Partilerin, meslek örgütlerinin, sendikaların, yurttaş girişimlerinin ve sivil toplum örgütlerinin 18 maddeden oluşan anayasa değişikliğinin oylanacağı referanduma ilişkin tutumları netleşti. Hayır ve Evet tercihlerinin gerekçelerini kamuoyuna açıkladılar.

Evet bloğunda yer alan AK Parti ve Devlet Bahçeli MHP’sinin gerekçesi ortak ve çok net: Devletin, milletin, bayrağın birliği, tekliği ve bekası için, merkezden, tek elden, ahenkli, denetimsiz, kontrolsüz, hukuktan yoksun ve hızlı tek adam yönetimi.

Hayırcılar ise çeşit çeşit. Kişisel husumetten, dar siyasal rekabet dolayısıyla Hayır cephesinde yer alanlar var.  AK Parti ve Devlet Bahçeli’nin MHP’si gibi vatanın ve milletin bekası için milliyetçi ve tekçi gerekçelerle Hayır cephesinde yer alanlar olduğu gibi statükoyu korumak için Hayır diyenler de az değil.

Hayır cephesinin tek ortak noktası AK Parti yönetiminden rahatsızlık, memnuniyetsizlik. İki cephe arasında cumhuriyetin kuruluş ruhunu korumak, geliştirmek noktasında geniş bir ortaklık var.

Referandumun ortaya çıkardığı büyük tehlike burada belirdi. 35 yıldır sürdürülen 12 Eylül anayasasının ve cumhuriyetin kuruluş felsefesinin kökten değiştirilmesi mücadelesi, beklentisi ve toplumsal talep, cumhuriyetin kuruluş ruhu geri çağrılarak sonuçlandırılmak isteniyor.

Evet cephesinde yer alanlar bunu çok açık ve net yapıyorlar. Hayır cephesinde yer alanlardan bazıları ise, örtük bir biçimde AK Parti karşıtlığının yönünü aynı doğrultuya kanalize edilmesi isteniyor.

Türkiye’nin meselesi salt AK Parti’yi durdurmaya, kontrol edebilmeye indirgeniyor. On yıllardır yeni bir yaşam mücadelesi verenlere şimdi eski yaşama devam çağrıları yapılıyor, dayatılıyor.

Buna ilk güçlü karşı duruş Kürdlerde geldi. Daha önce çeşitli Kürd partileri Hayır tutumlarını açıklayarak AK Parti’nin Kürdün iradesine yön verme çabalarını boşa çıkardılar. Dün referandum kampanyasına startını İstanbul, Amed ve İzmir’de yapılan eşzamanlı toplantıyla veren HDP, Hayır cephesinde yer alan statükocularla ayrım çizgisini net ve kalın çizdi. Aynı zamanda Hayır cephesinin milliyetçilerinin, statükocularının, Ergenekoncuların Evet cephesiyle ortak noktalarını açığa çıkardı.

İstanbul toplantısından konuşan HDP Sözcüsü ve Urfa Milletvekili Osman Baydemir’in, “1924’ten bu yana tüm Anayasalar kimliğimizi, varlığımızı reddetti. 12 Eylül darbecileri Ahmet Türk’ü, Gültan Kışanak’ı cezaevine koyup Anayasa yaptılar. 12 Eylül Anayasası’nda Kürdler, Aleviler, demokrasi, adalet, özgürlük var mı? Sorarım size bugünün darbesiyle Demirtaşları, Yüksekdağları, Balukenleri, Çağlarları cezaevine koyanların getirdiği bu pakette Kürdler, Aleviler, demokrasi, adalet, özgürlük var mı? Al birisini, vur ötekine. Topunuza hayır” ve  “Bu paket derman değil fermandır. Tek dil, tek millet, tek şef olacak. Biz tek değiliz ki? Çoğuz, teke inmeyiz” sözleri referandum kampanyası sürecince bu ortak noktalarının daha görünür kılmasını sağlayacağa benziyor.

Ama esas önemli nokta iki küçük Kürd partisi dışındaki bütün Kürd siyasal yapıların ve aktörlerin, devletin eskimiş felsefesiyle yeniden reorganize edilmesine tereddütsüz itiraz etmeleri olmuştur. Ve bin bir çeşit toplumsal muhalefet güçlerinin on yıllardır verdikleri mücadeleye sahip çıkarak siyasal, toplumsal, sosyal, kültürel değişimin toplumsal dinamiğinin adresini açığa çıkarmalarıdır.

Bu AK Parti’ye dur demek kadar, referandumda sandıktan hayır iradesinin çıkması kadar kıymetlidir. Gelecek kaygısı olanların ve başka bir ülke, başka bir yaşam isteyenlerin saf tutması gereken yer burasıdır.

MHP’lileri gördüklerinde,  bozkurt işareti yapanlarla, cumhuriyetçileri gördüklerinde İzmir Marşı söyleyenlerle Türkiye’nin gidebileceği bir yer yoktur.

21. YY’de Kürdün bayrağından rahatsız olanlarla işbirliği yapanla ve buna utangaç karşı çıkanların kuracakları Yeni Türkiye’de ne Kürde ne Türkiye’nin ötekilerine bir yer olabilir.

Dermanımız HDP’nin Hayır’ını gücümüz, enerjimiz yettiğince büyütmeye katkı sunmaktır. Hayır’cılar içinde özgürlükçü sesi yükseltmektir.