Hasan CEMAL
Bir zamanlar Kenan Evren’i ve Turgut Özal’ı, bugün de Tayyip Erdoğan’ı destekleyebilirsiniz. Olabilir. Ama vahşi bir askeri darbenin liderine verdiğiniz desteğin üstüne bugün yatarsanız, olmaz. Özal’ı desteklerken 12 Eylül’ün siyaset yasaklarına sahip çıktığını unutursanız, olmaz. Erdoğan’ı desteklerken demokrasiye dair hatalarına göz yumarsanız, olmaz. Ayıp olur!
Erdoğan’a vaktiyle verdiğim şartlı destek için şimdi ‘Biz demiştik cephesi’nden yükselen sesleri duyuyorum: “Yarın da, ‘Yetmez ama evetçilik’le ilgili bir pişmanlık kitabı bekliyoruz.” Bu sefer hiç beklemeyin. Sizden farklı düşünüyorum. Çünkü siz o zaman bilerek ya da bilmeyerek demokrasinin değil, 'darbeci geleneğin' saflarında şöyle ya da böyle yer tutmuştunuz.

Hatasız kul olmaz!
İnsan hayatında doğrularla yanlışlar, sevaplarla günahlar vardır. Deneyim, eski deyişle tecrübe, belki de bütün bunların toplamıdır.
Özellikle günah ve hatalar yıllar geçtikçe insana yük olmaya başlar. Bazen kendi iç dünyanda yüzleşir, bazen de yakın dostlarınla paylaşırsın bunları...
İyi gelir insana.
Huzura ermenin, kendi kendinle barışık olmanın bir yoludur bu da...
Hayatımda genellikle ben de bu yolun yolcusu oldum. Belki biraz da abarttım. Üstelik kendi kendimi eleştirmeyi yazılı hale getirdim.
Bu yüzden de epeyce eleştirildim, hâlâ da eleştiriliyorum. Özellikle kendilerine dönük böyle bir samimiyet, hatta cesareti gösteremeyen, uzun yaşamlarında kendilerini hatasız kulsaymaya devam edenler tarafından...
Olabilir.
Ben yazılı olarak kendi özeleştirimi yapmaktan hiç çekinmedim. Yazı ve kitaplarımda gençlik zamanlarımın yanlışlarını da, cuntacılık dönemimi de, 28 Şubat hatalarımı da açık açık yazdım.
45 yıllık gazetecilik kariyerimde yazamadığım, yazmayı unuttuğum ve kırgınlıklara neden olan hatalarım da olmuştur tabii...
Sakın ‘biz öngörmüştük’ demeyin…
Şimdi bu satırlarımı yazarken kulağıma çalınanları duymuyor değilim. Daha çok da, ‘Biz demiştik cephesi’nden yükseliyor olabilir o sesler:
“Yarın da, ‘Yetmez ama evetçilik’le ilgili bir pişmanlık kitabı bekliyoruz.”
Bu sefer hiç beklemeyin. Böyle bir beklenti yersiz. Bu konuda sizden farklı düşünüyorum, anlaşmamız mümkün değil.
Şimdi sakın "Ama biz öngörmüştük" demeyin, çünkü siz o zaman bilerek ya da bilmeyerek demokrasinin değil, 'darbeci geleneğin' saflarında şöyle ya da böyle yer tutmuştunuz.
Bu kez değişen ben değil, Tayyip Erdoğan oldu
Başbakan Erdoğan’ın ‘askeri vesayet’le mücadele ettiği, her demokraside olduğu gibi, askerin bünyesindendarbecilik virüsünü söküp atmaya çalıştığı,Avrupa Birliği ipine sarılarak demokratikleşme yolunda yürüdüğü, ekonomide reformculuğu devam ettirdiği, ‘Kürt sorunu’yla ilgili doğru bulduğum yürekli açılımlar yaptığı yıllarda ben de kendisini destekledim.
Ama bu gözü kapalı bir destek değil, eleştirel bir destekti. 2003’ten itibaren yazdığım kitap ve yazılarda da Erdoğan’a dönük bu şartlı desteğin birçok örneği yer alır.
Benim kendi demokratik değerlerim, özgürlük ve hukuk anlayışımın çerçevesine oturan Tayyip Erdoğan’ı destekledim. Ama bu da gözü kapalı değil, eleştirel bir destekti.
