Hakan AKSAY
Sosyal medyada gördüm. Bir kadın soruyor:
“Zaman makinesi olsaydı ve bizi Taş Devri’ne götürseydi, temel sorunlarımız ne olurdu?”
Cevabı kendisi veriyor:
“Beslenme ve barınma.”
Kederli bir nefes aldıktan sonra devam ediyor:
“2024 Türkiye’sinde bizim temel sorunlarımız da aynı: Beslenme ve barınma.”
Ağır bir paylaşım! Ağırlığı gerçekliğinde yatıyor.
Günümüzün ve şimdiki insanların geçmişle kıyaslanması iyi bir yöntem. Sonuç genellikle kötü çıksa da.
İnsanın yapısı değişmiyor. Bencillik, empati yoksunluğu, şiddet, hatta savaş eğilimi o zamanlar da vardı şimdi de var.
Bastığımızda bize harikalar yaşatan bilumum düğmeler ve teknolojik gelişmenin diğer kazanımları “içimizi” pek değiştiremiyor.
Anlayacağınız, insan her zaman aynı insan ve aslında dünya da aynı dünya…
Bu cümleyi, özellikle de son bölümünü, ABD Başkanı olmasa yüz kızartıcı suçlardan hapse girmesi gereken Trump’la başlayacak “yepyeni dünya düzeni” (!) yıllarında sıkça düşünecek gibiyiz.
Hatta adam daha şimdiden, koltuğa henüz oturmadan deprem oldu, hepimizi sarsıyor.
Hazır olun, insanlık tarihinde “Cilalı Trump Devri” başlıyor.
* * *
Geçtiğimiz günlerde Trump, daha mührü eline almadan uluslararası hukuku hiçe sayarak Grönland, Kanada ve Panama Kanalı üzerinde hak iddia eden konuşmalar yaptı.
Komşusu, yakın müttefiki ve G-7 üyesi Kanada’nın ABD’nin kontrolüne geçmesi gerektiğini savundu.
20. Yüzyıl’ın başında ABD’nin elinde bulunan, 1977’de Başkan Carter döneminde imzalanan bir anlaşma uyarınca 1999 itibarıyla Panama'ya bırakılmış olan Panama Kanalı’nı -bugün fiilen Çin’in kontrolünde olduğu iddiasıyla- geri istedi.
İlk başkanlık döneminde, 2019’da da almak istediğini söylediği Grönland’a tekrar sataştı. Rusya’nın son yıllarda Arktik Bölgesi’ndeki Sovyet döneminden kalma 50'den fazla askerî karakolu yeniden açtığı, radar sistemlerini yükselttiği ve Kuzey Filosu'nu modernize ettiği koşullarda, o büyük, hantal ve ele geçirilmesi kolay görünen adayı ele geçirmeye kararlı olduğunu hissettirdi.
Sadece Rusya ve Çin’e karşı olası askerî planları için değil, ekonomik olarak da Grönland’ı istiyor. Uzaktan bakınca neredeyse bir kıta gibi görünen, Türkiye’nin yaklaşık üç katı, özerk bir statüyle bağlı olduğu Danimarka’nın ise 50 katı büyüklüğündeki bu adada sadece 57 bin kişi yaşıyor. Grönland topraklarının yüzde 81’i buzla kaplı. Petrol başta, birçok doğal zenginliği var.
Üstelik adayı şimdilik “güzellikle” istiyor Trump. “Parası neyse verelim” diyerek. Herhalde bu yaklaşım ABD’de fazla kulak tırmalamıyordur, çünkü zaten ülkenin yüzde 40’ı birilerinden satın alınmış topraklardan oluşuyor Louisiana, Florida, Texas, California, New Mexico, Arizona vs. 1867’de Rusya’dan 7,2 milyon dolara aldıkları Alaska’yı unutmayalım. (Ruslar şimdi bu kayıpları için saçlarını başlarını yoluyor ama son pişmanlık fayda etmiyor.)
Kanada ve Panama Kanalı’nı bilmem ama Trump çok isterse “güzellikle” veya başka yöntemlerle Grönland’ı alabilir. Ve tabii “ABD topraklarını genişleten Fatih Sultan Donald” olarak tarihe de geçebilir.
