Aydın ENGİN
1998 yılbaşına dört gün kalmıştı. Kudüs’ü tepeden gören Zeytindağı’nda bir açık hava kahvesinde oturduk, Yahudi konyağı ve koca taslarla “Türk kahvesi” içtik. Kuzguncuklu berber Yasef’in oğlu, yüksek bürokrat, sosyal demokrat David ile sohbet pek keyifli ve pek kederliydi.
Filistin’e dostluk eli uzatan, Filistinli Araplar tarafından bile “barış güvercini”, “barışın mimarı” diye anılmayı hak eden ve o yüzden bir Yahudi ırkçı tarafından öldürülen İzak Rabin’in yakın dostuydu. Rabin’i bir baba gibi seviyordu. Onun başbakanlığı sırasında yıllarca birlikte çalışmıştı.
Bir yudum konyak aldı, cigarasından derin bir soluk çekti, kederi gözlerinde ve sözlerinde yansıdı:
- Ortadoğu bu. Burada amcaoğulları bile birbirine kanlı düşman olur, birbirlerini acımasızca öldürürler. Oysa bu topraklar amcaoğullarının tümüne yeter, onları besler, yaşatır. Gel gör ki...
***
1998 yılbaşına iki gün kalmıştı. Doğu Kudüs’te, bir açık hava kahvesinde oturduk. Aynı konyaktı. Etiketi çıkarılmış, “Bizim imalatımız, kaçak konyak bu” diye önüme konmuştu. Birer minik fincan da “mırra kahvesi”...
Filistinli Arap Jabar (Ben hep Cabbar dedim; o da itiraz etmedi) İstanbul Teknik Üniversitesi’nde okumuş, inşaat mühendisi. Türkçesi akıcı. Argosu da öyle. “Onu boş ver” yerine “Onu s.ttir et” demeyi yeğliyordu. İnşaat mühendisi ya, “İsrail yıkıyor, ben yapıyorum. Günler böyle geçiyor” diye dalgasını da geçiyordu.
Olacak iş değil ama oldu. Sanki David konuşuyor. Konyaktan bir yudum aldı. Kederi gözlerinde ve sözlerinde yansıyordu:
- Ortadoğu’da amcaoğulları 1948’den bu güne birbirini kırıyor. Ama bak, mazlum zalime dönüştüğünde çok daha acımasızdır. Avrupa’da gaz odalarında yakılan, yok edilen Yahudiler, vaat edilmiş topraklara geldiklerindeönce amcaoğullarını kovdular. Karşı çıkanı öldürdüler, vurdular, hapsettiler. Babam ilk kurbanlardandır...
***
Dalın Ortadoğu’ya, dalın Filistin mitologyasına. Kenan diyarı’dır, peygamberler toprağıdır: İbrahim (Abraham), Yusuf (Yasef), İshak (İzak), İsmail (Samuel), Süleyman (Salamon), Yahya (Johannes), Musa (Moiz), İsa(Jesus) ve oradan göğe çıkan Muhammed.
Say sayabildiğince...
Kudüs.
Eski Kudüs’te, görkemli surların ardına saklanmış o büyülü kentte, “Acılar yolunda” yürürsünüz. İsa’nın çarmıha gerilmek üzere, kendi çarmıhını sırtında taşıyarak yürüdüğü yoldur.
Az beride “Ağlama Duvarı”nda bir ileri bir geri sallanarak dua eden dindar Yahudiler görürsünüz. Onların hemen arkasında Habeş rahibelerin yaşattığı ilk Hıristiyan kilisesi yükselir.
Ağlama Duvarı’nda dua eden dindar Yahudilerin mırıltısına kilisenin çan sesleri karışır.
Sonra birden...
Sonra birden gür ve makamı -inançsızsanız bile- sizi etkileyen bir ezan sesi sizi alır bir başka inanç düzenine taşır. Müslümanların ilk “kıble”si Mescid-i Aksa. Onun neredeyse bitişiğinde İslamın bir başka kutsal mekânı, Kubbet-üs Sahra. Onun da yakınında bir kaya parçası. Üstünde dört çukurcuk. Gönüllü rehberim Cabbar anlatıyor:
- Bu dört çukurcuk Hazreti Muhammed’in atının nallarının izidir. Muhammed buradan göğe yükseldi...
Kudüs bu. Adı üstünde El Kuds. Mukaddes yani kutsal kent. Bütün tektanrılı dinlerin beşiği.
İnsanlığa ebedi barış vaat eden dinlerin beşiği.
O topraklar her zaman kanadı. Önceki gün (14 Mayıs 2018) 55 Filistinli Arap’ın kanlarıyla bir kez daha yıkandı... Cabbar (Jabar) haklı. Mazlum zalime dönüşünce çok daha acımasız, çok daha kan dökücü oluyor...
***
Ey okur,
Bu yazı yazılırken (15 Mayıs 2018) Gazze’de yine kan dökülüyordu. ‘Zalim’e dönüşmüş İsrail’in askerleri yine ölüm saçıyorlardı.