Ama sonra o değişmeye başlayınca, benim eleştirel tavrım da gittikçe ağır bastı. Çünkü demokrasi yolculuğunda ‘asker freni’ni çekerken, bu kez Erdoğan’ın kendisi demokrasinin önünde sivil freni olmaya başladı.
Kısacası:
Bu kez değişen ben değil, Tayyip Erdoğan oldu.
Erdoğan: Bizim değişmeye hakkımız yok mu?
Kendisiyle bir değişim olayı daha yaşamıştık. 1990’larda Tayyip Erdoğan İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı’yken bir mülakatında, “Benim için demokrasi bir amaç değil, araçtır” demişti. Kendisini çok sert eleştirmiştim.
AK Parti yeni kurulmuş, Türkiye 2002 yılı sonundaki seçimlere gidiyordu. Bir gün Milliyet’in manşetinde Tayyip Erdoğan’ın bir demeci çıkmıştı. Haber, şu sıralar Ergenekon’dan mahkûm olan, yıllar önce Cumhuriyet, sonra Milliyet’te birlikte çalıştığımız Tuncay Özkan’a aitti.
Aynen şöyle demişti Erdoğan:
“Hasan Cemal’in değişmeye hakkı var da, bizim yok mu?..”
Ben de ertesi gün Milliyet’teki köşemde özetle demiştim ki:
“Elbette var. Ama ben nasıl değiştiğimi yazılı olarak anlatmaya çalıştım. Siz de, madem memleketi yönetmeye talip oldunuz, şimdi neden, nasıl değiştiğinizi halka anlatmak zorunda değil misiniz?”
Ses seda çıkmamıştı.
AK Parti 2002 sonunda seçimleri kazanıp tek başına hükümet olduktan kısa bir süre sonra da Erdoğan, Milli Görüş gömleğini sırtlarından çıkardıklarını söylemişti.
Ben de bunu üzerine, artık lafa değil, iktidarda yaptıklarına bakarak Erdoğan ve AK Parti hakkında not düşeceğimi belirtmiştim.
Evren’i de, Özal’ı da, Erdoğan’ı destekleyebilirsiniz ama…
Yıllar böyle geçti.
Geçerken de, Erdoğan’a dönük tavrımda destek zamanla yerini çok daha fazla eleştiriye bırakmaya başladı.
Kimileri böyle değil. Başbakan Erdoğan’ı neredeyse gözü kapalı desteklemeye devam ediyorlar.
Olabilir.
Bir zamanlar Evren’i de, bir zamanlar Özal’ı da, bugün Erdoğan’ı da destekleyebilirsiniz.
Olabilir.
Ama 12 Eylül gibi vahşi bir askeri darbenin liderine verdiğiniz desteğin bugün üstüne yatarsanız, unutursanız, olmaz.
Özal’ı elbette destekleyebilirsiniz.
Olabilir.
Ama bunu yaparken Özal’ın, 12 Eylül’ün siyaset yasaklarına nasıl sahip çıktığını unutursanız, olmaz.
Erdoğan’ı destekleyebilirsiniz.
Olabilir.
Ama bunu yaparken, Erdoğan’ın demokrasiye dair hatalarına, medya özgürlüğü konusundaki ayıplarına göz yumarsanız da, olmaz.
Ayıp olur!
Hele “Aman, beyefendiye ayıp olur!” gazeteciliğinin ne olduğunu en iyi bilebilecek durumda olanların, Erdoğan’a destek uğruna bu utanç verici vaziyeti görmezlikten gelmelerini özellikle yadırgıyorum.
Gerçekten acıklı bir durum.
Çok yazık!
Not: Ramazan Bayramınız kutlu olsun...
