Mehmet ALTAN
Cumartesi arifeydi.
Gözaltında kaybedilen Fehmi Tosun’un eşi Hanım Tosun’un söyledikleri dikkatimi çekti:
“Bugün Arife günü. Herkes mezarlığa koşuyor ama maalesef biz Galatasaray’a koşuyoruz. 30 sene önce Türkiye’nin kulakları kapalıydı, bizi duymuyor, gözlerini kapatmış, bizi görmüyordu o dönemde. Hâlâ da görmüyor.
Biz Galatasaray Meydanı’nda otururken dünya bizim sesimizi duydu. Bizim için o kadar önemli ki burası… Çünkü mezar taşlarımız yok, mezarlarımız yok. Bugün de yine sabah erkenden hiçbir şey yapmadan Galatasaray’a koştuk.
Evet, bu güzel insanların resimlerini niye tutuyoruz? Çünkü mezarları yok. Hangi çukurda olduğunu bilmiyoruz. Hangi kimsesizler mezarlığında olduğunu bilmiyoruz. Hangi toplu mezarlarda, hangi kimsesizler mezarlığında, hiçbirimiz bilmiyoruz. Onun için nereye gideceğimizi bilmiyoruz.“
***
15 sene önce 2010 yılında, İrlandalı Rock grubu U2 ve solisti Bono Türkiye’ye geldiklerinde de Fehmi Tosun gündemdeydi… 30 Yıl sonra körleşmiş vicdanlara yeniden seslenen Hanım Tosun da…
O zaman, gözaltına alındıktan sonra bir daha kendisinden haber alınamayan Diyarbakırlı Fehmi Tosun’un ve ailesinin çığlıklarını kimse duymazken Bono duymuştu.
Grup, Türkiye’deki faili meçhulleri dünya gündemine taşımak için 1997’de çıkardıkları“Pop” isimli albümünün kapağına, “Remember Fehmi Tosun, ‘disappeared in Turkey October 1995’” (Fehmi Tosun’u hatırla. Ekim 1995’de Türkiye’de kayboldu) yazmıştı.
***
Basın Tarihi vesilesiyle ortalığı kolaçan ederken 6 Eylül 2010 tarihinde “U2 ve Bono da ‘evet’ diyor…” başlıklı yazıma rastladım.
Yazı aynı zamanda o zamanki anayasa referanduma neden “evet” demek gerektiğini de dolaylı olarak anlatmaktaydı…
Bilindiği gibi ‘demokratik Türkiye’yi’ çare olarak önerenlere hem askeri hem de sivil vesayete sonuna kadar karşı olanlara, her şeyi bir yana bırakıp düşmanlık edenler var.
Onlar geçmişi ya hiç hatırlamıyorlar ya da geçmişte yaşananlardan çok memnunlar.
Konuyla ilgili çok yeni yazdım (https://platform24.org/yetmez-ama-evet-referandumu/).
***
Bakın, 2010 yılı Türkiye’si nasılmış:
—————
“Efsanevi rock grubu U2 ve solisti Bono… Dün Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’la görüştü, kendilerine eşlik eden bakanlarla birlikte Boğaz Köprüsü’nü yürüyerek geçti.
Bugün de… Grup, Atatürk Olimpiyat Stadı’nda 70 bin kişinin izlemesi beklenen bir konser verecek.
Bono’nun duygu dolu sesi… The Edge’in dokunaklı gitarı… Dinî ritüelleri anımsatan sound…
U2, iki buçuk saat boyunca, 24 şarkıyla, 360 derece dönecek olan ve pençe adı verilen dev sahnede olacak.
***
U2, 1976 yılında, grup üyeleri henüz lise çağındayken kuruldu…
O zaman da siyasal bir anlayışa sahipti…
Nitekim U2 ismini, Bono’nun önerisiyle soğuk savaş sırasında kullanılan Amerikan casus uçakları U2’dan aldı.
‘Sunday Bloody Sunday’, U2’nun sosyal-siyasi tavrını yaygınlaştıran ve grubu çok popülerleştiren en önemli başlangıç şarkıları oldu.
