Yerel seçimlerden sonra CHP’nin gençlerden nispeten daha yüksek oy aldığına dair bazı değerlendirmeler yapıldı. Örneğin CHP’nin sosyolog milletvekili Sencer Ayata, “2,5 milyon genç seçmenden CHP ve MHP’nin aslan payını aldığını söyleyebilirim, BDP de genç oyu aldı. AKP oylarının ilk kez oy veren 2,5 milyon genç seç­men arasında yüzde 35’e ka­dar düştüğü kanısındayım” diyerek iyimser bir tutum takındı. Yine aynı partiden Umut Oran üç gün önce verdiği bir demeçte, “CHP tarafından 30 kentte 6 bin genç üzerinde yaptırılan bir araştırmaya göre, bu pazar bir milletvekili seçimi olsa gençlerin yüzde 32,8’i’nin CHP’ye, yüzde 23,4’ünün AKP’ye, yüzde 18,6’sının MHP’ye oy vereceğini” iddia etti. Oran’ın demecinde, araştırmanın ne zaman yapıldığına dair bir vurgu görmedim.

Meseleye biraz daha yakından bakıldığında, genç oylarından nispeten daha yüksek oy alan partilerin, ideolojik olarak birbirlerinin karşısında konumlanan MHP ve BDP oldukları da iddia edilebilir. KONDA’nın 22 -23 Mart tarihinde, seçimden hemen önce yaptığı araştırmanın bulgularından istifade ederek bu konuda bazı değerlendirmelerde bulunabiliriz.

KONDA araştırmasında yerel seçimlerde ilk defa oy kullanacaklarını söyleyen seçmenlerle ilgili sonuçlar dikkat çekicidir: AKP yeni seçmenlerin yüzde 38’inin oyunu alırken bu oran, CHP, MHP ve BDP için sırasıyla yüzde 23, 22 ve 15’tir. Bu durumda asıl sıçramayı MHP ve BDP’nin yaptıklarını söylemek mümkündür. BDP’deki sıçrama iki katına yaklaşmaktadır.

İlk defa oy kullanacak gençlerden, “modern, geleneksel muhafazakâr ve dindar muhafazakâr” hayat tarzı kümeleri arasında tercih yapmaları istendiğinde, yüzde 50 kendilerini modern olarak tanımlamıştır. Modernlerin Türkiye ortalamasının yüzde 28’de kaldığını düşündüğümüzde ortaya çıkan sonuç bir farklılaşmaya işaret etmektedir. Dindar muhafazakârların Türkiye ortalaması yüzde 29’ken gençler arasında bu oran yüzde 16’ya geriliyor. CHP dâhil sol partilerin üzerinde ciddi ciddi düşünmeleri, politika geliştirmeleri gereken tablo budur: Gençler modernliğe yatkındır ama milliyetçilikle ilişkileri de oldukça güçlü görünmektedir.

CHP için nispeten iyi haber, öğrencilerin oy tercihlerinde ortaya çıkmaktadır: CHP’nin öğrencilerden aldığı oy desteği yüzde 32’yken bu oranlar MHP için yüzde 18, BDP/HDP için yüzde 10’dur. Öğrenciler kategorisinde AKP keskin bir düşüşle yüzde 25’e geriliyor. CHP’nin öğrencilerden nispeten yüksek oy alması, eğitimliler partisi olma gerçeğiyle de uyumlu görünüyor. Türkiye’de lise altı eğitim alanların genel ortalaması yüzde 58’dir. AKP’lilerin yüzde 67’si lise altı eğitim alanlardan oluşurken, bu aran CHP, MHP ve BDP’de sırasıyla, yüzde 43, 49 ve 71’dir. Türkiye’de üniversite mezunlarının ortalaması yüzde 14’tür. Bu oran CHP’ye oy vereceğini söyleyenler arasında yüzde 22, AKP’de 10, MHP’de 18, BDP’deyse yüzde 5’tir.

Fakat bu konuda da kolaycı genellemeler yapmaktan uzak durmak gerekiyor. Bu noktada, kültürel sermaye sahibi CHP’lilerin çocuklarına da iyi eğitim sağlamak adına bir avantaja sahip olmaları, öğrencilerdeki nispeten yüksek CHP’lilik oranını kısmen açıklayabilir. Eğitimin daha da yaygınlaşmasıyla, bu başlangıç avantajının gerilemesi de mümkündür. İleride eğitimli mütedeyyinlerin eğitimli çocuklarının oyunu almak garanti değildir. CHP’nin mevcut haliyle bu kesimlerden oy alabilmesini ummak gerçekçi görünmemektedir. İşte kendilerine doğru gidilmesi gereken gençler bunlardır.

[email protected]