Twitter: @HSNCML
Yazarlar
-
Ali BAYRAMOĞLUİrfan Fidan’dan Akın Gürlek’e… 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehmi KORUYeni gelen bakanlara “Hoşgeldiniz” yazısı… 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAŞGETİRENGözü kara tayinler 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa KaraalioğluBu endeksi yalanlayan biri çıkmayacak mı! 12.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet OcaktanMilletin vicdan hizasında durmayı başaramazsanız… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldız ÖNENYönetilebilir bir çatışma olarak ABD-İran 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan TAHMAZGüvenlik paradigması çağında Kürt Meselesi: Yeni statüko ve arayışlar 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mensur AkgünTarihinin önemli bir dönüm noktasında Türkiye… 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hasan CEMALKürtçe konuştum, tokat yedim; Türkçe bilmiyordum ki! 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Taha AkyolYine yolsuzluk sorunu 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ali ALÇINKAYAÖzgür Önderlik – Özgür Rojava – Jin, Jiyan, Azadî... 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlker DEMİRAYŞE HÜR DAHİL SOLUN BİR ELEŞTİRİ PRATİĞİ 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akın ÖZÇERMala fide politia 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mahfi EgilmezOrtaçağ’a dönüş 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Elif ÇAKIRVe siyasallaşan yargıda yeni eşik 11.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selami GÜRELBaşlangıçta Eylem Vardı! (Am Anfang war die Tat!) 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İlhami IŞIKKırılmalar karşısında Türkiye ve Kürtler 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Akif BEKİÖzgür Özel'in öfke patlaması 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim KahveciNüfus verileri ne diyor? 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yıldıray OĞURSon anlarında telefonunda Candy Crush oynayan diktatörün hikayesi 10.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TEZKANDemirel’in köprüsünü sattırmam… Özal’ın köprüsünü sattırmam… 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Bekir AĞIRDIRYakın geleceğin Türkiye’si: Kutuplaşma azalmayacak, psikolojik olarak form değiştirecek 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet TIRAŞEDEP YAHU… 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Nevzat CİNGİRT15 yıldır değişmeyen zihniyet, karartılan meclis 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
İsmet BerkanEvrensel hukuk ilkesini rafa kaldırdığınızda neler olur? 9.02.2026 Tüm Yazıları
-
Şeyhmus DİKENNaum Faik var mıydı? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Hikmet MUTİCHP ve Deva Partisi'nin İmralı imtihanı... 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Gökhan BACIKAKP İslamcı bir parti mi değil mi? 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cengiz AKTARErmeni uzlaşmazlığı efsanesi 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit AkçayUluslararası para sisteminin geleceği 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Yetvart DANZİKYANSuriye’yi konuşurken aslında Türkiye’yi konuşuyoruz 8.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet AKAYABD İran'dan Elini Çek! Mollaların İşini Ancak İran Halkı Bitirir! 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Berat ÖZİPEKYargı kararları ve yanlış yerde olanlar 7.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ümit KARDAŞTekçi-otoriter rejimden vazgeçmeden demokrasi hayali satmak 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Tanıl BoraEntegrasyon 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet TAKANOrtadoğu bataklığından nasıl çıkarız?.. 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mücahit BİLİCİDeccalin görünümleri 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Selva DemiralpFed başkan adayı Warsh “Karaman’ın koyunu” olabilir mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Figen ÇalıkuşuBir yakın takip hikayesi bizimkisi… 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Seyfettin GürselEn düşük işsizlik rekorunu kırdık! Sevinelim mi endişelenelim mi? 6.02.2026 Tüm Yazıları