Şarkı, Kuzey İrlanda’nın Derry kentinde 30 Ocak 1972’de yaşanan ve sivil haklar için protesto düzenleyen 13 silahsız insanın Britanya Ordusu tarafından öldürüldüğü dramatik olayları anlatıyordu.
Sözlerini Bono’nun yazdığı ikonlaşan ‘Sunday Bloody Sunday’ isimli şarkının anlattığı olayın üstünden onca yıl geçmesine rağmen, ancak bu yıl yayımlanan resmi bir rapor cinayetlerin ‘hem yasadışı hem meşru gösterilemez’ olduğu sonucuna vardı.
Britanya Başbakanı David Cameron da Birleşik Krallık adına Kuzey İrlanda’dan resmen özür diledi.
Bono da raporun yayımlanmasını İrlanda’nın alacalı tarihinin en olağandışı günlerinden biri olarak yorumladı:
“Her iki taraftaki paramiliter güçlerin seslerini en fazla yükselttikleri gündü, dünya o gün barıştan vazgeçen insanları gördü…”
***
U2 ve Bono sadece kendi ülkesiyle ilgili değil…
Nitekim…
15 yıl önce gözaltına alındıktan sonra bir daha kendisinden haber alınamayan Diyarbakırlı Fehmi Tosun’un ve ailesinin çığlıklarını kimse duymazken Bono duymuştu.
Hanım Tosun’un ‘sesimizi bir onlar duymuştu’ dediğini okudum…
U2’nun, Diyarbakırlı Fehmi Tosun’un eşi ve çocuklarıyla bir araya gelmesi de beklenmekte…
Grup üyeleriyle görüşmeyi çok istediğini söyleyen Tosun’un eşi Hanım Tosun da Bono ile grubun diğer üyelerini evine davet etti.
***
U2 Grubu… Ve Bono, Türkiye’deki halk oylamasında oy kullansalar acaba ne oy verirlerdi?
Hiç şüpheniz olmasın ‘evet’ verirlerdi…
Ta 1995 Ekim’inde, Güneydoğu’da ‘ölüm kuyularının’ açılıp açılıp kapatıldığı bir dönemde, onun İstanbul’daki izdüşümü olan Fehmi Tosun’un ‘faili meçhule’ kurban gitmesini ülke duymazken duyan bir hassasiyet, 12 Eylül rejiminde yetersiz de olsa açılacak bir gediğe tabii ki ‘evet’ derdi…
Çünkü onların da amacı, siyasal iktidar kavgalarında horozluk değil, ‘rejimlerin demokratikleşmesi…’
Halkına ve insanlarına insan gibi davranması…
O nedenle ‘evet’ derlerdi.”
—————————-
***
2010 Türkiye’si… Ve 15 yıl önceye göre çok daha geriye gitmiş olan 2025 yılı Türkiye’si…
Akıp giden yılların hiç değişmeyen çok önemli ortak yanlardan biri de bir türlü ortaya çıkarılmayan faili meçhuller… Örneğin 2010 yılında da Fehmi Tosun’un faili belli değilmiş, 2025 yılında da belli değil.
Ve daha da korkuncu, toplum uyuşturucu bataklığında boğulurken artık cinayetler alenen gözlerimiz önünde işleniyor ve katiller açıkça korunuyor.
Böyle bir ülkede devletten ve devleti yöneten siyasetten ne kadar umutlu olmalıyız?
Aslında gerçek umut, iktidar için yanıp tutuşan siyasetçiler yerine tüm cinayetleri ortaya çıkaracak gerçek bir iradenin doğması olur.
Ama bu şimdiye kadar olmadı…
Belki ilerde… Umut işte.
