Çifte standart uygulamak, aynı olayları faillerine ve mağdurlarına bağlı olarak farklı değerlendirmelere tâbi tutmaya verilen ad. Başka bir deyişle, bir davranış veya olay, muhtevasına değil faillerine ve/veya kurbanlarına bakarak iyi veya kötü, doğru veya yanlış, yerinde veya yersiz diye değerlendirildiğinde çifte standartlı davranılmış olur.

Şunu peşinen belirtmek gerekir ki, bir insanın ergenliğe ulaştıktan mezara gidene kadar birbirine hayli benzer olaylarda yüzde yüz aynı değerlendirmeler yapması imkânsız. Bunu yapmadı diye insanları yargılamak da yersiz ve çoğu zaman haksız. Zira hiçbir olay, ne kadar benzerse benzesin, bir diğerinin tıpkısının aynısı olamaz. Sosyal hayatta aynen tekrarlar vuku bulmaz; benzer olaylar arasında dahi, mutlaka, en azından ayrıntılarda, farklar bulunur. Ayrıca, insanlar değişebilir ve zaman içinde aynı olaya bakışta farklı açılara kayabilir. Bunun anlamı, her insanda şu veya bu derecede çifte standartlı olma potansiyelinin ve eğiliminin mevcut olduğudur. Aynı şeyin gruplar için de geçerli olduğu söylenebilir. Dünyaya bakınca görüyoruz ki, Müslümanlar Müslümanların, Hrıstiyanlar Hristiyanların başına getirilen beşerî felaketlere karşı daha duyarlı.

Bununla beraber, herkeste ve her grupta bulunan bu fiilî ve gizil çifte standartlılık kısa aralıklarla, çok sık ve kaba bir şekilde tezahür ettiğinde çok dikkat çekiyor ve rahatsız edici oluyor. Bazı kişilerde ve çevrelerde çifte standartlılık o kadar aşırıya varıyor ki, bunların adeta çifte kişiliğe sahip olduğu, hiçbir değer tanımadığı kanaatine varmamıza sebep teşkil ediyor. Bu kişi ve çevreler dünyaya biz ve diğerleri diye bakıyor. Kendilerini her türlü hakka lâyık ve hatta tüm hakların tekelci sahibi sayarken öbür insanları/grupları ötekileştiriyor ve aynı haklara hak sahip olmaya hak eden özneler olarak görmüyor.

Bahsettiğim çifte standartlı kişi ve kesimler, anlaşılıyor ki, ifade ve basın özgürlüğünü kendileri için hak, başkaları içinse bir lüks veya lütuf telakki ediyor. Kendine yönelik olduğunu düşündüğü basın özgürlüğü ihlâllerini hemen tespit ediyor, icabında abartarak kınıyor ve fiilî veya hayalî failleri topa tutuyor. Ötekilere yönelik benzer hak ihlâllerini ise ya tamamen görmezden geliyor, ya muğlaklaştırıyor, ya da esasını gözlerden saklamaya çalışıyor.

Bu çirkin tavrın son örneği Star Medya Grubu sahibi Murat Sancak'a düzenlenen suikast olayına bakışta ortaya çıktı. Neresinden bakılırsa bakılsın olay vahim. Saldırı profesyonelce planlanmış ve yapılmış. Hedefe saplanınca patlayan ve zor bulunan mermiler kullanılmış. Açık ki, amaç öldürmek. Saldırı, bir medya patronuna yönelik olduğu için, doğrudan doğruya basın özgürlüğünü ilgilendiriyor. Ancak, bu vahim olay karşısında çifte standartlılarca gösterilen tepkiler hayret ve dehşet vericiydi. Bazıları saldırıyı herhangi bir işadamına yapılmış gibi sunup medya boyutunu görmezden geldi. Bazıları haberi polisiye teferruata boğup olayın aslını gözlerden kaçırmaya çabaladı. Bazıları saldırıyı bir terör saldırısı olarak adlandırıp kınayamadı. Bazıları saldırıyı kınamayı bırakıp polisin niye saldırıyı önleyemediğini ve failleri şıp diye bulamadığını sorguladı. Bu saldırı -Allah korusun- kendi çevrelerinden bir medya patronuna yapılsaydı yeri göğü inletirlerdi. Olayı hemen ülkede basın özgürlüğü olmadığının bir delili olarak Batı'ya taşırlardı.

Bir diğer garip nokta da, bir süre önce Star'ın da aralarında bulunduğu bazı gazeteleri miting meydanında tahrik edilmiş kızgın kitlelere gösterip hiddetle eleştiren, bir bakıma hedef gösteren ve PKK ile bağları aşikâr olan bir politikacının bu saldırıdaki mümkün veya muhtemel payına hiç işaret edilmemesiydi. Oysa, benzer bir tavırla Erdoğan bazı köşe yazarlarını ve medya patronlarını eleştirdiğinde bu kişiler ve çevreler demediklerini bırakmamışlar, basın özgürlüğü şampiyonu kesilmişlerdi.

Bence memleketin en önemli problemlerinden biri çifte standartlılık.
Bu aslında bir ahlâk ve ilke problemi, hayatın her alanında olduğu gibi siyasette ve medyada da yansıyor. Çifte standartlılığı geriletmedikçe sağlıklı bir toplum olmak çok zor.