Haziran ayı geride kaldı…

Temmuz ayında yürümeye başladık….

Basın Tarihi treninde yerel ve uluslararası medyayı kolaçan edince, 12 yıl öncesinin Temmuz’unun Mısır için daha da sıcak ve sıkıntılı olduğu hemen göze çarpıyor.

“Mısır genelinde on binlerce protestocu devlet başkanı seçilmesinin birinci yıldönümü olan 30 Haziran’da , Muhammed Mursi‘nin başkanlıktan acilen istifa etmesini istedi.

İstifa talebinin nedenleri arasında Mursi’nin giderek otoriterleştiği ve laik kesime veya hukukun üstünlüğüne aldırmaksızın İslamcı politikalar uyguladığı hakkındaki suçlamalar vardı. Genel olarak barışçıl başlayan gösteriler, farklı çatışmalarda beş Mursi karşıtının öldürülmesi ile şiddete dönüştü.

Eş zamanlı olarak birçok Mısırlı da Kahire‘nin Nasr semtinde Mursi’ye destek için toplanmıştı.

1 Temmuz sabahı Mursi karşıtı protestocular, Müslüman Kardeşler‘in Kahire’deki genel merkezini bastı. Protestocular binanın camlarını taşa tutarken binadaki ofis ekipmanlarını ve belgeleri yağmaladı. Sağlık ve Nüfus Bakanlığı, örgütün Mukattam‘daki genel merkezi civarında çıkan çatışmalarda sekiz kişinin öldüğünü duyurdu.”

***

“Aynı gün, Mısır Silahlı Kuvvetleri hem hükûmete hem eylemcilere uzlaşmaları için 48 saatlik bir süre tanıdı ve aksi takdirde kendi yol haritasını uygulayacağını bildirdi. 3 Temmuz’da ise silahlı kişilerin Mursi yanlılarına açtığı ateş sonucu 18 kişi öldü, 200 kişi yaralandı.

Aynı zamanda yönetim karşıtları ile Mursi yanlılarının protestoları da devam ediyordu.

Mursi, 2 Temmuz gününün geç saatlerinde yaptığı ve meydan okuyucu bir dil kullandığı konuşmasında, meşruiyetinin demokratik seçimlerle devlet başkanı seçilmesinden kaynağını aldığını ve askeriyenin önerilerini reddettiğini ifade etti. Ayrıca askeriyeyi olaylarda taraf olmakla suçladı.

Böylece ülkedeki olaylar siyasi ve anayasal bir açmaz hâlini almaya başladı.

Verilen sürenin dolmasının ardından 3 Temmuz gününün ilerleyen saatlerinde ordu, Mursi’nin başkanlığının sona erdiğini, anayasanın askıya alındığını ve yeni başkanlık seçimlerinin en kısa zamanda gerçekleştirileceğini duyurdu.”

***

Mısır’da askeri diktatörlüğün yolunun açıldığı yıl Türkiye’de Kürt meselesiyle ilgili ümitler “yeniden” yeşeriyordu.

12 yıl öncesinin medyasını tararken gene “çözüm sürecine”, gene “İmralı Ziyaretlerine” rastlıyoruz.

Değişmeyen temel konu bu.

Temmuz 2013 tarihli gazeteleri incelerken, Mısır’daki gelişmeleri de göbekten haberleştiren Akşam Gazetesi’nde manşetten verilen “özel bir habere” rastladım.

Kürt açılımı ile ilgiliydi ama sanki 2025 tarihli gazetelerde yer alan haberlerden biriydi.

“Çözüm sürecinde ‘hayal gibi’ paketin ayrıntılarına AKŞAM ulaştı” cümlesinin hemen altında manşet yer alıyordu:

“İkinci aşamada 9 somut adım”

Manşetin yanında spotlar vardı:

“Çözüm süreci detayları netleşiyor”

“Son rötuş, akil raporundan yapılacak”

“Pakette ‘eve dönüş’ten KCK’da tutuksuz yargılamaya kadar önemli adımlar var.”

***

2013 yılındaki Kürt Sorunu’nda atılacak “hayal gibi” 9 adımı gerçekten merak ettim.

Manşette 9 adımdan söz ediliyordu ama haberde 8 başlık vardı:

“1- Ana dilde kamu hizmetine erişmek mümkün olacak. Talep yoğunluğuna göre tercümanlık hizmeti sunulacak.

2- KCK’da tutuklanan örgüt sempatizanları başta olmak üzere çok sayıdaki kişiye tutuksuz yargı yolu açılacak.

3- Yer isimlerinin değiştirilmesi taleplerinde yetki İçişleri Bakanlığı’nın. Bu konuda hassasiyetler dikkate alınacak.

4- Bağımsız kolluk denetim merkezi kuruluyor. Böylece insan hakları ihlallerinin önüne geçilmesi hedefleniyor.

5- Anayasa değişikliği görüşmelerinde onay aranmayan parti kapatmalarına son verilmesi hükmü de pakette.

6- 18 yaşında seçme, 25 yaşında seçilme kriteri yerine, ’18 yaşında seçme ve seçilme hakkı’ geliyor…

7- Cem evlerine elektrik ve su başta olmak üzere ihtiyaçları için ‘kamu yararına dernek’ kurulması planlanıyor.

8- Kamuda baş örtüsü yasağı kaldırılıyor. Her türlü etnik ayrımcılığa son verecek hükümler getiriliyor.”

Kürt Sorununun çözülmesi için planlanan adımların ilk dördünün “bir başka bahara” bırakıldığını, son dördünün ise genel seçim vaadi olarak kullanılıp gerçekleştirildiğini görüyoruz.

Acaba o başka bahara bırakılan adımlar şimdi yeniden ısıtılan planın içeriğinde var mı?

***

Burası Ortadoğu…

Kanlı felaketlerin, diktatörlüklerin ve çözülmeyen sorunların diyarı.

Her baktığınızda neredeyse aynı resmi görüyorsunuz.