Geçmiş bayramınız kutlu olsun…
Yazarlar
-
Yıldıray OĞUR"Aynılar aynı yerde ayrılar ayrı yerde” iyi mi oldu? 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehmi KORUKomisyon raporu yazılamıyor… Sebep ne? 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAŞGETİRENTürkiye adına şık görüntüler değil 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAKANİçimizdeki Osmanlıya çok iyi gelir... 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berrin SönmezGürlek’ten ekranda iddianame savunmasıyla ‘önyargılama’ 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Taha AkyolÖzerk üniversite? 15.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bahadır ÖZGÜRTEMU’yu yasaklattı, vizeye taktı: İTO Başkanı milyarlarca lirayı nereye harcıyor? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TEZKAN200 liralık ülke olduk 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali BAYRAMOĞLUErdoğan şemsiyesi: İki algı, iki Türkiye 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Nevzat CİNGİRTHerkes genel başkan olabilir; ama lider olmak herkese nasip olmaz 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İsmet BerkanAvrupa’da olan biteni takip ediyor musunuz? Yeni bir dünya kuruluyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ali ALÇINKAYAKomplodan Demokratik Topluma; 27 Yıllık Tecrit, Direniş ve Özgürlük. 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat SevinçMuhalefetin hassasiyetler konusundaki hassasiyeti! 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa PAÇALTürkiye Orwell’ın 1984 rejimine doğru sürükleniyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim Kirasİktidarın avantajı muhalefetin şansı 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Tanıl BoraEntegrasyon 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan TAHMAZPKK’nin silahsızlandırılması sürecinde kritik hafta 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Elif ÇAKIRSayın Şimşek 124. sıra Türkiye’ye yakışıyor mu? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Figen ÇalıkuşuNeden yapmazlar? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat YETKİNErdoğan’ın Gürlek Tercihi: CHP’ye Darbeyle Baskın Seçimin Çok Ötesinde 13.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa KaraalioğluBu endeksi yalanlayan biri çıkmayacak mı! 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mensur AkgünTarihinin önemli bir dönüm noktasında Türkiye… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlker DEMİRAYŞE HÜR DAHİL SOLUN BİR ELEŞTİRİ PRATİĞİ 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldız ÖNENYönetilebilir bir çatışma olarak ABD-İran 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akın ÖZÇERMala fide politia 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hasan CEMALKürtçe konuştum, tokat yedim; Türkçe bilmiyordum ki! 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mahfi EgilmezOrtaçağ’a dönüş 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet OcaktanMilletin vicdan hizasında durmayı başaramazsanız… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim KahveciNüfus verileri ne diyor? 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlhami IŞIKKırılmalar karşısında Türkiye ve Kürtler 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akif BEKİÖzgür Özel'in öfke patlaması 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selami GÜRELBaşlangıçta Eylem Vardı! (Am Anfang war die Tat!) 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bekir AĞIRDIRYakın geleceğin Türkiye’si: Kutuplaşma azalmayacak, psikolojik olarak form değiştirecek 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TIRAŞEDEP YAHU… 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Şeyhmus DİKENNaum Faik var mıydı? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cengiz AKTARErmeni uzlaşmazlığı efsanesi 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit AkçayUluslararası para sisteminin geleceği 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Gökhan BACIKAKP İslamcı bir parti mi değil mi? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hikmet MUTİCHP ve Deva Partisi'nin İmralı imtihanı... 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yetvart DANZİKYANSuriye’yi konuşurken aslında Türkiye’yi konuşuyoruz 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet AKAYABD İran'dan Elini Çek! Mollaların İşini Ancak İran Halkı Bitirir! 