-
Murat SevinçCHP çok iyi bir şey yaptı 4.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cihan TuğalAmerikan hegemonyası ve Kürt hareketi 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
İbrahim KirasAmerika İran’a saldırır mı saldırmaz mı? 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Fehim TAŞTEKİN‘Kürtlerin Zamanı’na ne oldu? 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ali TürerHEZİMET Mİ KAZANIM MI ! 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet Faruk ÜnsalKonjonktürle gelen konjonktürle gitti 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cafer SolgunCHP ve Kürt sorunu 3.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mesut YEĞENYanlış Hesaplar 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Mustafa PAÇALKürt milliyetçiliği bilincini yok etmek istiyorlar… 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Eser KARAKAŞGümrük birliğini revize edelim ama nasıl? 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Haşmet BABAOĞLUKorkunç bir soy 2.02.2026 Tüm Yazıları
-
Cemile BayraktarKürtleri kazanmanın vaktidir 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Abdurrahman DilipakÇirkin Amerikalı geldi aşka! 29.01.2026 Tüm Yazıları
-
Vahap COŞKUNÜç kırılma 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mehmet ALTANToplumsal Fakirleşmeye Siyasetin Katkısı 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Bahadır ÖZGÜRİmamoğlu dediler, ucu yine AKP’ye çıktı! 110 milyon tazminat sözü vermişler 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Erol KATIRCIOĞLUKürt Sorunu ve demokrasi ilişkisi üzerine 28.01.2026 Tüm Yazıları
-
Ahmet İNSELYitirileni Değil Yeniyi Ararken 27.01.2026 Tüm Yazıları
-
Baskın ORANSuriye olayı ve Türkiye’deki “Süreç” 23.01.2026 Tüm Yazıları
-
DOĞAN ÖZGÜDENTam 80 yıl sonra aynı komplo, aynı ihanet! 22.01.2026 Tüm Yazıları
-
Melih ALTINOKBarzaniler Suriye’de PKK’yı niçin gazlıyor? 21.01.2026 Tüm Yazıları
-
Taner AKÇAMHrant 19 yıldır bizimle bir başka yaşıyor 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Kemal CANSuriye’de olanın adını koymak 20.01.2026 Tüm Yazıları
-
Doğu Ergilİnanç, siyaset ve şiddet üzerine bir manifesto 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Hakan AlbayrakSadece “Suriye Cumhuriyeti” 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Mümtazer TÜRKÖNEŞara’nın sakalı 18.01.2026 Tüm Yazıları
-
Sedat KAYABarbarlık Çağı 5.01.2026 Tüm Yazıları
-
Berrin SönmezŞalvar sevdası “yeni gömlek” ölçütünün habercisi mi? 1.01.2026 Tüm Yazıları
-
KEMAL GÖKTAŞBarış Akademisyenleri'nin göreve iadesine istinaf engeli: Daire, Danıştay kararına direndi 30.12.2025 Tüm Yazıları
-
Abdulmenaf KIRAN11. YARGI PAKETİ, YENİ ADALETSİZLİK VE EŞİTSİZLİKLER YARATTI 28.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet İlhanKararsızlığın Erdemi: Kesinliğin Gölgesinde Düşünmek 27.12.2025 Tüm Yazıları
-
Nuray MERTİslamcılık Öldü mü? 26.12.2025 Tüm Yazıları
-
Murat BELGEYüzdük yüzdük 22.12.2025 Tüm Yazıları
-
Ali BULAÇHakim sınıfın iki zümresi 11.12.2025 Tüm Yazıları
-
SİBEL HÜRTAŞCHP programı halka ne vadediyor? Nasıl bir parlamenter sistem? 9.12.2025 Tüm Yazıları
-
Galip DALAYOrta Doğu, Trump Amerika’sına Uyum Sağlıyor 3.12.2025 Tüm Yazıları
-
Zekeriya KurşunDağıstan Cumhuriyeti ve Ayna Gamzatova 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
Sezin ÖNEYŞu meşhur “İznik Konsili” 1.12.2025 Tüm Yazıları
-
Fikret BilaAK Parti çekingen 26.11.2025 Tüm Yazıları