Böyle bir günde “Amcaoğulları”ndan, aynı toprağın, aynı ırkın (Sami), hemen hemen aynı dilin, hemen hemen aynı alfabenin çocuklarından söz eden, ebedi barışın simgesi olabilecek topraklar üstünde neredeyse ebedi savaşın yaşanmasından içi kanayan bir gazetecinin yazdıklarını çok mu çocuksu, çok mu içi boş laf kalabalığı buldunuz?
Bulmayın.
O topraklar tarihinin en kadim halklarının, Nuh peygamberin oğlu Sam’ın soyundan gelen Arapların, İbranilerin, Yahudilerin, Marunilerin, Akadların anayurdu. Müslümanların, Musevilerin, İsevilerin beşiği...
Barış umudunu diri tutmaktan öte bir çıkar yol bilen varsa beri gelsin, dile gelsin...
Yazarlar
-
Nevzat CİNGİRTHerkes genel başkan olabilir; ama lider olmak herkese nasip olmaz 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İsmet BerkanAvrupa’da olan biteni takip ediyor musunuz? Yeni bir dünya kuruluyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa PAÇALTürkiye Orwell’ın 1984 rejimine doğru sürükleniyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali BAYRAMOĞLUErdoğan şemsiyesi: İki algı, iki Türkiye 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TEZKAN200 liralık ülke olduk 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim Kirasİktidarın avantajı muhalefetin şansı 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Tanıl BoraEntegrasyon 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ali ALÇINKAYAKomplodan Demokratik Topluma; 27 Yıllık Tecrit, Direniş ve Özgürlük. 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehmi KORUYeniler oyuna girince ne olur? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Figen ÇalıkuşuNeden yapmazlar? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan TAHMAZPKK’nin silahsızlandırılması sürecinde kritik hafta 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Elif ÇAKIRSayın Şimşek 124. sıra Türkiye’ye yakışıyor mu? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat SevinçMuhalefetin hassasiyetler konusundaki hassasiyeti! 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Taha Akyol‘Durdurmaya gücünüz yetmez’ 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bahadır ÖZGÜRTEMU’yu yasaklattı, vizeye taktı: İTO Başkanı milyarlarca lirayı nereye harcıyor? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat YETKİNErdoğan’ın Gürlek Tercihi: CHP’ye Darbeyle Baskın Seçimin Çok Ötesinde 13.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa KaraalioğluBu endeksi yalanlayan biri çıkmayacak mı! 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAŞGETİRENGözü kara tayinler 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet OcaktanMilletin vicdan hizasında durmayı başaramazsanız… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mahfi EgilmezOrtaçağ’a dönüş 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldız ÖNENYönetilebilir bir çatışma olarak ABD-İran 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hasan CEMALKürtçe konuştum, tokat yedim; Türkçe bilmiyordum ki! 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlker DEMİRAYŞE HÜR DAHİL SOLUN BİR ELEŞTİRİ PRATİĞİ 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akın ÖZÇERMala fide politia 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mensur AkgünTarihinin önemli bir dönüm noktasında Türkiye… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akif BEKİÖzgür Özel'in öfke patlaması 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlhami IŞIKKırılmalar karşısında Türkiye ve Kürtler 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selami GÜRELBaşlangıçta Eylem Vardı! (Am Anfang war die Tat!) 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim KahveciNüfus verileri ne diyor? 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldıray OĞURSon anlarında telefonunda Candy Crush oynayan diktatörün hikayesi 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TIRAŞEDEP YAHU… 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bekir AĞIRDIRYakın geleceğin Türkiye’si: Kutuplaşma azalmayacak, psikolojik olarak form değiştirecek 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Şeyhmus DİKENNaum Faik var mıydı? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Gökhan BACIKAKP İslamcı bir parti mi değil mi? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yetvart DANZİKYANSuriye’yi konuşurken aslında Türkiye’yi konuşuyoruz 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cengiz AKTARErmeni uzlaşmazlığı efsanesi 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hikmet MUTİCHP ve Deva Partisi'nin İmralı imtihanı... 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit AkçayUluslararası para sisteminin geleceği 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berat ÖZİPEKYargı kararları ve yanlış yerde olanlar 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet AKAYABD İran'dan Elini Çek! Mollaların İşini Ancak İran Halkı Bitirir! 