Bu arada Grönland’ın bağlı olduğu Danimarka, onun arkasındaki Avrupa devletleri korkak bir tonda geri geri giderek “Yahu ayıp oluyor ama” gibi bir şeyler mırıldanıyorlar. Hani ne de olsa “Batı ittifakı” ve “NATO müttefikliği” hukuku falan vardı ya ortada...
Ama Trump bu, dinler mi!
* * *
Belli ki hızla eskiyen “yeni dünya düzeni”, uluslararası hukuk, insan hakları, demokrasi, Birleşmiş Milletler falan, bütün bunların gözden geçirileceği bir dönem başlıyor.
Ve bu “Cilalı Trump Devri”nde en önemli avantaj güç. Ekonomik güç. Ve elbette ki askerî güç. (Geçenlerde kabul edilen 2025 ABD askerî bütçesi 895 milyar dolardan fazla. Ondan sonra gelen Çin 266,8, Rusya 126, Hindistan ve Suudi Arabistan ise 75 milyar dolar civarında.)
“Alem buysa” ve ABD böyle bir yoldan ilerlerse Rusya da Ukrayna’yı (belki ardından Moldova ve Gürcistan’ı) ele geçirebilir. Çin de Tayvan’ı… Kim ne diyebilir ki!
Ha bu arada BM, NATO, AB ve başka yapılanmalar ilerde ne olur, onu bilemeyiz.
Bazılarınız bu yazının “felaket tellallığı” yaptığını söylüyor olabilir. Eh, haklısınız belki de.
Ama siz okurlarımı uyarmak da benim “mesleki ve vatandaşlık görevim”.
Bugünden tezi yok, güçlenmeye çalışın. Ne bileyim, kaslarınızı geliştirin, başka yöntemlerle donanın.
“Cilalı Trump Devri” beklenmeyen bir hızla dünyaya egemen olursa, siz de kimseye yem olmazsınız.
Hatta eğer komşunuz sizden zayıfsa, belki bir gün “Ya Allah” deyip onun mağarasını, pardon, evini ele geçirebilirsiniz.
Yazarlar
-
Nevzat CİNGİRTHerkes genel başkan olabilir; ama lider olmak herkese nasip olmaz 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İsmet BerkanAvrupa’da olan biteni takip ediyor musunuz? Yeni bir dünya kuruluyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat SevinçMuhalefetin hassasiyetler konusundaki hassasiyeti! 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TEZKAN200 liralık ülke olduk 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Figen ÇalıkuşuNeden yapmazlar? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Tanıl BoraEntegrasyon 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa PAÇALTürkiye Orwell’ın 1984 rejimine doğru sürükleniyor 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Elif ÇAKIRSayın Şimşek 124. sıra Türkiye’ye yakışıyor mu? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim Kirasİktidarın avantajı muhalefetin şansı 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ali ALÇINKAYAKomplodan Demokratik Topluma; 27 Yıllık Tecrit, Direniş ve Özgürlük. 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan TAHMAZPKK’nin silahsızlandırılması sürecinde kritik hafta 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bahadır ÖZGÜRTEMU’yu yasaklattı, vizeye taktı: İTO Başkanı milyarlarca lirayı nereye harcıyor? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehmi KORUYeniler oyuna girince ne olur? 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Taha Akyol‘Durdurmaya gücünüz yetmez’ 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali BAYRAMOĞLUErdoğan şemsiyesi: İki algı, iki Türkiye 14.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat YETKİNErdoğan’ın Gürlek Tercihi: CHP’ye Darbeyle Baskın Seçimin Çok Ötesinde 13.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa KaraalioğluBu endeksi yalanlayan biri çıkmayacak mı! 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAŞGETİRENGözü kara tayinler 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mensur AkgünTarihinin önemli bir dönüm noktasında Türkiye… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlker DEMİRAYŞE HÜR DAHİL SOLUN BİR ELEŞTİRİ PRATİĞİ 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mahfi EgilmezOrtaçağ’a dönüş 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet OcaktanMilletin vicdan hizasında durmayı başaramazsanız… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akın ÖZÇERMala fide politia 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldız ÖNENYönetilebilir bir çatışma olarak ABD-İran 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hasan CEMALKürtçe konuştum, tokat yedim; Türkçe bilmiyordum ki! 