Bir konferans için İngiltere’ye gitmiştim. Biraz yoğun geçtiği için burada ne olduğunu pek izleyemedim. Döndüğümde, Milliyet’te tam gittiğim gün okuduğum İmralı görüşmesi notlarının başlattığı patırtının içine düştüm. Bu memlekette birtakım olaylar, durumlar, sanki ebedî gibi. Üç aşağı beş yukarı “aynı” diyebileceğiniz olaylar oluyor; insanlar aynı kalıplarla, konuyu son bıraktıkları yerden alıp, aynı pozisyonlarda, aynı şeyleri söylüyorlar.

Bu notların yayımlanması üstüne Başbakan’ın gösterdiği hiddet ve kullandığı öfke dili doğal olarak tepki çekti. Herkes yazıyor ve özellikle bizim Taraf’ta çok doğru düzgün değerlendirmeler yayımlandı. Onlara ekleyecek, farklı bir sözüm olduğunu pek sanmıyorum ama bu konu karşısında “onlar söyledi” diye ses etmemek de olmayacak galiba.

“Millî” çıkar kavramından “millî” yayıncılık kavramına gelmişiz. İçine doğduğumuz “millî terör”ün gidişi, normal. “Millî” sözünün açmayacağı kapı yoktur.

Bu konunun “ilkesel” yanında, bizim gibiler de, otuz, yirmi, on yıl önce ne dedikse onu diyoruz. Çünkü o dediğimizden vazgeçmemizin doğru olacağını gösteren herhangi bir somut olayla karşılaşmadık. Gazetecilik mesleğinde tek ölçüt, doğru bilgi vermektir. Yedi kelimelik bir cümle etti bu. Bence yeterli.

İmralı’daki konuşma notları elime geçti. Neye bakarım? Bu notlar doğru mu, değil mi? “Bunları yayımlamanın zamanı mı, değil mi?” diye düşünmem. Alper Görmüş, çeşitli örnekler de vererek, “millî çıkar” denen o şeyin ne kadar değişken, göreli bir nesne olduğunu anlatmış.

“Doğru”, herkesin bilme hakkına sahip olduğu şeydir. Tarih boyunca gördüğümüz toplumsal örgütlenmeler hep “hiyerarşik” oldukları ve bu hiyerarşiyi daim kılmak istedikleri için, “doğruyu bilme”yi de bir özel ayrıcalık haline getirmişledir. Bu genel yapılanmada, hiyerarşinin yanında duran “gazeteciler” de elbette olacaktır. Bizde hep vardı, gene var. Ama gerçek anlamda gazetecilik, o hiyerarşilerin kurduğu mat duvarların gerisinde saklanan “doğru bilgi”yi, bunun esirgendiği kitlelere ulaştırmaktır. İsterseniz, kocaman bir simgeyle, “Prometheus’un yaptığı iş” diyelim. Zeus’tan Erdoğan’a, bu durum karşısında “yönetici tavrı”nda önemli bir değişiklik yok.

Şimdi, buna ilişkin bir başka konuya geçeyim: pek öyle gizlisi saklısı kalmamış bir şekilde, Başbakan, “Kürt sorununun çözümü” süreciyle “yeni anayasa ihtiyacı” konusunu biraraya getiriyor; “anayasa ihtiyacı” denince de, kendi “ihtiyaçları”nı bundan ayrı düşünemiyor. Yani, “daha yetkili bir başkan”... Konu basit özetiyle, bu.

Kendine bu yetkileri talep eden kişi, “batsın gazeteciliğiniz” diyen kişi! Şu son durumda söylediği söz bu, aldığı tavır bu. Ama “son durum”, “tek durum” değil. Özellikle ve belirgin bir biçimde, Başbakan, oylarını yüzde 50’ye neredeyse vardırdığı son seçimden bu yana, dediği dedik, öfkeli, herkesle kavgalı bir kişilik arzediyor. Ve her şeyi herkesten iyi biliyor.

Şimdilik, adına nedense, “Parlamenter Sistem” dediğimiz, ama aslında “tek adam”lara ve “yürütme erki”nin hegemonyasına göre yontulmuş bir düzen içinde yaşamaktayız. Burada “Parlamenter Sistem” sözü gerçek durumu anlatan değil, kamufle eden bir adlandırma. Ama öyle görünüyor ki, Tayyip Erdoğan’a bu kamufle edilmiş başkanlık yetmiyor, bunu daha “yetkili”sini istiyor.

Kendi tabanında bu gidişi sakıncalı görmeyen bir ağırlık mutlaka vardır. Türkiye’nin genel demokrasi kültüründe başka türlüsü mümkün değil. Bir de, her halükârda ve “ölümüne” ona karşı olanlar var (azınlık olsalar da)...

Türkiye’deki klasik durum: olmasını istediğimiz şey, önünüze öyle bir kılıkta sunulur ki, isteyemez hale gelirsiniz.

“Masal” formatımız herhalde bilinçdışımızı etkilemiş, belirlemiş; her sorun “Kırk katır mı, kırk satır mı?” şekline bürünerek gelmek zorunda.

Kader...