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit KARDAŞTekçi-otoriter rejimden vazgeçmeden demokrasi hayali satmak 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mücahit BİLİCİDeccalin görünümleri 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selva DemiralpFed başkan adayı Warsh “Karaman’ın koyunu” olabilir mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAKANOrtadoğu bataklığından nasıl çıkarız?.. 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Seyfettin GürselEn düşük işsizlik rekorunu kırdık! Sevinelim mi endişelenelim mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet Faruk ÜnsalKonjonktürle gelen konjonktürle gitti 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cihan TuğalAmerikan hegemonyası ve Kürt hareketi 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehim TAŞTEKİN‘Kürtlerin Zamanı’na ne oldu? 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali TürerHEZİMET Mİ KAZANIM MI ! 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cafer SolgunCHP ve Kürt sorunu 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Eser KARAKAŞGümrük birliğini revize edelim ama nasıl? 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Haşmet BABAOĞLUKorkunç bir soy 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mesut YEĞENYanlış Hesaplar 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cemile BayraktarKürtleri kazanmanın vaktidir 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Abdurrahman DilipakÇirkin Amerikalı geldi aşka! 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet ALTANToplumsal Fakirleşmeye Siyasetin Katkısı 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Vahap COŞKUNÜç kırılma 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Erol KATIRCIOĞLUKürt Sorunu ve demokrasi ilişkisi üzerine 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet İNSELYitirileni Değil Yeniyi Ararken 27.01.2026 Tüm Yazıları
-
Baskın ORANSuriye olayı ve Türkiye’deki “Süreç” 23.01.2026 Tüm Yazıları
-
DOĞAN ÖZGÜDENTam 80 yıl sonra aynı komplo, aynı ihanet! 22.01.2026 Tüm Yazıları
-
Melih ALTINOKBarzaniler Suriye’de PKK’yı niçin gazlıyor? 21.01.2026 Tüm Yazıları
-
Taner AKÇAMHrant 19 yıldır bizimle bir başka yaşıyor 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Kemal CANSuriye’de olanın adını koymak 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Doğu Ergilİnanç, siyaset ve şiddet üzerine bir manifesto 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan AlbayrakSadece “Suriye Cumhuriyeti” 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mümtazer TÜRKÖNEŞara’nın sakalı 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Sedat KAYABarbarlık Çağı 5.01.2026 Tüm Yazıları
-
Berrin SönmezŞalvar sevdası “yeni gömlek” ölçütünün habercisi mi? 1.01.2026 Tüm Yazıları
-
KEMAL GÖKTAŞBarış Akademisyenleri'nin göreve iadesine istinaf engeli: Daire, Danıştay kararına direndi 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Abdulmenaf KIRAN11. YARGI PAKETİ, YENİ ADALETSİZLİK VE EŞİTSİZLİKLER YARATTI 28.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet İlhanKararsızlığın Erdemi: Kesinliğin Gölgesinde Düşünmek 27.12.2025 Tüm Yazıları
-
Nuray MERTİslamcılık Öldü mü? 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Murat BELGEYüzdük yüzdük 22.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ali BULAÇHakim sınıfın iki zümresi 11.12.2025 Tüm Yazıları
-
SİBEL HÜRTAŞCHP programı halka ne vadediyor? Nasıl bir parlamenter sistem? 9.12.2025 Tüm Yazıları
-
Galip DALAYOrta Doğu, Trump Amerika’sına Uyum Sağlıyor 3.12.2025 Tüm Yazıları
-
Zekeriya KurşunDağıstan Cumhuriyeti ve Ayna Gamzatova 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
Sezin ÖNEYŞu meşhur “İznik Konsili” 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
Fikret BilaAK Parti çekingen 26.11.2025 Tüm Yazıları
-
Necati KURÇOCUK HAKLARI EVRENSEL BİLDİRGESİ 19.11.2025 Tüm Yazıları
-
Zeki ALPTEKİNEmeğin Sosyolojisi ve Kapitalizmin Geleceği: Marx vs. Marx 16.11.2025 Tüm Yazıları
-
Mehveş EVİNYerel yönetimlerle işbirliği kültür politikası için hayati 13.11.2025 Tüm Yazıları
-
M.Latif YILDIZÇÖZÜM SÜRECİ KOMİSYON VE EKMEN 12.11.2025 Tüm Yazıları
-
Zülfü DİCLELİKeşke… 4.11.2025 Tüm Yazıları
-
Etyen MAHÇUPYANKemalizm mi daha ‘iyi’, (Yeni) İttihatçılık mı? (3) 25.10.2025 Tüm Yazıları
-
Hasan Bülent KAHRAMAN‘Parlak gelecek’ ve sol gelecek... 12.10.2025 Tüm Yazıları
-
Metin Karabaşoğluİnsanların devletlerle savaşı 9.10.2025 Tüm Yazıları
-
İlnur ÇEVİKTrump’ın dünyasına hoşgeldiniz… 3.10.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ata UÇUMTERÖRSÜZ TÜRKİYE’YE GEÇİŞ SÜRECİ! 14.09.2025 Tüm Yazıları



























































































Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Marmara Yerel Haber (marmarayerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Yazarın Diğer Yazıları
31.01.2022
29.01.2022
28.01.2022
18.01.2022
17.01.2022
3.01.2022
24.12.2021
13.12.2021
6.12.2021
4.12.2021