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berat ÖZİPEKYargı kararları ve yanlış yerde olanlar 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit KARDAŞTekçi-otoriter rejimden vazgeçmeden demokrasi hayali satmak 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mücahit BİLİCİDeccalin görünümleri 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Seyfettin GürselEn düşük işsizlik rekorunu kırdık! Sevinelim mi endişelenelim mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selva DemiralpFed başkan adayı Warsh “Karaman’ın koyunu” olabilir mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali TürerHEZİMET Mİ KAZANIM MI ! 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cafer SolgunCHP ve Kürt sorunu 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cihan TuğalAmerikan hegemonyası ve Kürt hareketi 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet Faruk ÜnsalKonjonktürle gelen konjonktürle gitti 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehim TAŞTEKİN‘Kürtlerin Zamanı’na ne oldu? 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Haşmet BABAOĞLUKorkunç bir soy 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mesut YEĞENYanlış Hesaplar 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Eser KARAKAŞGümrük birliğini revize edelim ama nasıl? 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cemile BayraktarKürtleri kazanmanın vaktidir 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Abdurrahman DilipakÇirkin Amerikalı geldi aşka! 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Vahap COŞKUNÜç kırılma 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Erol KATIRCIOĞLUKürt Sorunu ve demokrasi ilişkisi üzerine 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet ALTANToplumsal Fakirleşmeye Siyasetin Katkısı 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet İNSELYitirileni Değil Yeniyi Ararken 27.01.2026 Tüm Yazıları
-
Baskın ORANSuriye olayı ve Türkiye’deki “Süreç” 23.01.2026 Tüm Yazıları
-
DOĞAN ÖZGÜDENTam 80 yıl sonra aynı komplo, aynı ihanet! 22.01.2026 Tüm Yazıları
-
Melih ALTINOKBarzaniler Suriye’de PKK’yı niçin gazlıyor? 21.01.2026 Tüm Yazıları
-
Taner AKÇAMHrant 19 yıldır bizimle bir başka yaşıyor 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Kemal CANSuriye’de olanın adını koymak 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mümtazer TÜRKÖNEŞara’nın sakalı 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Doğu Ergilİnanç, siyaset ve şiddet üzerine bir manifesto 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan AlbayrakSadece “Suriye Cumhuriyeti” 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Sedat KAYABarbarlık Çağı 5.01.2026 Tüm Yazıları
-
KEMAL GÖKTAŞBarış Akademisyenleri'nin göreve iadesine istinaf engeli: Daire, Danıştay kararına direndi 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Abdulmenaf KIRAN11. YARGI PAKETİ, YENİ ADALETSİZLİK VE EŞİTSİZLİKLER YARATTI 28.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet İlhanKararsızlığın Erdemi: Kesinliğin Gölgesinde Düşünmek 27.12.2025 Tüm Yazıları
-
Nuray MERTİslamcılık Öldü mü? 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Murat BELGEYüzdük yüzdük 22.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ali BULAÇHakim sınıfın iki zümresi 11.12.2025 Tüm Yazıları
-
SİBEL HÜRTAŞCHP programı halka ne vadediyor? Nasıl bir parlamenter sistem? 9.12.2025 Tüm Yazıları
-
Galip DALAYOrta Doğu, Trump Amerika’sına Uyum Sağlıyor 3.12.2025 Tüm Yazıları
-
Sezin ÖNEYŞu meşhur “İznik Konsili” 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
Zekeriya KurşunDağıstan Cumhuriyeti ve Ayna Gamzatova 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
Fikret BilaAK Parti çekingen 26.11.2025 Tüm Yazıları
-
Necati KURÇOCUK HAKLARI EVRENSEL BİLDİRGESİ 19.11.2025 Tüm Yazıları
-
Zeki ALPTEKİNEmeğin Sosyolojisi ve Kapitalizmin Geleceği: Marx vs. Marx 16.11.2025 Tüm Yazıları
-
Mehveş EVİNYerel yönetimlerle işbirliği kültür politikası için hayati 13.11.2025 Tüm Yazıları
-
M.Latif YILDIZÇÖZÜM SÜRECİ KOMİSYON VE EKMEN 12.11.2025 Tüm Yazıları
-
Zülfü DİCLELİKeşke… 4.11.2025 Tüm Yazıları
-
Etyen MAHÇUPYANKemalizm mi daha ‘iyi’, (Yeni) İttihatçılık mı? (3) 25.10.2025 Tüm Yazıları
-
Hasan Bülent KAHRAMAN‘Parlak gelecek’ ve sol gelecek... 12.10.2025 Tüm Yazıları
























































































Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Marmara Yerel Haber (marmarayerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Yazarın Diğer Yazıları
16.01.2026
7.01.2026
6.01.2026
5.01.2026
3.01.2026
26.12.2025
27.11.2025
25.09.2025
17.09.2025
10.09.2025