-
Necati KURÇOCUK HAKLARI EVRENSEL BİLDİRGESİ 19.11.2025 Tüm Yazıları
-
Zeki ALPTEKİNEmeğin Sosyolojisi ve Kapitalizmin Geleceği: Marx vs. Marx 16.11.2025 Tüm Yazıları
-
Mehveş EVİNYerel yönetimlerle işbirliği kültür politikası için hayati 13.11.2025 Tüm Yazıları
-
M.Latif YILDIZÇÖZÜM SÜRECİ KOMİSYON VE EKMEN 12.11.2025 Tüm Yazıları
-
Zülfü DİCLELİKeşke… 4.11.2025 Tüm Yazıları
-
Etyen MAHÇUPYANKemalizm mi daha ‘iyi’, (Yeni) İttihatçılık mı? (3) 25.10.2025 Tüm Yazıları
-
Hasan Bülent KAHRAMAN‘Parlak gelecek’ ve sol gelecek... 12.10.2025 Tüm Yazıları
-
Metin Karabaşoğluİnsanların devletlerle savaşı 9.10.2025 Tüm Yazıları
-
İlnur ÇEVİKTrump’ın dünyasına hoşgeldiniz… 3.10.2025 Tüm Yazıları
-
Mehmet Ata UÇUMTERÖRSÜZ TÜRKİYE’YE GEÇİŞ SÜRECİ! 14.09.2025 Tüm Yazıları
-
Murat YETKİNÖcalan, Erdoğan’a “Seni yine başkan yaptırırız” sözü mü veriyor? 11.09.2025 Tüm Yazıları
-
Hakan AKSAYPutin, Trump’ı parmağında oynatmaya devam ediyor 17.08.2025 Tüm Yazıları
-
Gülçin AVŞARSorumluktan kaçmak umuttan kaçmaktır 12.08.2025 Tüm Yazıları
-
Alper GÖRMÜŞZora girmiş bir anlatı: “ABD emperyalizminin değişmez stratejik hedefi bağımsız Kürt devleti” 1.08.2025 Tüm Yazıları
-
Abdullah KıranYeni süreç ve Suriye denklemi 27.07.2025 Tüm Yazıları
-
Cihan AKTAŞTahran bir kez daha bombalanırken 23.06.2025 Tüm Yazıları
-
Aydın SelcenDemokrasiye giderken cumhuriyetten olmak 17.06.2025 Tüm Yazıları
-
Ahmet ÖZTÜRKÇetin Uygur bir kitaba sığar mı? 10.05.2025 Tüm Yazıları
-
Yüksel TAŞKINİktidar milli iradeyi “tapulu arazisi” sandığı için büyük bir bedel ödeyecek 22.04.2025 Tüm Yazıları
-
Ayhan ONGUNDEMOKRATİK EĞİTİM MÜCADELESİNE ADANMIŞ YAŞAMLAR 21.04.2025 Tüm Yazıları
-
Pelin CENGİZTrump’ın yeni vergileri diye yazılır, ‘post modern merkantilizm’ diye okunur 7.04.2025 Tüm Yazıları
-
Cennet USLUİktidar neden umduğunu bulamadı? 2.04.2025 Tüm Yazıları
-
Hayko BAĞDATSokaklarda yükselen ses 28.03.2025 Tüm Yazıları
-
Halil BERKTAYPKK ve Türk solcuları (4) “Dağlarında gerilla var memleketimin” 16.03.2025 Tüm Yazıları
-
Haluk YurtseverKaosta 'hegemonya' arayışı 11.03.2025 Tüm Yazıları
-
Arzu YILMAZHodri Meydan 10.03.2025 Tüm Yazıları
-
Aydın ÜnalParti ve iktidar 25.02.2025 Tüm Yazıları
-
Ümit KIVANÇİç duvarlar 10.02.2025 Tüm Yazıları
-
İhsan DAĞIİmamoğlu nasıl kurtulur? 1.02.2025 Tüm Yazıları
-
Kemal ÖZTÜRKKürt meselesindeki psikolojik bariyerler 17.01.2025 Tüm Yazıları
-
Münir AKTOLGABATI’DAN FARKLI BİR ÖRNEK OLARAK TÜRKİYE’DE VE ARAP ÜLKELERİNDE DEVRİMCİ DÖNÜŞÜM DİYALEKTİĞİ... 16.12.2024 Tüm Yazıları
-
Cenk DoğanÜRETİCİLERE İLK OLARAK KOOPERATİF LAZIM 4.12.2024 Tüm Yazıları
-
Cevat KORKMAZFiller ve Çimen... 22.11.2024 Tüm Yazıları
-
Tuncer KÖSEOĞLUTamirhanelere giden toplar… 4.11.2024 Tüm Yazıları
-
Ayşe HÜRDevletin Muhteşem Örgütlenmesi: 6-7 Eylül 1955 Pogromu 9.09.2024 Tüm Yazıları
-
Ferhat KENTEL“Maarif” marifetiyle yeni “makbul vatandaş” kurma çabaları 26.07.2024 Tüm Yazıları
-
Banu Güven“Bozkurt” Almanya’da sahaya indi 4.07.2024 Tüm Yazıları
-
İBRAHİM Ö. KABOĞLUDevlet ve yürütme kaç başlı? 27.06.2024 Tüm Yazıları
-
Gürbüz ÖZALTINLICHP’nin normalleşme politikası Erdoğan’a mı yarar? 21.06.2024 Tüm Yazıları
-
Oya BAYDARBir yazamama yazısı 14.06.2024 Tüm Yazıları
-
Bayram ZİLANAK Parti’de değişim gecikiyor mu? 4.06.2024 Tüm Yazıları
-
Soli ÖzelBetül Tanbay'ın gözünden "Gezi"nin tarihi 30.05.2024 Tüm Yazıları
-
Reha RUHAVİOĞLUTürkiye’de Kürtçenin Durumu: Gidişat, İmkânlar ve Fırsatlar 18.05.2024 Tüm Yazıları


























































































































Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Marmara Yerel Haber (marmarayerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Yazarın Diğer Yazıları
14.04.2025
3.03.2025
28.02.2025
20.02.2025
13.02.2025
28.11.2024
12.11.2024
24.10.2024
27.08.2024
20.04.2024