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akif BEKİÖzgür Özel'in öfke patlaması 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selami GÜRELBaşlangıçta Eylem Vardı! (Am Anfang war die Tat!) 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldıray OĞURSon anlarında telefonunda Candy Crush oynayan diktatörün hikayesi 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim KahveciNüfus verileri ne diyor? 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlhami IŞIKKırılmalar karşısında Türkiye ve Kürtler 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bekir AĞIRDIRYakın geleceğin Türkiye’si: Kutuplaşma azalmayacak, psikolojik olarak form değiştirecek 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TIRAŞEDEP YAHU… 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit AkçayUluslararası para sisteminin geleceği 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yetvart DANZİKYANSuriye’yi konuşurken aslında Türkiye’yi konuşuyoruz 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cengiz AKTARErmeni uzlaşmazlığı efsanesi 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Şeyhmus DİKENNaum Faik var mıydı? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Gökhan BACIKAKP İslamcı bir parti mi değil mi? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hikmet MUTİCHP ve Deva Partisi'nin İmralı imtihanı... 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet AKAYABD İran'dan Elini Çek! Mollaların İşini Ancak İran Halkı Bitirir! 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berat ÖZİPEKYargı kararları ve yanlış yerde olanlar 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Seyfettin GürselEn düşük işsizlik rekorunu kırdık! Sevinelim mi endişelenelim mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit KARDAŞTekçi-otoriter rejimden vazgeçmeden demokrasi hayali satmak 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mücahit BİLİCİDeccalin görünümleri 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selva DemiralpFed başkan adayı Warsh “Karaman’ın koyunu” olabilir mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAKANOrtadoğu bataklığından nasıl çıkarız?.. 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehim TAŞTEKİN‘Kürtlerin Zamanı’na ne oldu? 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali TürerHEZİMET Mİ KAZANIM MI ! 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cihan TuğalAmerikan hegemonyası ve Kürt hareketi 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cafer SolgunCHP ve Kürt sorunu 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet Faruk ÜnsalKonjonktürle gelen konjonktürle gitti 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Eser KARAKAŞGümrük birliğini revize edelim ama nasıl? 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Haşmet BABAOĞLUKorkunç bir soy 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mesut YEĞENYanlış Hesaplar 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cemile BayraktarKürtleri kazanmanın vaktidir 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Abdurrahman DilipakÇirkin Amerikalı geldi aşka! 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Erol KATIRCIOĞLUKürt Sorunu ve demokrasi ilişkisi üzerine 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Vahap COŞKUNÜç kırılma 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet ALTANToplumsal Fakirleşmeye Siyasetin Katkısı 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet İNSELYitirileni Değil Yeniyi Ararken 27.01.2026 Tüm Yazıları
-
Baskın ORANSuriye olayı ve Türkiye’deki “Süreç” 23.01.2026 Tüm Yazıları
