP’yi sıkıştırmaya gerek var mı? 5.12.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet AKAYTürkiye İçin Irak Peşmergeleri Sorun Olmuyor da Rojava neden Sorun! 4.12.2025 Tüm Yazıları
-
İlker DEMİRPOLEMİK SENDROMDA 4.12.2025 Tüm Yazıları
-
Galip DALAYOrta Doğu, Trump Amerika’sına Uyum Sağlıyor 3.12.2025 Tüm Yazıları
-
İlhami IŞIKEve siyaset için dönüş öncesi bir mıntıka temizliği gerek 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
Sezin ÖNEYŞu meşhur “İznik Konsili” 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
Zekeriya KurşunDağıstan Cumhuriyeti ve Ayna Gamzatova 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
Taner AKÇAMABD’de bir şeyler oluyor: Nick Fuentes 30.11.2025 Tüm Yazıları
-
Fikret BilaAK Parti çekingen 26.11.2025 Tüm Yazıları
-
Ali TürerÇÖZÜM, BARIŞ VE KARDEŞLİK GETİRECEK Mİ? 23.11.2025 Tüm Yazıları
-
Hikmet MUTİCHP modernizmi ve faşizmi... 23.11.2025 Tüm Yazıları
-
Necati KURÇOCUK HAKLARI EVRENSEL BİLDİRGESİ 19.11.2025 Tüm Yazıları
-
Zeki ALPTEKİNEmeğin Sosyolojisi ve Kapitalizmin Geleceği: Marx vs. Marx 16.11.2025 Tüm Yazıları
-
Sedat KAYAİmamoğlu'na istenen 23 asırlık tarihi ceza: Roma İmparatorluğu kurulduğunda hapse girseydi hala ceza 14.11.2025 Tüm Yazıları
-
DOĞAN ÖZGÜDEN"Arananlar" zulmü ne zaman son bulacak? 14.11.2025 Tüm Yazıları
-
Mehveş EVİNYerel yönetimlerle işbirliği kültür politikası için hayati 13.11.2025 Tüm Yazıları
-
M.Latif YILDIZÇÖZÜM SÜRECİ KOMİSYON VE EKMEN 12.11.2025 Tüm Yazıları
-
Zülfü DİCLELİKeşke… 4.11.2025 Tüm Yazıları
-
Etyen MAHÇUPYANKemalizm mi daha ‘iyi’, (Yeni) İttihatçılık mı? (3) 25.10.2025 Tüm Yazıları
-
Hasan Bülent KAHRAMAN‘Parlak gelecek’ ve sol gelecek... 12.10.2025 Tüm Yazıları
-
Metin Karabaşoğluİnsanların devletlerle savaşı 9.10.2025 Tüm Yazıları
-
İlnur ÇEVİKTrump’ın dünyasına hoşgeldiniz… 3.10.2025 Tüm Yazıları
-
Cafer SolgunYazmak, ciddi bir iştir 28.09.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ata UÇUMTERÖRSÜZ TÜRKİYE’YE GEÇİŞ SÜRECİ! 14.09.2025 Tüm Yazıları
-
Murat YETKİNÖcalan, Erdoğan’a “Seni yine başkan yaptırırız” sözü mü veriyor? 11.09.2025 Tüm Yazıları
-
Baskın ORANTürkiye’de ve Yunanistan’da Aleviler – Yeni Bir Tablo 1.09.2025 Tüm Yazıları
-
Hakan AKSAYPutin, Trump’ı parmağında oynatmaya devam ediyor 17.08.2025 Tüm Yazıları
-
Gülçin AVŞARSorumluktan kaçmak umuttan kaçmaktır 12.08.2025 Tüm Yazıları
-
Hakan AlbayrakKadife eldiven zamanı 10.08.2025 Tüm Yazıları
-
Alper GÖRMÜŞZora girmiş bir anlatı: “ABD emperyalizminin değişmez stratejik hedefi bağımsız Kürt devleti” 1.08.2025 Tüm Yazıları
-
Abdullah KıranYeni süreç ve Suriye denklemi 27.07.2025 Tüm Yazıları
-
Cihan AKTAŞTahran bir kez daha bombalanırken 23.06.2025 Tüm Yazıları
-
Aydın SelcenDemokrasiye giderken cumhuriyetten olmak 17.06.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet ÖZTÜRKÇetin Uygur bir kitaba sığar mı? 10.05.2025 Tüm Yazıları
-
Yüksel TAŞKINİktidar milli iradeyi “tapulu arazisi” sandığı için büyük bir bedel ödeyecek 22.04.2025 Tüm Yazıları
-
Ayhan ONGUNDEMOKRATİK EĞİTİM MÜCADELESİNE ADANMIŞ YAŞAMLAR 21.04.2025 Tüm Yazıları
-
Pelin CENGİZTrump’ın yeni vergileri diye yazılır, ‘post modern merkantilizm’ diye okunur 7.04.2025 Tüm Yazıları
-
Cennet USLUİktidar neden umduğunu bulamadı? 2.04.2025 Tüm Yazıları
-
Hayko BAĞDATSokaklarda yükselen ses 28.03.2025 Tüm Yazıları
-
Halil BERKTAYPKK ve Türk solcuları (4) “Dağlarında gerilla var memleketimin” 16.03.2025 Tüm Yazıları
-
Selami GÜREL“Adı belirsiz” süreç hızlı ilerliyor 16.03.2025 Tüm Yazıları
-
Haluk YurtseverKaosta 'hegemonya' arayışı 11.03.2025 Tüm Yazıları
-
Arzu YILMAZHodri Meydan 10.03.2025 Tüm Yazıları
-
Aydın ÜnalParti ve iktidar 25.02.2025 Tüm Yazıları
-
Ümit KIVANÇİç duvarlar 10.02.2025 Tüm Yazıları






































































































Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Marmara Yerel Haber (marmarayerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Yazarın Diğer Yazıları
19.08.2021
31.03.2021
17.03.2021
3.02.2021
23.10.2020
30.09.2020
28.07.2020
19.05.2020
15.05.2020
19.03.2020