-
DOĞAN ÖZGÜDENTam 80 yıl sonra aynı komplo, aynı ihanet! 22.01.2026 Tüm Yazıları
-
Melih ALTINOKBarzaniler Suriye’de PKK’yı niçin gazlıyor? 21.01.2026 Tüm Yazıları
-
Kemal CANSuriye’de olanın adını koymak 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Taner AKÇAMHrant 19 yıldır bizimle bir başka yaşıyor 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Doğu Ergilİnanç, siyaset ve şiddet üzerine bir manifesto 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan AlbayrakSadece “Suriye Cumhuriyeti” 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mümtazer TÜRKÖNEŞara’nın sakalı 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Sedat KAYABarbarlık Çağı 5.01.2026 Tüm Yazıları
-
Berrin SönmezŞalvar sevdası “yeni gömlek” ölçütünün habercisi mi? 1.01.2026 Tüm Yazıları
-
KEMAL GÖKTAŞBarış Akademisyenleri'nin göreve iadesine istinaf engeli: Daire, Danıştay kararına direndi 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Abdulmenaf KIRAN11. YARGI PAKETİ, YENİ ADALETSİZLİK VE EŞİTSİZLİKLER YARATTI 28.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet İlhanKararsızlığın Erdemi: Kesinliğin Gölgesinde Düşünmek 27.12.2025 Tüm Yazıları
-
Nuray MERTİslamcılık Öldü mü? 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Murat BELGEYüzdük yüzdük 22.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ali BULAÇHakim sınıfın iki zümresi 11.12.2025 Tüm Yazıları
-
SİBEL HÜRTAŞCHP programı halka ne vadediyor? Nasıl bir parlamenter sistem? 9.12.2025 Tüm Yazıları
-
Galip DALAYOrta Doğu, Trump Amerika’sına Uyum Sağlıyor 3.12.2025 Tüm Yazıları
-
Zekeriya KurşunDağıstan Cumhuriyeti ve Ayna Gamzatova 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
Sezin ÖNEYŞu meşhur “İznik Konsili” 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
Fikret BilaAK Parti çekingen 26.11.2025 Tüm Yazıları
-
Necati KURÇOCUK HAKLARI EVRENSEL BİLDİRGESİ 19.11.2025 Tüm Yazıları
-
Zeki ALPTEKİNEmeğin Sosyolojisi ve Kapitalizmin Geleceği: Marx vs. Marx 16.11.2025 Tüm Yazıları
-
Mehveş EVİNYerel yönetimlerle işbirliği kültür politikası için hayati 13.11.2025 Tüm Yazıları
-
M.Latif YILDIZÇÖZÜM SÜRECİ KOMİSYON VE EKMEN 12.11.2025 Tüm Yazıları
-
Zülfü DİCLELİKeşke… 4.11.2025 Tüm Yazıları
-
Etyen MAHÇUPYANKemalizm mi daha ‘iyi’, (Yeni) İttihatçılık mı? (3) 25.10.2025 Tüm Yazıları
-
Hasan Bülent KAHRAMAN‘Parlak gelecek’ ve sol gelecek... 12.10.2025 Tüm Yazıları
-
Metin Karabaşoğluİnsanların devletlerle savaşı 9.10.2025 Tüm Yazıları
-
İlnur ÇEVİKTrump’ın dünyasına hoşgeldiniz… 3.10.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ata UÇUMTERÖRSÜZ TÜRKİYE’YE GEÇİŞ SÜRECİ! 14.09.2025 Tüm Yazıları
-
Hakan AKSAYPutin, Trump’ı parmağında oynatmaya devam ediyor 17.08.2025 Tüm Yazıları
-
Gülçin AVŞARSorumluktan kaçmak umuttan kaçmaktır 12.08.2025 Tüm Yazıları
-
Alper GÖRMÜŞZora girmiş bir anlatı: “ABD emperyalizminin değişmez stratejik hedefi bağımsız Kürt devleti” 1.08.2025 Tüm Yazıları
-
Abdullah KıranYeni süreç ve Suriye denklemi 27.07.2025 Tüm Yazıları
-
Cihan AKTAŞTahran bir kez daha bombalanırken 23.06.2025 Tüm Yazıları
-
Aydın SelcenDemokrasiye giderken cumhuriyetten olmak 17.06.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet ÖZTÜRKÇetin Uygur bir kitaba sığar mı? 10.05.2025 Tüm Yazıları
-
Yüksel TAŞKINİktidar milli iradeyi “tapulu arazisi” sandığı için büyük bir bedel ödeyecek 22.04.2025 Tüm Yazıları
-
Ayhan ONGUNDEMOKRATİK EĞİTİM MÜCADELESİNE ADANMIŞ YAŞAMLAR 21.04.2025 Tüm Yazıları




































































































Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Marmara Yerel Haber (marmarayerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Yazarın Diğer Yazıları
1.08.2025
17.07.2025
26.06.2025
22.06.2025
11.05.2025
10.05.2025
13.04.2025
29.03.2025
20.03.2025
6.03.2025